یکشنبه ۷ بهمن ۱۴۰۳ · ساعت ۲۲:۵۲:۴۱ به وقت تهران · ۶۱۶ روز پیش
2025-01-26 19:22 UTC
عمق کانون
۱۰ کیلومتر
مختصات
۲۶.۷۸° N ۶۰.۱۹° E
انرژی
حدود ۱۲۰ تن TNT
در ۱۰۰ کیلومتریاش
۵ زمینلرزهٔ پیشین از خرداد ۱۴۰۳
شب یکشنبه ۷ بهمن ۱۴۰۳، ساعت ۲۲:۵۲ به وقت تهران، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۴٫۶ در حوالی اسپکه در استان سیستان و بلوچستان رخ داد. کانون آن در عمق ۱۰ کیلومتری زمین بود و ۶ کیلومتر با خود اسپکه فاصله داشت.
زمین‌لرزه‌ای به این بزرگی یعنی چه؟
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۴٫۶ در ردهٔ لرزه‌های متوسط است. لرزه‌ای به این بزرگی معمولاً در گستره‌ای چندده‌کیلومتری احساس میشود. خسارت سنگین در این اندازه کم‌یاب است، ولی بناهای کهنه و خشتی نزدیک کانون آسیب‌پذیرند.
عمق ۱۰ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزه‌ای در این عمق کمی پخش‌تر از لرزه‌های خیلی کم‌عمق به سطح می‌رسد.
انرژی‌ای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۱۲۰ تن TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزه‌ای به بزرگی ۵ حدود ۴ برابر این انرژی دارد.
زمینلرزههای پیشین اسپکه
از خرداد ۱۴۰۳ تا پیش از این زمینلرزه، ۵ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هم‌اندازه یا قوی‌تر در این شعاع، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۴٫۶ در ۸ مرداد ۱۴۰۳ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمین‌شناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۵۸ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قوی‌ترینِ آن‌ها به بزرگی ۶٫۴ در ۱۶ آبان ۱۳۴۸، ۱۱۵ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد.
زلزله‌های تاریخی و نام‌دار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ ۱۹۶۹ شمال‌غرب ایرانشهر (۱۶ آبان ۱۳۴۸) است؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله می‌گوید.
پس از این زمینلرزه چه آمد؟
در ماهِ پس از آن یک زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قوی‌ترینشان به بزرگی ۴٫۰ در ۹ بهمن، ساعت ۲۱:۰۱ بود.
جای زمینلرزه در ایران؛ استان سیستان و بلوچستان پررنگ استهر زمینلرزهٔ ثبت‌شده در ۱۰۰ کیلومتری؛ هفتهٔ پیش از آن، ماه پس از آن
شهرهای نزدیک
همان که مرکز لرزهنگاری فهرست کرده است.
۶ کیلومتری اسپکه (سیستان و بلوچستان)
۵۲ کیلومتری بمپور (سیستان و بلوچستان)
۵۹ کیلومتری فنوج (سیستان و بلوچستان)
۳۰۸ کیلومتری زاهدان
۳۹۱ کیلومتری بندرعباس
پیش‌لرزه‌ها و پس‌لرزه‌ها
زمینلرزههای ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.
زمینلرزههای ۴٫۵ و بزرگتر از کاتالوگ جهانی USGS، قوی‌ترین‌ها نخست؛ ۵۸ زمینلرزه در کل.
بزرگی
تاریخ
فاصله از این زمینلرزه
عمق
۶٫۴
۱۶ آبان ۱۳۴۸
۱۱۵ کیلومتر
۶۵ کیلومتر
۵٫۹
۲۰ دی ۱۳۵۷
۸۷ کیلومتر
۳۳ کیلومتر
۵٫۸
۲۰ دی ۱۳۵۷
۷۵ کیلومتر
۳۳ کیلومتر
۵٫۶
۳ تیر ۱۳۸۲
۱۰۱ کیلومتر
۶۱ کیلومتر
۵٫۶
۸ خرداد ۱۳۴۲
۷۹ کیلومتر
۶۶ کیلومتر
۵٫۵
۲۶ آبان ۱۳۵۱
۱۲۲ کیلومتر
۶۲ کیلومتر
۵٫۵
۱۱ مرداد ۱۳۴۷
۱۱۵ کیلومتر
۶۱ کیلومتر
۵٫۵
۲۹ اردیبهشت ۱۳۰۵
۱۳۴ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۳
۲۸ تیر ۱۳۸۵
۱۰۷ کیلومتر
۴۴ کیلومتر
۵٫۳
۱۱ دی ۱۳۵۸
۵۴ کیلومتر
۳۳ کیلومتر
زلزله‌های تاریخی این پهنه
زلزله
تاریخ
بزرگی
سرگذشت
زلزلهٔ ۱۹۶۹ شمال‌غرب ایرانشهر ۱۱۶ کیلومتری
۱۶ آبان ۱۳۴۸
۶٫۴
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۴ در حدود ۹۰ کیلومتری شمال‌غرب ایرانشهر (کانونی در عمق حدود ۶۵ کیلومتر) که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ گزارش معتبری از تلفات یا خسارت مهم آن در دست نیست.
پرسش‌های رایج
زلزلهٔ اسپکه چند ریشتر بود؟
بزرگی این زمینلرزه به گزارش مرکز لرزهنگاری کشوری ۴٫۶ بود که در رسانهها معمولاً «۴٫۶ ریشتر» گفته میشود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاسهای بزرگی است و امروز بهجای آن واژهٔ «بزرگی» به کار میرود.
زلزلهٔ اسپکه کی و کجا آمد؟
این زمینلرزه یکشنبه ۷ بهمن ۱۴۰۳، ساعت ۲۲:۵۲ به وقت تهران در استان سیستان و بلوچستان - حوالی اسپکه رخ داد؛ ۶ کیلومتری اسپکه. مختصات کانون ۲۶.۷۸ درجهٔ شمالی و ۶۰.۱۹ درجهٔ شرقی است.
عمق زلزلهٔ اسپکه چقدر بود؟
کانون این زمینلرزه در عمق ۱۰ کیلومتری زمین بود. بیشتر زمینلرزههای ایران در ۱۰ تا ۳۰ کیلومتری پوسته رخ میدهند.
آیا زلزلهٔ اسپکه پسلرزه داشت؟
یک زمینلرزهٔ دیگر تا یک ماه پس از آن در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شده است؛ فهرستشان در همین صفحه است.
آیا زلزلهٔ بزرگتری در راه است؟
هیچکس، حتی مراکز علمی، نمیتواند زمان، جا و اندازهٔ زمینلرزهٔ بعدی را پیشبینی کند. پس از هر زمینلرزه احتمال پسلرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگتر است؛ پس توصیههای ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.
منبع: مرکز لرزهنگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمینلرزهٔ فلک‌بین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیشبینی نمی‌کند؛ آخرین به‌روزرسانی با پس‌لرزهٔ ۹ بهمن، ۲۱:۰۱.
ایمنی
پیش، هنگام و پس از زمینلرزه
پیش از آن
کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
کیف اضطراری با آب، چراغ‌قوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.
هنگام لرزش
بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایه‌اش را بگیرید.
از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
از آسانسور و پله‌ها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.
پس از آن
آمادهٔ پسلرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
از ساختمان آسیب‌دیده دور بمانید.
خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.
فلک‌بین گزارش‌های مرکز لرزهنگاری کشوری را نشان می‌دهد و هشدار رسمی نیست. هیچکس، از جمله فلک‌بین، نمیتواند زمان زمینلرزه را پیشبینی کند.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
گزارش فوری زمینلرزه @earthquake_arefi_bot: زمینلرزههای ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیک‌ترین شهرها، از کانال مرکز لرزهنگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.
