رفتن به محتوا
فلک‌بینfalakbin.ir

دانشنامهجرم آسمانی

سبلان Sabalan

سبلان آتشفشانی خفته و سومین قلهٔ بلند ایران در استان اردبیل است که ارتفاعش حدود ۴۸۱۱ متر است. در قلهٔ آن دریاچه‌ای کوچک و اغلب یخ‌زده قرار دارد و چشمه‌های آب گرم سرعین در دامنه‌اش‌اند.

نام‌های دیگر: کوه سبلان

کوه سبلان (سوِلان) در شمال‌غرب ایران، میان شهرهای اردبیل و مشگین‌شهر و نزدیک شهر سرعین قرار دارد. ارتفاع آن را حدود ۴۸۱۱ متر می‌دانند و پس از دماوند و علم‌کوه سومین قلهٔ بلند ایران شمرده می‌شود. سبلان مخروطی عظیم و تنها ایستاده است که از فاصلهٔ بسیار دور دیده می‌شود.

سبلان چگونه ساخته شده است؟

سبلان یک آتشفشان لایه‌ای است که طی میلیون‌ها سال از انباشتهٔ گدازه و خاکستر شکل گرفته، به نظر می‌رسد آخرین فعالیت بزرگش مربوط به زمان‌های پیش از تاریخ باشد. اکنون «خفته» یا خاموش به‌شمار می‌رود، ولی فعالیت زمین‌گرمایی دارد. حرارت درونی آن، آب‌های زیرزمینی را گرم می‌کند و چشمه‌های آب گرم معدنی سرعین و مشگین‌شهر را می‌سازد که از جاذبه‌های سلامت‌گردی ایران‌اند. این منطقه بخشی از کمربند آتشفشانی ناشی از برخورد صفحات است.

دریاچهٔ قله

در فرورفتگی دهانهٔ سبلان دریاچه‌ای کوچک و بسیار سرد وجود دارد که بخش بزرگی از سال یخ زده است. بخش بالایی کوه تا اواخر بهار و حتی تابستان زیر برف می‌ماند. فرسایش آب و یخ شکل دامنه را ساخته و دره‌های ژرفی در آن کنده است.

سبلان در فرهنگ و گردشگری

بنا بر روایت‌های سنتی، زرتشت در این کوه به تنهایی و مکاشفه رسیده و اوستا را دریافت کرده است. مردم محلی سبلان را مقدس می‌دانند. صعود به سبلان در تابستان از مسیر روستای ارشق یا سرعین انجام می‌شود. صعود زمستانی به تجهیزات و تجربهٔ برف و یخ نیاز دارد. هوای قله هم می‌تواند ناگهان عوض شود.

پرسش‌های رایج

### سبلان چند متر ارتفاع دارد؟
سبلان حدود ۴۸۱۱ متر ارتفاع دارد و سومین قلهٔ بلند ایران پس از دماوند و علم‌کوه است.

### سبلان در کدام استان است؟
سبلان در استان اردبیل، در شمال‌غرب ایران، قرار دارد و سرعین در پای آن واقع است.

### آیا سبلان آتشفشان است؟
بله، سبلان یک آتشفشان لایه‌ای خفته است. نشانهٔ حرارت درونی آن چشمه‌های آب گرم است، اما نشانهٔ فوران نزدیک دیده نمی‌شود.

### بهترین زمان صعود به سبلان چه موقع است؟
اواخر تیر تا مرداد معمولاً مناسب‌ترین زمان است، چون برف کمتر و هوا پایدارتر است.