پنجشنبه ۱۳ شهریور ۱۴۰۴ · ساعت ۰۵:۴۴:۰۸ به وقت تهران · ۳۹۵ روز پیش
2025-09-04 02:14 UTC
عمق کانون
۲۰ کیلومتر
مختصات
۲۸.۸۰° N ۶۰.۰۱° E
انرژی
حدود ۲٫۷ تن TNT
در ۱۰۰ کیلومتریاش
۶ زمینلرزهٔ پیشین از خرداد ۱۴۰۳
صبح پنجشنبه ۱۳ شهریور ۱۴۰۴، ساعت ۰۵:۴۴ به وقت تهران، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۵ در حوالی سرجنگل در استان سیستان و بلوچستان رخ داد. کانون آن در عمق ۲۰ کیلومتری زمین بود و ۳۹ کیلومتر با خود سرجنگل فاصله داشت.
بزرگی و عمق این زمینلرزه چه می‌گوید؟
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۵ در ردهٔ لرزه‌های سبک است. چنین لرزه‌ای معمولاً در شهرها و روستاهای نزدیک کانون حس میشود و ممکن است پنجره‌ها و اشیای آویزان را بلرزاند، اما به‌ندرت آسیب می‌زند.
عمق ۲۰ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزه‌ای در این عمق کمی پخش‌تر از لرزه‌های خیلی کم‌عمق به سطح می‌رسد.
انرژی‌ای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۲٫۷ تن TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزه‌ای به بزرگی ۴ حدود ۶ برابر این انرژی دارد.
این ناحیه پیش‌تر هم لرزیده است؟
از خرداد ۱۴۰۳ تا پیش از این زمینلرزه، ۶ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هم‌اندازه یا قوی‌تر در این شعاع، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۴٫۳ در ۲۵ خرداد ۱۴۰۴ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمین‌شناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۴۷ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قوی‌ترینِ آن‌ها به بزرگی ۶٫۷ در ۲۹ آذر ۱۳۸۹، ۹۲ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. چهار زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزله‌های تاریخی و نام‌دار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ حسین‌آباد (ریگان) ۱۳۸۹، زلزلهٔ ۱۹۶۹ شمال‌غرب ایرانشهر (۱۶ آبان ۱۳۴۸) و زلزلهٔ ۲۰۱۱ جنوب‌شرق بم (۷ بهمن ۱۳۸۹) هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله می‌گوید.
پس از این زمینلرزه چه آمد؟
در ماهِ پس از آن یک زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قوی‌ترینشان به بزرگی ۳٫۲ در ۱۳ شهریور، ساعت ۰۷:۰۵ بود.
جای زمینلرزه در ایران؛ استان سیستان و بلوچستان پررنگ استهر زمینلرزهٔ ثبت‌شده در ۱۰۰ کیلومتری؛ هفتهٔ پیش از آن، ماه پس از آن
شهرهای نزدیک
همان که مرکز لرزهنگاری فهرست کرده است.
۳۹ کیلومتری سرجنگل (سیستان و بلوچستان)
۶۹ کیلومتری مسجد حضرت ابوالفضل (سیستان و بلوچستان)
۷۸ کیلومتری نوک آباد (سیستان و بلوچستان)
۱۱۳ کیلومتری زاهدان
۳۲۹ کیلومتری کرمان
پیش‌لرزه‌ها و پس‌لرزه‌ها
زمینلرزههای ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.
زمینلرزههای ۴٫۵ و بزرگتر از کاتالوگ جهانی USGS، قوی‌ترین‌ها نخست؛ ۴۷ زمینلرزه در کل.
بزرگی
تاریخ
فاصله از این زمینلرزه
عمق
۶٫۷
۲۹ آذر ۱۳۸۹
۹۲ کیلومتر
۱۲ کیلومتر
۶٫۴
۱۶ آبان ۱۳۴۸
۱۱۰ کیلومتر
۶۵ کیلومتر
۶٫۲
۷ بهمن ۱۳۸۹
۱۱۸ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۶٫۰
۲۲ شهریور ۱۳۰۲
۸۰ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۹
۳۰ مرداد ۱۳۸۲
۳۶ کیلومتر
۲۰ کیلومتر
۵٫۸
۱ شهریور ۱۳۳۹
۲۹ کیلومتر
۲۵ کیلومتر
۵٫۷
۱۶ شهریور ۱۳۱۵
۷۴ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۶
۱۴ مرداد ۱۴۰۴
۱۲۷ کیلومتر
۷۷ کیلومتر
۵٫۶
۱۶ شهریور ۱۳۹۷
۸۶ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۵٫۶
۱۳ مرداد ۱۳۸۲
۴۰ کیلومتر
۳۳ کیلومتر
زلزله‌های تاریخی این پهنه
زلزله
تاریخ
بزرگی
سرگذشت
زلزلهٔ حسین‌آباد (ریگان) ۱۳۸۹ ۹۲ کیلومتری
۲۹ آذر ۱۳۸۹
۶٫۷
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۵ تا ۶٫۷ در جنوب‌شرق کرمان، حدود ۱۰۰ کیلومتر از بم، که حدود ۲۰ روستا در ناحیهٔ فهرج و ریگان را آسیب زد و ۱۱ نفر را کشت. جان‌باختگان: ۷ تا ۱۱ نفر
زلزلهٔ ۱۹۶۹ شمال‌غرب ایرانشهر ۱۱۰ کیلومتری
۱۶ آبان ۱۳۴۸
۶٫۴
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۴ در حدود ۹۰ کیلومتری شمال‌غرب ایرانشهر (کانونی در عمق حدود ۶۵ کیلومتر) که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ گزارش معتبری از تلفات یا خسارت مهم آن در دست نیست.
زلزلهٔ ۲۰۱۱ جنوب‌شرق بم ۱۱۸ کیلومتری
۷ بهمن ۱۳۸۹
۶٫۲
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۲ در جنوب‌شرق استان کرمان که پس‌لرزهٔ زلزلهٔ حسین‌آباد (ریگان) در آذر ۱۳۸۹ به شمار میرود؛ گزارش معتبری از تلفات مهم آن در دست نیست.
پرسش‌های رایج
زلزلهٔ سرجنگل چند ریشتر بود؟
بزرگی این زمینلرزه به گزارش مرکز لرزهنگاری کشوری ۳٫۵ بود که در رسانهها معمولاً «۳٫۵ ریشتر» گفته میشود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاسهای بزرگی است و امروز بهجای آن واژهٔ «بزرگی» به کار میرود.
زلزلهٔ سرجنگل کی و کجا آمد؟
این زمینلرزه پنجشنبه ۱۳ شهریور ۱۴۰۴، ساعت ۰۵:۴۴ به وقت تهران در استان سیستان و بلوچستان - حوالی سرجنگل رخ داد؛ ۳۹ کیلومتری سرجنگل. مختصات کانون ۲۸.۸۰ درجهٔ شمالی و ۶۰.۰۱ درجهٔ شرقی است.
عمق زلزلهٔ سرجنگل چقدر بود؟
کانون این زمینلرزه در عمق ۲۰ کیلومتری زمین بود. بیشتر زمینلرزههای ایران در ۱۰ تا ۳۰ کیلومتری پوسته رخ میدهند.
آیا زلزلهٔ سرجنگل پسلرزه داشت؟
یک زمینلرزهٔ دیگر تا یک ماه پس از آن در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شده است؛ فهرستشان در همین صفحه است.
آیا زلزلهٔ بزرگتری در راه است؟
هیچکس، حتی مراکز علمی، نمیتواند زمان، جا و اندازهٔ زمینلرزهٔ بعدی را پیشبینی کند. پس از هر زمینلرزه احتمال پسلرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگتر است؛ پس توصیههای ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.
منبع: مرکز لرزهنگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمینلرزهٔ فلک‌بین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیشبینی نمی‌کند؛ آخرین به‌روزرسانی با پس‌لرزهٔ ۱۳ شهریور، ۰۷:۰۵.
ایمنی
پیش، هنگام و پس از زمینلرزه
پیش از آن
کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
کیف اضطراری با آب، چراغ‌قوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.
هنگام لرزش
بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایه‌اش را بگیرید.
از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
از آسانسور و پله‌ها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.
پس از آن
آمادهٔ پسلرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
از ساختمان آسیب‌دیده دور بمانید.
خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.
فلک‌بین گزارش‌های مرکز لرزهنگاری کشوری را نشان می‌دهد و هشدار رسمی نیست. هیچکس، از جمله فلک‌بین، نمیتواند زمان زمینلرزه را پیشبینی کند.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
گزارش فوری زمینلرزه @earthquake_arefi_bot: زمینلرزههای ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیک‌ترین شهرها، از کانال مرکز لرزهنگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.
