شنبه ۷ آبان ۱۴۰۱ · ساعت ۲۲:۵۶:۴۶ به وقت تهران · ۱۴۳۶ روز پیش
2022-10-29 19:26 UTC
عمق کانون
۱۳ کیلومتر
مختصات
۲۹.۷۴° N ۵۲.۱۵° E
انرژی
حدود ۲٫۷ تن TNT
در ۱۰۰ کیلومتریاش
۴۶ زمینلرزهٔ پیشین از اسفند ۱۴۰۰
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۵ شب شنبه ۷ آبان ۱۴۰۱، ساعت ۲۲:۵۶ به وقت تهران، خانه زنیان، فارس را لرزاند. کانون آن در عمق ۱۳ کیلومتری زمین بود.
زمین‌لرزه‌ای به این بزرگی یعنی چه؟
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۵ در ردهٔ لرزه‌های سبک است. چنین لرزه‌ای معمولاً در شهرها و روستاهای نزدیک کانون حس میشود و ممکن است پنجره‌ها و اشیای آویزان را بلرزاند، اما به‌ندرت آسیب می‌زند.
عمق ۱۳ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزه‌ای در این عمق کمی پخش‌تر از لرزه‌های خیلی کم‌عمق به سطح می‌رسد.
انرژی‌ای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۲٫۷ تن TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزه‌ای به بزرگی ۴ حدود ۶ برابر این انرژی دارد.
زمینلرزههای پیشین خانه زنیان، فارس
از اسفند ۱۴۰۰ تا پیش از این زمینلرزه، ۴۶ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هم‌اندازه یا قوی‌تر در این شعاع، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۴٫۴ در ۲۵ مرداد ۱۴۰۱ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمین‌شناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۳۸۸ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قوی‌ترینِ آن‌ها به بزرگی ۶٫۳ در ۱۵ بهمن ۱۳۱۲، ۱۲۳ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. شش زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزله‌های تاریخی و نام‌دار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ یاسوج ۱۹۳۴ (۱۵ بهمن ۱۳۱۲)، زلزلهٔ ۱۹۹۹ کازرون (فارس) (۱۷ اردیبهشت ۱۳۷۸) و زلزلهٔ ۱۹۹۴ فیروزآباد (فارس) (۱۰ اسفند ۱۳۷۲) هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله می‌گوید.
آیا پسلرزه داشت؟
در ماهِ پس از آن شش زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قوی‌ترینشان به بزرگی ۳٫۴ در ۹ آبان، ساعت ۰۸:۱۲ بود.
جای زمینلرزه در ایران؛ استان فارس پررنگ استهر زمینلرزهٔ ثبت‌شده در ۱۰۰ کیلومتری؛ هفتهٔ پیش از آن، ماه پس از آن
پیش‌لرزه‌ها و پس‌لرزه‌ها
زمینلرزههای ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.
زمینلرزههای ۴٫۵ و بزرگتر از کاتالوگ جهانی USGS، قوی‌ترین‌ها نخست؛ ۳۸۸ زمینلرزه در کل.
بزرگی
تاریخ
فاصله از این زمینلرزه
عمق
۶٫۳
۱۵ بهمن ۱۳۱۲
۱۲۳ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۶٫۲
۱۷ اردیبهشت ۱۳۷۸
۳۷ کیلومتر
۳۳ کیلومتر
۶٫۱
۱۰ اسفند ۱۳۷۲
۸۵ کیلومتر
۱۳ کیلومتر
۶٫۱
۲۰ مرداد ۱۳۶۷
۵۲ کیلومتر
۳۳ کیلومتر
۶٫۰
۶ خرداد ۱۳۶۸
۱۲۷ کیلومتر
۳۱ کیلومتر
۶٫۰
۲ اردیبهشت ۱۳۵۵
۱۱۴ کیلومتر
۲۴ کیلومتر
۵٫۹
۵ مهر ۱۳۸۹
۴۸ کیلومتر
۲۰ کیلومتر
۵٫۹
۳۰ خرداد ۱۳۷۳
۹۷ کیلومتر
۹ کیلومتر
۵٫۹
۱۵ آذر ۱۳۶۷
۵۳ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۵٫۹
۲۱ اسفند ۱۳۲۴
۳۸ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
زلزله‌های تاریخی این پهنه
زلزله
تاریخ
بزرگی
سرگذشت
زلزلهٔ یاسوج ۱۹۳۴ ۱۲۳ کیلومتری
۱۵ بهمن ۱۳۱۲
۶٫۳
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۳ در نزدیک یاسوج که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ گزارش معتبری از تلفات یا خسارت مهم آن در دست نیست.
زلزلهٔ ۱۹۹۹ کازرون (فارس) ۳۷ کیلومتری
۱۷ اردیبهشت ۱۳۷۸
۶٫۲
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۲ در جنوب استان فارس، شرق‌جنوب‌شرقی کازرون، که بنابر فهرست NOAA دست‌کم ۲۶ نفر را کشت. جان‌باختگان: ۲۶ نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ ۱۹۹۴ فیروزآباد (فارس) ۸۵ کیلومتری
۱۰ اسفند ۱۳۷۲
۶٫۱
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۱ در ناحیهٔ فیروزآباد در جنوب فارس که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ بنابر فهرست NOAA ۲ نفر در آن کشته شدند و تلفات مهم دیگری گزارش نشده است. جان‌باختگان: ۲ نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ ۱۹۸۸ نورآباد (ممسنی) ۵۲ کیلومتری
۲۰ مرداد ۱۳۶۷
۶٫۱
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۱ در ناحیهٔ نورآباد ممسنی (فارس) که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ بنابر فهرست NOAA یک نفر در آن کشته شد و تلفات مهم دیگری گزارش نشده است. جان‌باختگان: یک نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ دوگنبدان (گچساران) ۱۹۸۹ ۱۲۸ کیلومتری
۶ خرداد ۱۳۶۸
۶٫۰
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی حدود ۶٫۰ در ناحیهٔ دوگنبدان (گچساران) که بنابر فهرست NOAA ۱۱۴ نفر را کشت. جان‌باختگان: ۱۱۴ نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ ۱۹۷۶ فیروزآباد (فارس) ۱۱۵ کیلومتری
۲ اردیبهشت ۱۳۵۵
۶٫۰
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۰ در حدود ۴۵ کیلومتری غرب‌جنوب‌غربی فیروزآباد (فارس) که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ گزارش معتبری از تلفات یا خسارت مهم آن در دست نیست.
زلزلهٔ شیراز ۱۸۵۳ ۳۷ کیلومتری
۱۸۵۳ میلادی
—
زمین‌لرزه‌ای در بهار ۱۸۵۳ (۲۲ آوریل یا ۵ مه، بسته به منبع) که شیراز و پیرامونش را سخت ویران کرد و تقریباً همهٔ ساختمان‌ها فرو ریختند؛ دست‌کم ۹ هزار نفر کشته شدند و برخی برآوردها تا ۱۳ هزار نفر می‌رسد. جان‌باختگان: حدود ۹ تا ۱۳ هزار نفر
پرسش‌های رایج
زلزلهٔ خانه زنیان، فارس چند ریشتر بود؟
بزرگی این زمینلرزه به گزارش مرکز لرزهنگاری کشوری ۳٫۵ بود که در رسانهها معمولاً «۳٫۵ ریشتر» گفته میشود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاسهای بزرگی است و امروز بهجای آن واژهٔ «بزرگی» به کار میرود.
زلزلهٔ خانه زنیان، فارس کی و کجا آمد؟
این زمینلرزه شنبه ۷ آبان ۱۴۰۱، ساعت ۲۲:۵۶ به وقت تهران در خانه زنیان، فارس رخ داد. مختصات کانون ۲۹.۷۴ درجهٔ شمالی و ۵۲.۱۵ درجهٔ شرقی است.
عمق زلزلهٔ خانه زنیان، فارس چقدر بود؟
کانون این زمینلرزه در عمق ۱۳ کیلومتری زمین بود. بیشتر زمینلرزههای ایران در ۱۰ تا ۳۰ کیلومتری پوسته رخ میدهند.
آیا زلزلهٔ خانه زنیان، فارس پسلرزه داشت؟
شش زمینلرزهٔ دیگر تا یک ماه پس از آن در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شده است؛ فهرستشان در همین صفحه است.
آیا زلزلهٔ بزرگتری در راه است؟
هیچکس، حتی مراکز علمی، نمیتواند زمان، جا و اندازهٔ زمینلرزهٔ بعدی را پیشبینی کند. پس از هر زمینلرزه احتمال پسلرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگتر است؛ پس توصیههای ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.
منبع: مرکز لرزهنگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمینلرزهٔ فلک‌بین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیشبینی نمی‌کند؛ آخرین به‌روزرسانی با پس‌لرزهٔ ۶ آذر، ۰۹:۲۷.
ایمنی
پیش، هنگام و پس از زمینلرزه
پیش از آن
کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
کیف اضطراری با آب، چراغ‌قوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.
هنگام لرزش
بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایه‌اش را بگیرید.
از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
از آسانسور و پله‌ها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.
پس از آن
آمادهٔ پسلرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
از ساختمان آسیب‌دیده دور بمانید.
خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.
فلک‌بین گزارش‌های مرکز لرزهنگاری کشوری را نشان می‌دهد و هشدار رسمی نیست. هیچکس، از جمله فلک‌بین، نمیتواند زمان زمینلرزه را پیشبینی کند.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
گزارش فوری زمینلرزه @earthquake_arefi_bot: زمینلرزههای ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیک‌ترین شهرها، از کانال مرکز لرزهنگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.
