پنجشنبه ۱۹ اسفند ۱۴۰۰ · ساعت ۱۲:۳۸:۰۱ به وقت تهران · ۱۷۱۸ روز پیش
2022-03-10 09:08 UTC
مرکز لرزهنگاری کشوری زمینلرزهای به بزرگی ۲٫۸ را در سنخواست، خراسان شمالی ثبت کرد؛ ظهر پنجشنبه ۱۹ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۱۲:۳۸ به وقت تهران. کانون آن در عمق ۸ کیلومتری زمین بود.
جای زمینلرزه در ایران؛ استان خراسان شمالی پررنگ است
دایره: ۱۰۰ کیلومتری کانون. روی هر نقطه بزنید تا صفحهٔ همان زمینلرزه باز شود. برای زوم با چرخ موش، اول روی نقشه کلیک کنید.
این زمینلرزه چقدر قوی بود؟
زمینلرزهای به بزرگی ۲٫۸ کوچک به شمار میآید. چنین لرزهای را معمولاً فقط ساکنان نزدیک کانون، بهویژه در طبقههای بالا یا در سکوت شب، حس میکنند و آسیبی نمیزند.
عمق ۸ کیلومتر کمژرفاست. زمینلرزههای کمعمق نزدیک کانون شدیدتر حس میشوند، ولی لرزششان زودتر از آنهایی که ژرفترند فروکش میکند. بیشتر زمینلرزههای ایران، بهویژه در زاگرس، در همین پوستهٔ بالایی رخ میدهند.
انرژیای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۲۴۰ کیلوگرم TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزهای به بزرگی ۳ حدود ۲ برابر این انرژی دارد.
زمینلرزههای پیشین سنخواست، خراسان شمالی
از اسفند ۱۴۰۰ تا پیش از این زمینلرزه، هیچ زمینلرزهٔ دیگری در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت نشده بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمینشناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۱۰۹ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قویترینِ آنها به بزرگی ۷٫۲ در ۱۱ اردیبهشت ۱۳۰۸، ۱۲۵ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. پنج زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزلههای تاریخی و نامدار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ کپهداغ ۱۹۲۹ (۱۱ اردیبهشت ۱۳۰۸)، زلزلهٔ قوچان ۱۸۹۳ و زلزلهٔ بجنورد (گرمخان) ۱۳۷۵ هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله میگوید.
پس از این زمینلرزه چه آمد؟
در ماهِ پس از آن یک زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قویترینشان به بزرگی ۲٫۷ در ۱۳ فروردین، ساعت ۱۴:۵۷ بود.
پیشلرزهها و پسلرزهها
زمینلرزههای ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.
زمینلرزههای ۴٫۵ و بزرگتر از کاتالوگ جهانی USGS، قویترینها نخست؛ ۱۰۹ زمینلرزه در کل.
بزرگی
تاریخ
فاصله از این زمینلرزه
عمق
۷٫۲
۱۱ اردیبهشت ۱۳۰۸
۱۲۵ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۶٫۵
۱۶ بهمن ۱۳۷۵
۶۷ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۶٫۴
۸ مرداد ۱۳۴۹
۱۰۵ کیلومتر
۱۲ کیلومتر
۶٫۴
۲۵ شهریور ۱۳۰۲
۴۳ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۶٫۰
۲۳ اردیبهشت ۱۳۰۸
۱۱۷ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۹
۱ شهریور ۱۳۷۹
۱۱۴ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۵٫۹
۱۹۱۷ میلادی
۱۰۲ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۸
۲۸ خرداد ۱۳۲۷
۶۸ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۸
۱۶ آبان ۱۳۱۸
۱۴۱ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۸
۳ مرداد ۱۳۰۸
۱۲۴ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
زلزلههای تاریخی این پهنه
زلزله
تاریخ
بزرگی
سرگذشت
زلزلهٔ کپهداغ ۱۹۲۹ ۱۲۶ کیلومتری
۱۱ اردیبهشت ۱۳۰۸
۷٫۲
زمینلرزهای به بزرگی ۷٫۲ در رشتهکوه کپهداغ نزدیک مرز ایران و ترکمنستان که ۸۸ روستا را آسیب زد یا ویران کرد و به بجنورد هم خسارت زد؛ شمار کشتهها ۳٬۲۵۷ تا ۳٬۸۰۰ نفر برآورد شده و پسلرزهها بیش از چهار سال ادامه یافتند. جانباختگان: حدود ۳٬۳۰۰ تا ۳٬۸۰۰ نفر
زلزلهٔ قوچان ۱۸۹۳ ۱۴۱ کیلومتری
۱۸۹۳ میلادی
۶٫۶
زمینلرزهای در حدود ساعت ۱۹:۳۰ به وقت محلی ۱۷ نوامبر ۱۸۹۳ که قوچان و پیرامونش را سخت ویران کرد و حدود ۱۸ هزار نفر را کشت؛ قوچان در دهههای پایانی سدهٔ نوزدهم چند زمینلرزهٔ بزرگ دیگر هم دید. جانباختگان: حدود ۱۸ هزار نفر
زلزلهٔ بجنورد (گرمخان) ۱۳۷۵ ۶۷ کیلومتری
۱۶ بهمن ۱۳۷۵
۶٫۵
زمینلرزهای به بزرگی ۶٫۵ در کپهداغ (استان خراسان شمالی) که ۱۷۳ روستا را آسیب زد، چهار روستا را کاملاً ویران کرد و ۸۸ تا ۱۰۰ نفر را کشت و حدود ۱٬۹۵۰ نفر را مجروح کرد. جانباختگان: ۸۸ تا ۱۰۰ نفر
زلزلهٔ مراوهتپه ۱۹۷۰ ۱۰۵ کیلومتری
۸ مرداد ۱۳۴۹
۶٫۴
زمینلرزهای به بزرگی ۶٫۴ (برخی منابع ۶٫۷) در شمالشرق ایران، حوالی مراوهتپه و کلاله در استان گلستان، که بنابر منابع ۱۷۵ تا ۲۲۰ نفر را کشت و صدها نفر را مجروح کرد. جانباختگان: ۱۷۵ تا ۲۲۰ نفر
زلزلهٔ اسفراین و بجنورد ۱۹۲۳ ۴۳ کیلومتری
۲۵ شهریور ۱۳۰۲
۶٫۴
زمینلرزهای به بزرگی ۶٫۴ در شمال خراسان (نواحی اسفراین و بجنورد) که بنابر فهرست NOAA ۱۵۷ نفر را کشت. جانباختگان: ۱۵۷ نفر (فهرست NOAA)
بزرگی این زمینلرزه به گزارش مرکز لرزهنگاری کشوری ۲٫۸ بود که در رسانهها معمولاً «۲٫۸ ریشتر» گفته میشود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاسهای بزرگی است و امروز بهجای آن واژهٔ «بزرگی» به کار میرود.
هیچکس، حتی مراکز علمی، نمیتواند زمان، جا و اندازهٔ زمینلرزهٔ بعدی را پیشبینی کند. پس از هر زمینلرزه احتمال پسلرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگتر است؛ پس توصیههای ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.
منبع: مرکز لرزهنگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمینلرزهٔ فلکبین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیشبینی نمیکند؛ آخرین بهروزرسانی با پسلرزهٔ ۱۳ فروردین، ۱۴:۵۷.
ایمنی
پیش، هنگام و پس از زمینلرزه
پیش از آن
کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
کیف اضطراری با آب، چراغقوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.
هنگام لرزش
بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایهاش را بگیرید.
از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
از آسانسور و پلهها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.
پس از آن
آمادهٔ پسلرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
از ساختمان آسیبدیده دور بمانید.
خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.
فلکبین گزارشهای مرکز لرزهنگاری کشوری را نشان میدهد و هشدار رسمی نیست. هیچکس، از جمله فلکبین، نمیتواند زمان زمینلرزه را پیشبینی کند.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
گزارش فوری زمینلرزه @earthquake_arefi_bot: زمینلرزههای ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیکترین شهرها، از مرکز لرزهنگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.