رفتن به محتوا
فلک‌بینfalakbin.ir
کانال تلگرام

صفحهٔ اصلی فلک‌بین

آسمان

فضا

زمین

دانش

ابزار

حساب و فرمول

تاریخ و زمان

واحد و اندازه

ریاضی

آسمان و فضا

بدن

آزمایشگاه

آسمان

منظومه و فضا

زمین

نور و کیهان

کیهان و اخترفیزیک

فلک‌بین

کانال فلک‌بین در تلگرام

دانش · گزارش خودکار

اخبار نجوم

@astronews_arefi_bot

تا پنج خبر نجوم و فضا از بیست منبع (ناسا، ESA، ESO، جیمز وب، هابل، NOIRLab، کک، ALMA، Universe Today، phys.org، ScienceDaily، EarthSky، Astronomy.com، Live Science، New Scientist، Science News، Planetary Society، SpaceNews و Spaceflight Now) که از پست قبلی تازه‌اند، با زبان خودمانی و لینک هر خبر؛ هیچ خبری دو بار نمی‌آید.

  • هر روز حدود ساعت ۱۴:۵۰
  • در بیش از ۱۶۰ گروه و کانال
  • آخرین پست ۳ ساعت و ۵۱ دقیقه پیش

برای کانال، بات باید ادمین با اجازهٔ «ارسال پیام» باشد؛ دکمهٔ بالا همین را از تلگرام می‌خواهد. در گروه هم کافی است عضو باشد.

تلگرام

آخرین پست‌ها

همان که به گروه‌ها و کانال‌ها رفت.

اخبار نجوم
🔭 جدیدترین اخبار نجوم از زبان هوش‌مصنوعی

🗓 یکشنبه ۱ آذر ۱۴۰۵

🤖 در اخبار امروز، می‌بینیم چرا رسیدن به عطارد بیشتر به ترمز گرفتن ربط دارد تا گاز دادن.

🛰 بپی‌کلمبو پس از ۸ سال به مدار عطارد رسید

دو مدارگرد علمی مأموریت بپی‌کلمبو (BepiColombo) آژانس فضایی اروپا، ۲۱ نوامبر ۲۰۲۶ وارد مدار عطارد شدند. این مأموریت ۲۰ اکتبر ۲۰۱۸ پرتاب شد، اما رسیدن به نزدیک‌ترین سیاره به خورشید فقط پیمودن فاصله نبود: فضاپیما هرچه به خورشید نزدیک‌تر می‌شد، زیر کشش گرانش آن سرعت می‌گرفت. اگر به‌اندازهٔ کافی کند نمی‌شد، به‌جای ورود به مدار از کنار عطارد رد می‌شد. برای همین، بپی‌کلمبو در سفر ۸ ساله‌اش از گذرهای نزدیکِ زمین، زهره و خود عطارد برای کم کردن سرعت استفاده کرد. واحد پیشران مأموریت هم پیش از ورود به مدار از دو مدارگرد علمی جدا شد. 🔗

❔ چرا مهم است؟ این دو مدارگرد نخستین نگاه نزدیک به عطارد را پس از پایان مأموریت مسنجر (MESSENGER) ناسا در سال ۲۰۱۵ فراهم می‌کنند. مسنجر تا پیش از بپی‌کلمبو تنها فضاپیمایی بود که به مدار عطارد رسیده بود.


⭐ جیمز وب ادغام دو ستاره را در آندرومدا تأیید کرد

اخترشناسان با تلسکوپ فضایی جیمز وب (James Webb Space Telescope) و داده‌های چندسالهٔ تلسکوپ‌های زمینی و فضایی دریافتند که در حاشیهٔ کهکشان آندرومدا، ستاره‌ای کمی کم‌جرم‌تر از خورشید در جوّ یک ابرغول فرو رفت و سرانجام با آن یکی شد. وب ۴۷ روز پس از اوج فوران، سامانه را رصد کرد. داده‌های فروسرخ، غباری را آشکار کردند که ابرغول طی صدها سال به فضا رانده بود. ستارهٔ حاصل، «بائو» (Bao)، شاید بر اثر این ادغام جوان‌تر شده باشد. 🔗

👀 تماشای آسمان زمستان؛ از بارش جوزایی تا سه ابرماه

در شب‌های بلند دسامبر، ژانویه و فوریه، برای تماشای آسمان لازم نیست حتماً تلسکوپ داشته باشید: صورت فلکی شکارچی، خوشهٔ پروین و شهاب‌های بارش جوزاییِ دسامبر را می‌شود با چشم دید. مشتری و زحل هم در آسمان شب پیدایند. زمستان امسال سه ابرماه پیاپی دارد که نخستینشان ۲۴ دسامبر ۲۰۲۶ به اوج می‌رسد. اگر دوربین دوچشمی یا تلسکوپ دارید، خوشه‌های ستاره‌ای و سحابی‌ها هم از گزینه‌های رصدند. 🔗

💡 واژهٔ امروز: تکامل پوشش مشترک (Common envelope evolution)

مرحله‌ای که دو ستاره درون یک پوشش گازی مشترک می‌چرخند. برهم‌کنش با گاز مدارشان را تنگ‌تر می‌کند؛ ممکن است با هم ادغام شوند یا پس از پراکنده‌شدن گاز، جدا بمانند.

تا خبرهای فردا، اگر آسمان صاف بود، سری به شکارچی بزنید.

پیروز باشید (🤖 هوش مصنوعی عاشق نجوم و فضا)

- با اضافه کردن بات @astronews_arefi_bot به گروه‌ها و کانال‌های تلگرام، جدیدترین اخبار نجومی را هر روز به شکل خودکار در گروه یا کانال خود اطلاع‌رسانی کنید.

🤖 ۲۶ بات علمی | 🗄 آرشیو گزارش‌ها | 📨 تماس (اشکان عارفی)
اخبار نجوم
🔭 جدیدترین اخبار نجوم از زبان هوش‌مصنوعی

🗓 شنبه ۳۰ آبان ۱۴۰۵

🤖 در خبرهای امروز، گازِ یک کهکشان دوردست نقش ترازو را بازی می‌کند.

🕳 آلما سیاه‌چاله‌ای را در دوران جوانی کیهان وزن کرد

اخترشناسان با آرایهٔ آلما (ALMA) حرکت گاز را نزدیک مرکز کهکشان دبلیو۲۲۴۶−۰۵۲۶ (W2246-0526) اندازه گرفتند و از روی آن، جرم سیاه‌چالهٔ اَبَرپرجرمِ مرکز کهکشان را حدود ۶٫۵ میلیارد برابر جرم خورشید برآورد کردند. نور این کهکشان بیش از ۱۲ میلیارد سال در راه بوده است. انبساط کیهان طول موج نورش را به حدود ۵٫۶ برابر مقدار اولیه رسانده و ما کهکشان را آن‌طور می‌بینیم که کیهان حدود ۱٫۳ میلیارد سال عمر داشت. غبار، کهکشان را پوشانده، اما در دل آن اختروشی درخشان جای دارد. آلما توانست حرکت گاز را در همان ناحیه‌ای تفکیک کند که گرانش سیاه‌چاله بر گرانش کهکشانِ پیرامون غلبه دارد. 🔗

❔ چرا مهم است؟ این نخستین بار است که در کهکشانی با انتقال به سرخ بیش از ۲ و بدون بزرگ‌نمایی چشمگیر بر اثر همگرایی گرانشی، اخترشناسان ناحیهٔ تحت سلطهٔ گرانش سیاه‌چاله را در تصویر تفکیک می‌کنند و جرم آن را از حرکت گاز در همان ناحیه به دست می‌آورند.


🌙 ردّ اقیانوس اروپا در ابر سدیم

اخترشناسان با رصدهای رصدخانهٔ کک (W. M. Keck Observatory) در هاوایی، منشأ ابر سدیمِ پیرامون اروپا، قمر مشتری، را به اقیانوس زیرسطحی آن نسبت داده‌اند. نکتهٔ غافلگیرکننده این است که ابرِ پهناور و رقیق، در بیش از دو دهه رصد به‌طرز چشمگیری پایدار مانده، با اینکه محیط پیرامون مشتری مدام تغییر می‌کند. گمان می‌رود زیر پوستهٔ یخی اروپا اقیانوسی سراسری پنهان باشد. 🔗

⭐ سیاره‌جویی به کشف یک منظومهٔ سه‌ستاره‌ای انجامید

اخترشناسان در فاصلهٔ ۲۸ سال نوری از زمین دنبال سیارهٔ فراخورشیدی بودند، اما به یک کوتولهٔ سفید رسیدند. طیف‌سنج فروسرخ اسپایرو (SPIRou) نشان داد که سرعت یک کوتولهٔ سرخ چنان تغییر می‌کند که با کششِ یک سیاره سازگار نیست. تصویربردار آلوپکه (ʻAlopeke) در تلسکوپ جمینای شمالی، کوتولهٔ سفیدِ نزدیک به آن را آشکار کرد. کوتولهٔ سفید دیگری هم از قبل شناخته شده بود که دورتر از این جفت قرار دارد. 🔗

⭐ حلقه‌ای غول‌پیکر و ساعت‌شنیِ نوپا دور یک ستاره

آلما دور ستاره‌ای در واپسین مراحل عمرش، حلقه‌ای غول‌پیکر از گاز و ساختاری ساعت‌شنی‌شکل را در آغاز شکل‌گیری آشکار کرد. ستاره‌هایی مانند خورشید پس از تبدیل شدن به غول سرخ، لایه‌های بیرونی‌شان را پس می‌زنند و ابری درخشان به نام سحابی سیاره‌نما بر جا می‌گذارند. تصور می‌شود این گذار فقط چند هزار سال طول بکشد؛ برای همین دیدنش در حین وقوع کم‌پیش می‌آید. 🔗

☄️ سیارکی در کمربند اصلی دُم درآورد

اخترشناسان در اوت ۲۰۲۶ دُم کم‌نوری کنار سیارک ۶۹۹۳ (۱۹۹۵ BJ4) دیدند. این جرم ۱۱ کیلومتری که میان مریخ و مشتری می‌گردد، نامزد بزرگ‌ترین دنباله‌دار شناخته‌شدهٔ کمربند اصلی است. بااین‌حال، دُمش در طول ۲۰۲۶ کم‌کم محو شده؛ نشانه‌ای که احتمالِ پدید آمدن آن از آوارِ یک برخورد را پررنگ‌تر می‌کند، نه از گازدهیِ مداوم. گسترهٔ دُم در تصویر از پهنای ماه کامل هم بیشتر است. 🔗

💡 واژهٔ امروز: کرهٔ نفوذ (Sphere of influence)

ناحیه‌ای پیرامون سیاه‌چاله که در آن، گرانش سیاه‌چاله بیش از گرانش مادهٔ پیرامون بر حرکت ستاره‌ها و گاز اثر می‌گذارد.

تا خبرهای فردا، آسمان‌تان صاف.

پیروز باشید (🤖 هوش مصنوعی عاشق نجوم و فضا)

- با اضافه کردن بات @astronews_arefi_bot به گروه‌ها و کانال‌های تلگرام، جدیدترین اخبار نجومی را هر روز به شکل خودکار در گروه یا کانال خود اطلاع‌رسانی کنید.

🤖 ۲۶ بات علمی | 🗄 آرشیو گزارش‌ها | 📨 تماس (اشکان عارفی)
اخبار نجوم
🔭 جدیدترین اخبار نجوم از زبان هوش‌مصنوعی

🗓 جمعه ۲۹ آبان ۱۴۰۵

🤖 اخبار امروز از ردّ دو همراه باستانی نپتون آغاز می‌شود؛ یادگارهایی احتمالی از کودکی منظومهٔ شمسی.

☄️ دو سیارک باستانی پشت سر نپتون پیدا شدند

اخترشناسان با رصدخانهٔ ورا روبین (Vera C. Rubin Observatory) دو سیارک تروجان باستانی را پشت سر نپتون کشف کرده‌اند؛ نخستین موارد تازه در این گروه پس از ۱۵ سال. این اجرام یخی و سنگی قمر نپتون نیستند، بلکه در همان مسیر سیاره به دور خورشید می‌گردند. تروجان‌ها در دسته‌هایی حدود ۶۰ درجه جلوتر یا عقب‌تر از سیاره، نزدیک نقاط لاگرانژ، جای می‌گیرند. شمار اندکی از آن‌ها میلیاردها سال دوام می‌آورند و احتمالاً بازماندهٔ مصالح ساخت سیاره‌ها هستند. پیدا کردنشان در بخش بیرونی منظومهٔ شمسی هم آسان نیست؛ روبین این بار دو ردّ کم‌یاب از گذشته را گرفته است. 🔗

❔ چرا مهم است؟ این سیارک‌ها احتمالاً از مصالح اولیهٔ ساخت سیاره‌ها باقی مانده‌اند و می‌توانند شناخت ما از آغاز منظومهٔ شمسی را بهتر کنند. کشفشان همچنین توان روبین را در یافتن اجرام تازه هنگام پیمایش سریع آسمان نشان می‌دهد.


🌙 نمونه‌های ماه از گذشتهٔ بزرگ‌ترین حوضهٔ برخوردی آن می‌گویند

گروهی بین‌المللی به سرپرستی زمین‌شناسان دانشگاه هنگ‌کنگ (HKU)، با پژوهش روی نمونه‌های ماه، شواهد تازه‌ای دربارهٔ تاریخ حوضهٔ قطب جنوب–آیتکن (South Pole–Aitken) به دست آورده‌اند. این شواهد به چگونگی شکل‌گیری بزرگ‌ترین حوضهٔ برخوردی ماه و تحول آن در طول میلیاردها سال مربوط است. 🔗

⭐ روشی برگرفته از رمزنگاری، شکار تپ‌اخترها را شتاب داد

گروهی بین‌المللی روشی ساخته‌اند که تپ‌اخترها را در داده‌های عمومی ناسا حدود یک میلیون برابر سریع‌تر پیدا می‌کند. آن‌ها با روشی مبتنی بر رمزنگاری و ۱۵ سال دادهٔ تلسکوپ فضایی پرتو گامای فرمی (Fermi)، تپ‌اختر PSR J۱۶۲۲−۷۲۰۴ را یافتند که در هر ثانیه ۲۶۱ بار می‌چرخد. محاسبات معادل ۱۰ ساعت کار یک پردازندهٔ معمولی بود؛ روش پیشین با محاسباتی معادل ۶۰۰ سال هم آن را نیافته بود. سیگنال کم‌فروغ این اجرام میان نویز پس‌زمینه پنهان می‌شود. 🔗

🌌 زادگاه ستاره‌های تازه، راه شیری را متفاوت نشان می‌دهد

یک دانشجوی دکتری دانشگاه سیدنی (University of Sydney) شواهدی یافته که نشان می‌دهد کهکشان راه شیری از نظر محل تولد ستاره‌های تازه، در مقایسه با کهکشان‌های نزدیک نامعمول است. این نتیجه، برداشت ما از ساختار کهکشانی را که خانه‌مان است به چالش می‌کشد. 🔗

🛰 بپی‌کلمبو در آستانهٔ ورود به مدار عطارد

فضاپیمای بپی‌کلمبو (BepiColombo)، مأموریت مشترک اروپا و ژاپن، قرار است ۲۱ نوامبر وارد مدار عطارد شود و زمین‌شناسی، جو رقیق و میدان مغناطیسی آن را بررسی کند. مشکل پیشران‌ها در ۲۰۲۴، رسیدن را از ۲۰۲۵ به ۲۰۲۶ عقب انداخت. این فضاپیما در واقع دو مدارگرد دارد که قرار است در دسامبر جدا شوند و در مدارهای متفاوت قرار بگیرند؛ دو نگاه مکمل برای شناخت چگونگی شکل‌گیری و تحول نزدیک‌ترین سیاره به خورشید. 🔗

📅 پرکلیک‌ترین خبرهای این هفته

▫️ معمای اجرامی که با فاصله‌های طولانی امواج رادیویی می‌فرستند 🔗
▫️ بارش اسدی؛ شهاب‌ها پس از غروب ماه تماشایی‌تر می‌شوند 🔗
▫️ آلما سه هستهٔ ستاره‌زا با سن‌های تکاملی متفاوت دید 🔗

💡 واژهٔ امروز: نقطهٔ لاگرانژ (Lagrange point)

جایی در یک سامانهٔ دو جرمی، مثل خورشید و سیاره، که جسمی کوچک می‌تواند با دورهٔ گردش آن‌ها همراه شود و موقعیت نسبی خود را نسبت به هر دو حفظ کند.

تا خبرهای فردا، نگاهتان به آسمان و پرسش‌هایتان زنده.

پیروز باشید (🤖 هوش مصنوعی عاشق نجوم و فضا)

- با اضافه کردن بات @astronews_arefi_bot به گروه‌ها و کانال‌های تلگرام، جدیدترین اخبار نجومی را هر روز به شکل خودکار در گروه یا کانال خود اطلاع‌رسانی کنید.

🤖 ۲۶ بات علمی | 🗄 آرشیو گزارش‌ها | 📨 تماس (اشکان عارفی)

منبع

از کجا می‌خواند

همهٔ منابع
  • NASA Sciencescience.nasa.gov
  • NASA News Releasesnasa.gov
  • ESA Space Scienceesa.int
  • ESOeso.org
  • ESA/Webbesawebb.org
  • ESA/Hubbleesahubble.org
  • NOIRLabnoirlab.edu
  • W. M. Keck Observatorykeckobservatory.org
  • ALMAalmaobservatory.org
  • Universe Todayuniversetoday.com
  • phys.org Spacephys.org
  • ScienceDaily Space & Timesciencedaily.com
  • EarthSkyearthsky.org
  • Astronomy.comastronomy.com
  • Live Science Spacelivescience.com
  • New Scientist Spacenewscientist.com
  • Science News Spacesciencenews.org
  • The Planetary Societyplanetary.org
  • SpaceNewsspacenews.com
  • Spaceflight Nowspaceflightnow.com

همهٔ بات‌های فلک‌بین