شنبه ۹ تیر ۱۴۰۳ · ساعت ۰۲:۲۴:۰۲ به وقت تهران · ۸۲۸ روز پیش
2024-06-28 22:54 UTC
عمق کانون
۵ کیلومتر
مختصات
۲۹.۴۶° N ۵۹.۰۲° E
انرژی
حدود ۷٫۶ تن TNT
در ۱۰۰ کیلومتری‌اش
۱ زمینلرزهٔ پیشین از خرداد ۱۴۰۳
بامداد شنبه ۹ تیر ۱۴۰۳، ساعت ۰۲:۲۴ به وقت تهران، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۸ در حوالی فهرج در استان کرمان رخ داد. کانون آن در عمق ۵ کیلومتری زمین بود و ۵۸ کیلومتر با خود فهرج فاصله داشت.
بزرگی و عمق این زمینلرزه چه می‌گوید؟
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۸ در ردهٔ لرزههای سبک است. چنین لرزه‌ای معمولاً در شهرها و روستاهای نزدیک کانون حس میشود و ممکن است پنجره‌ها و اشیای آویزان را بلرزاند، اما به‌ندرت آسیب می‌زند.
عمق ۵ کیلومتر کم‌ژرفاست. زمین‌لرزه‌های کمعمق نزدیک کانون شدیدتر حس میشوند، ولی لرزششان زودتر از آن‌هایی که ژرف‌ترند فروکش می‌کند. بیشتر زمین‌لرزه‌های ایران، به‌ویژه در زاگرس، در همین پوستهٔ بالایی رخ می‌دهند.
انرژی‌ای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۷٫۶ تن TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزه‌ای به بزرگی ۴ حدود ۲ برابر این انرژی دارد.
سابقهٔ لرزه‌خیزی فهرج
از خرداد ۱۴۰۳ تا پیش از این زمینلرزه، ۱ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هم‌اندازه یا قوی‌تر در این شعاع، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۴٫۵ در ۳۰ خرداد ۱۴۰۳ بود.
در کاتالوگ جهانی زمین‌لرزه‌های سازمان زمین‌شناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۷۵ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قوی‌ترینِ آن‌ها به بزرگی ۷٫۱ در ۶ مرداد ۱۳۶۰، ۱۳۳ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. هشت زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزله‌های تاریخی و نام‌دار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ سیرچ ۱۳۶۰، زلزلهٔ گلباف ۱۳۶۰ و زلزلهٔ حسین‌آباد (ریگان) ۱۳۸۹ هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله می‌گوید.
پس‌لرزه‌ها
در ماهِ پس از این زمینلرزه، لرزهٔ دیگری در ۵۰ کیلومتری آن ثبت نشد.
جای زمینلرزه در ایران؛ استان کرمان پررنگ استهر زمینلرزهٔ ثبت‌شده در ۱۰۰ کیلومتری؛ هفتهٔ پیش از آن، ماه پس از آن
شهرهای نزدیک
همان که مرکز لرزهنگاری فهرست کرده است.
۵۸ کیلومتری فهرج (کرمان)
۶۴ کیلومتری نرماشیر (کرمان)
۷۴ کیلومتری بروات (کرمان)
۱۷۸ کیلومتری زاهدان
۲۰۹ کیلومتری کرمان
پیش‌لرزه‌ها و پس‌لرزه‌ها
زمین‌لرزه‌های ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.
در این بازه زمینلرزهٔ دیگری در ۵۰ کیلومتری ثبت نشده است.
صد سال زمینلرزه در ۱۵۰ کیلومتری
زمین‌لرزه‌های ۴٫۵ و بزرگتر از کاتالوگ جهانی USGS، قوی‌ترین‌ها نخست؛ ۷۵ زمینلرزه در کل.
بزرگی
تاریخ
فاصله از این زمینلرزه
عمق
۷٫۱
۶ مرداد ۱۳۶۰
۱۳۳ کیلومتر
۳۳ کیلومتر
۶٫۷
۲۹ آذر ۱۳۸۹
۱۱۸ کیلومتر
۱۲ کیلومتر
۶٫۷
۲۱ خرداد ۱۳۶۰
۱۳۶ کیلومتر
۳۳ کیلومتر
۶٫۶
۵ دی ۱۳۸۲
۸۶ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۶٫۲
۷ بهمن ۱۳۸۹
۱۴۱ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۶٫۱
۱۴ تیر ۱۳۲۷
۱۲۶ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۶٫۰
۱۳ دی ۱۳۱۲
۱۲۷ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۶٫۰
۲۲ شهریور ۱۳۰۲
۷۱ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۹
۳۰ مرداد ۱۳۸۲
۸۶ کیلومتر
۲۰ کیلومتر
۵٫۹
۲۹ آبان ۱۳۶۸
۱۳۵ کیلومتر
۱۸ کیلومتر
زلزله‌های تاریخی این پهنه
زلزله
تاریخ
بزرگی
سرگذشت
زلزلهٔ سیرچ ۱۳۶۰ ۱۳۴ کیلومتری
۶ مرداد ۱۳۶۰
۷٫۱
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۷٫۱ (Ms) در سیرچ، جنوب‌شرق کرمان، که حدود ۱٬۵۰۰ نفر را کشت و حدود ۵۰ هزار نفر را بی‌خانمان کرد؛ هفت هفته پس از زلزلهٔ گلباف رخ داد. جان‌باختگان: حدود ۱٬۵۰۰ نفر
زلزلهٔ گلباف ۱۳۶۰ ۱۳۵ کیلومتری
۲۱ خرداد ۱۳۶۰
۶٫۷
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۶ تا ۶٫۷ در بیابان‌های جنوب‌شرقی کرمان نزدیک گلباف که روستاهای بسیاری را ویران کرد؛ حدود هفت هفته بعد زلزلهٔ سیرچ در همان ناحیه رخ داد. جان‌باختگان: ۱٬۴۰۰ تا ۳٬۰۰۰ نفر
زلزلهٔ حسین‌آباد (ریگان) ۱۳۸۹ ۱۱۸ کیلومتری
۲۹ آذر ۱۳۸۹
۶٫۷
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۵ تا ۶٫۷ در جنوب‌شرق کرمان، حدود ۱۰۰ کیلومتر از بم، که حدود ۲۰ روستا در ناحیهٔ فهرج و ریگان را آسیب زد و ۱۱ نفر را کشت. جان‌باختگان: ۷ تا ۱۱ نفر
زلزلهٔ بم ۸۶ کیلومتری
۵ دی ۱۳۸۲
۶٫۶
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۶ در بامداد ۵ دی ۱۳۸۲ که بم و بروات را ویران کرد؛ بیشتر ساختمان‌های خشتی شهر فرو ریخت و ارگ تاریخی بم آسیب جدی دید. آمار رسمی حدود ۲۶ هزار کشته است و برآوردها تا ۳۱ هزار و بیشتر هم می‌رسد. جان‌باختگان: حدود ۲۶ تا ۳۱ هزار نفر (برآوردهای دیگر تا ۳۴ هزار و بیشتر)
زلزلهٔ ۲۰۱۱ جنوب‌شرق بم ۱۴۰ کیلومتری
۷ بهمن ۱۳۸۹
۶٫۲
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۲ در جنوب‌شرق استان کرمان که پس‌لرزهٔ زلزلهٔ حسین‌آباد (ریگان) در آذر ۱۳۸۹ به شمار میرود؛ گزارش معتبری از تلفات مهم آن در دست نیست.
زلزلهٔ ۱۹۴۸ شمال‌غرب بم ۱۲۶ کیلومتری
۱۴ تیر ۱۳۲۷
۶٫۱
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۱ در حدود ۸۰ کیلومتری شمال‌غرب بم که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ گزارش معتبری از تلفات یا خسارت مهم آن در دست نیست.
زلزلهٔ ۱۹۳۴ جنوب‌شرق کرمان ۱۲۶ کیلومتری
۱۳ دی ۱۳۱۲
۶٫۰
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۰ در حدود ۸۰ کیلومتری شرق‌جنوب‌شرقی شهر کرمان که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ گزارش معتبری از تلفات یا خسارت مهم آن در دست نیست.
پرسش‌های رایج
زلزلهٔ فهرج چند ریشتر بود؟
بزرگی این زمینلرزه به گزارش مرکز لرزهنگاری کشوری ۳٫۸ بود که در رسانهها معمولاً «۳٫۸ ریشتر» گفته میشود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاسهای بزرگی است و امروز بهجای آن واژهٔ «بزرگی» به کار میرود.
زلزلهٔ فهرج کی و کجا آمد؟
این زمینلرزه شنبه ۹ تیر ۱۴۰۳، ساعت ۰۲:۲۴ به وقت تهران در استان کرمان - حوالی فهرج رخ داد؛ ۵۸ کیلومتری فهرج. مختصات کانون ۲۹.۴۶ درجهٔ شمالی و ۵۹.۰۲ درجهٔ شرقی است.
عمق زلزلهٔ فهرج چقدر بود؟
کانون این زمینلرزه در عمق ۵ کیلومتری زمین بود. لرزههای کمعمق نزدیک کانون شدیدتر حس میشوند.
آیا زلزلهٔ فهرج پسلرزه داشت؟
تا آخرین بهروزرسانی این صفحه، زمینلرزهٔ دیگری در ۵۰ کیلومتری آن ثبت نشده است.
آیا زلزلهٔ بزرگتری در راه است؟
هیچکس، حتی مراکز علمی، نمیتواند زمان، جا و اندازهٔ زمینلرزهٔ بعدی را پیشبینی کند. پس از هر زمینلرزه احتمال پسلرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگتر است؛ پس توصیههای ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.
منبع: مرکز لرزهنگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمینلرزهٔ فلک‌بین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیشبینی نمی‌کند.
ایمنی
پیش، هنگام و پس از زمینلرزه
پیش از آن
کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
کیف اضطراری با آب، چراغ‌قوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.
هنگام لرزش
بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایه‌اش را بگیرید.
از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
از آسانسور و پله‌ها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.
پس از آن
آمادهٔ پسلرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
از ساختمان آسیب‌دیده دور بمانید.
خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.
فلک‌بین گزارش‌های مرکز لرزهنگاری کشوری را نشان می‌دهد و هشدار رسمی نیست. هیچکس، از جمله فلک‌بین، نمیتواند زمان زمینلرزه را پیشبینی کند.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
گزارش فوری زمینلرزه @earthquake_arefi_bot: زمین‌لرزه‌های ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیک‌ترین شهرها، از کانال مرکز لرزهنگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.
