واژهنامه · عکاسی نجومی
دکانولوشن deconvolution
دکانولوشن روشی محاسباتی برای برآورد تصویر پیش از محوشدگی است که از دادهٔ ثبتشده و تابع نقطهگستر معلوم یا تخمینی استفاده میکند.
ستارههای پفکرده ممکن است پس از پردازش کوچکتر شوند، اما حلقههای روشن یا تیرهٔ دورشان نشانهٔ جزئیات واقعی نیستند. در دکانولوشن باید مدل محوشدگی با داده سازگار باشد. تابع نقطهگستر را میتوان از ستارههای مناسب برآورد کرد، ولی اشباع یا تغییر شکل ستارهها در بخشهای مختلف میدان، استفاده از یک مدل مشترک را دشوار میکند.
برای نمونهٔ صرفاً هندسی، پهنای کامل در نصف بیشینهٔ ۳ پیکسل در تصویری با مقیاس ۱٫۵ ثانیهٔ قوسی بر پیکسل، برابر ۴٫۵ ثانیهٔ قوسی است. اگر نرمافزار پهنا را بر حسب پیکسل بخواهد، واردکردن عدد ۴٫۵ به جای ۳ مدل متفاوتی میسازد. این تبدیل یکا هیچ پهنای نهایی یا میزان بازیابی جزئیات را تضمین نمیکند.
حل محاسباتی میتواند نویز را هم تقویت کند. منظمسازی، یعنی افزودن قیدهایی برای مهار جوابهای ناپایدار، و توقف مناسب تکرارها در روشهای تکراری به کنترل نتیجه کمک میکنند. افزایش شمار تکرار همیشه بهتر نیست؛ نتیجه باید با دادهٔ اولیه و رفتار ستارهها سنجیده شود، نه فقط با میزان تیزی ظاهری.
پرسشهای رایج
آیا دکانولوشن هر نوع تاری را برطرف میکند؟
دکانولوشن تضمین نمیکند هر تاری یا جزئیات ازدسترفته بازیابی شود. نتیجه به دادهٔ موجود، نویز و مناسببودن تابع نقطهگستر وابسته است. اشباع و نبود اطلاعات کافی، مسئله را محدود میکنند و تغییر محوشدگی در میدان میتواند مدل واحد را نامعتبر کند. خروجی تیزتر باید برآوردی مشروط تلقی شود؛ ظاهر واضحتر بهتنهایی درستی ساختارهای تازهنمایان را اثبات نمیکند.
چرا پس از دکانولوشن دور ستارهها حلقه میافتد؟
دکانولوشن ممکن است در اثر مدل محوشدگی نامناسب، نویز، اشباع یا ادامهٔ بیش از اندازهٔ تکرارها، دور ستارهها حلقه ایجاد کند. چنین حلقههایی نباید خودکار ساختار آسمانی تفسیر شوند. بررسی مدل، محدودکردن تکرارها و منظمسازی میتواند این اثر را مهار کند، اما تنظیم مناسب برای همهٔ تصویرها یکسان نیست و نتیجه باید با دادهٔ اولیه مقایسه شود.







