سهشنبه ۱۰ خرداد ۱۴۰۱ · ساعت ۲۱:۲۳:۳۷ به وقت تهران · ۱۵۸۷ روز پیش
2022-05-31 17:53 UTC
عمق کانون
۲۳ کیلومتر
مختصات
۳۹.۱۰° N ۴۸.۵۹° E
انرژی
حدود ۸۵ کیلوگرم TNT
در ۱۰۰ کیلومتریاش
۲ زمینلرزهٔ پیشین از اسفند ۱۴۰۰
مرکز لرزهنگاری کشوری زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۲٫۵ را در Göytəpə، آذربایجان ثبت کرد؛ شب سهشنبه ۱۰ خرداد ۱۴۰۱، ساعت ۲۱:۲۳ به وقت تهران. کانون آن در عمق ۲۳ کیلومتری زمین بود.
این زمینلرزه چقدر قوی بود؟
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۲٫۵ کوچک به شمار می‌آید. چنین لرزه‌ای را معمولاً فقط ساکنان نزدیک کانون، به‌ویژه در طبقه‌های بالا یا در سکوت شب، حس می‌کنند و آسیبی نمی‌زند.
عمق ۲۳ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزه‌ای در این عمق کمی پخش‌تر از لرزه‌های خیلی کم‌عمق به سطح می‌رسد.
انرژی‌ای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۸۵ کیلوگرم TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزه‌ای به بزرگی ۳ حدود ۶ برابر این انرژی دارد.
زمینلرزههای پیشین Göytəpə، آذربایجان
از اسفند ۱۴۰۰ تا پیش از این زمینلرزه، ۲ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هم‌اندازه یا قوی‌تر در این شعاع، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۲٫۷ در ۶ فروردین ۱۴۰۱ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمین‌شناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۷۱ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قوی‌ترینِ آن‌ها به بزرگی ۶٫۲ در ۱۴ اردیبهشت ۱۳۵۹، ۱۲۱ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. چهار زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزله‌های تاریخی و نام‌دار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ اردبیل ۱۳۷۵ است؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله می‌گوید.
پس‌لرزه‌ها
در ماهِ پس از آن دو زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قوی‌ترینشان به بزرگی ۲٫۸ در ۲۴ خرداد، ساعت ۰۳:۳۸ بود. یعنی لرزهٔ بعدی از خود این زمینلرزه قوی‌تر بود؛ در چنین رشته‌هایی، لرزهٔ نخست را «پیش‌لرزه» می‌نامند.
جای زمینلرزه در ایرانهر زمینلرزهٔ ثبت‌شده در ۱۰۰ کیلومتری؛ هفتهٔ پیش از آن، ماه پس از آن
پیش‌لرزه‌ها و پس‌لرزه‌ها
زمینلرزههای ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.
زمینلرزههای ۴٫۵ و بزرگتر از کاتالوگ جهانی USGS، قوی‌ترین‌ها نخست؛ ۷۱ زمینلرزه در کل.
بزرگی
تاریخ
فاصله از این زمینلرزه
عمق
۶٫۲
۱۴ اردیبهشت ۱۳۵۹
۱۲۱ کیلومتر
۴۶ کیلومتر
۶٫۱
۱۰ اسفند ۱۳۷۵
۱۲۳ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۶٫۰
۱۸ تیر ۱۳۷۷
۴۳ کیلومتر
۲۶ کیلومتر
۶٫۰
۲۹ بهمن ۱۳۰۲
۱۸ کیلومتر
۳۵ کیلومتر
۵٫۶
۱۹ فروردین ۱۴۰۵
۹۲ کیلومتر
۲۱ کیلومتر
۵٫۶
۱۳ مرداد ۱۳۶۰
۱۳۱ کیلومتر
۲۷ کیلومتر
۵٫۴
۲۱ بهمن ۱۳۹۲
۱۳۴ کیلومتر
۶۵ کیلومتر
۵٫۴
۱۳ دی ۱۳۷۴
۱۶ کیلومتر
۵۶ کیلومتر
۵٫۴
۳۰ آبان ۱۳۴۹
۱۰۸ کیلومتر
۵۳ کیلومتر
۵٫۴
۴ فروردین ۱۳۰۷
۱۳۲ کیلومتر
۲۰ کیلومتر
زلزله‌های تاریخی این پهنه
زلزله
تاریخ
بزرگی
سرگذشت
زلزلهٔ اردبیل ۱۳۷۵ ۱۲۲ کیلومتری
۱۰ اسفند ۱۳۷۵
۶٫۱
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۱ در اردبیل و اطراف آن که حدود ۱٬۱۰۰ نفر را کشت، ۲٬۶۰۰ نفر را مجروح کرد و حدود ۳۶ هزار نفر را بی‌خانمان کرد. جان‌باختگان: حدود ۱٬۱۰۰ نفر
پرسش‌های رایج
زلزلهٔ Göytəpə، آذربایجان چند ریشتر بود؟
بزرگی این زمینلرزه به گزارش مرکز لرزهنگاری کشوری ۲٫۵ بود که در رسانهها معمولاً «۲٫۵ ریشتر» گفته میشود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاسهای بزرگی است و امروز بهجای آن واژهٔ «بزرگی» به کار میرود.
زلزلهٔ Göytəpə، آذربایجان کی و کجا آمد؟
این زمینلرزه سهشنبه ۱۰ خرداد ۱۴۰۱، ساعت ۲۱:۲۳ به وقت تهران در Göytəpə، آذربایجان رخ داد. مختصات کانون ۳۹.۱۰ درجهٔ شمالی و ۴۸.۵۹ درجهٔ شرقی است.
عمق زلزلهٔ Göytəpə، آذربایجان چقدر بود؟
کانون این زمینلرزه در عمق ۲۳ کیلومتری زمین بود. بیشتر زمینلرزههای ایران در ۱۰ تا ۳۰ کیلومتری پوسته رخ میدهند.
آیا زلزلهٔ Göytəpə، آذربایجان پسلرزه داشت؟
دو زمینلرزهٔ دیگر تا یک ماه پس از آن در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شده است؛ فهرستشان در همین صفحه است.
آیا زلزلهٔ بزرگتری در راه است؟
هیچکس، حتی مراکز علمی، نمیتواند زمان، جا و اندازهٔ زمینلرزهٔ بعدی را پیشبینی کند. پس از هر زمینلرزه احتمال پسلرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگتر است؛ پس توصیههای ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.
منبع: مرکز لرزهنگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمینلرزهٔ فلک‌بین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیشبینی نمی‌کند؛ آخرین به‌روزرسانی با پس‌لرزهٔ ۶ تیر، ۱۵:۰۵.
ایمنی
پیش، هنگام و پس از زمینلرزه
پیش از آن
کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
کیف اضطراری با آب، چراغ‌قوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.
هنگام لرزش
بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایه‌اش را بگیرید.
از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
از آسانسور و پله‌ها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.
پس از آن
آمادهٔ پسلرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
از ساختمان آسیب‌دیده دور بمانید.
خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.
فلک‌بین گزارش‌های مرکز لرزهنگاری کشوری را نشان می‌دهد و هشدار رسمی نیست. هیچکس، از جمله فلک‌بین، نمیتواند زمان زمینلرزه را پیشبینی کند.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
گزارش فوری زمینلرزه @earthquake_arefi_bot: زمینلرزههای ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیک‌ترین شهرها، از کانال مرکز لرزهنگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.
