چهارشنبه ۴ آبان ۱۴۰۱ · ساعت ۰۲:۴۷:۴۴ به وقت تهران · ۱۴۴۰ روز پیش
2022-10-25 23:17 UTC
عمق کانون
۱۰ کیلومتر
مختصات
۲۸.۱۸° N ۵۷.۰۳° E
انرژی
حدود ۶۷۰ کیلوگرم TNT
در ۱۰۰ کیلومتریاش
۴۳ زمینلرزهٔ پیشین از اسفند ۱۴۰۰
بامداد چهارشنبه ۴ آبان ۱۴۰۱، ساعت ۰۲:۴۷ به وقت تهران، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۱ در فاریاب، کرمان رخ داد. کانون آن در عمق ۱۰ کیلومتری زمین بود.
زمین‌لرزه‌ای به این بزرگی یعنی چه؟
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۱ کوچک به شمار می‌آید. لرزه‌ای در این اندازه معمولاً فقط نزدیک کانون و آن هم بیشتر در سکوت شب یا طبقه‌های بالا احساس میشود و خسارتی به بار نمی‌آورد.
عمق ۱۰ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزه‌ای در این عمق کمی پخش‌تر از لرزه‌های خیلی کم‌عمق به سطح می‌رسد.
انرژی‌ای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۶۷۰ کیلوگرم TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزه‌ای به بزرگی ۴ حدود ۲۲ برابر این انرژی دارد.
زمینلرزههای پیشین فاریاب، کرمان
از اسفند ۱۴۰۰ تا پیش از این زمینلرزه، ۴۳ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هم‌اندازه یا قوی‌تر در این شعاع، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۸ در ۱ آبان ۱۴۰۱ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمین‌شناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۴۸۵ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قوی‌ترینِ آن‌ها به بزرگی ۶٫۹ در ۲ فروردین ۱۳۵۶، ۸۹ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. ۱۱ زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزله‌های تاریخی و نام‌دار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ خورگو (بندرعباس) ۱۳۵۶، زلزلهٔ ۱۹۲۳ جنوب کرمان (سیرجان) (۳۰ شهریور ۱۳۰۲) و زلزلهٔ ۱۹۹۹ جنوب کرمان (۱۳ اسفند ۱۳۷۷) هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله می‌گوید.
آیا پسلرزه داشت؟
در ماهِ پس از آن چهار زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قوی‌ترینشان به بزرگی ۳٫۴ در ۴ آبان، ساعت ۰۷:۵۴ بود. یعنی لرزهٔ بعدی از خود این زمینلرزه قوی‌تر بود؛ در چنین رشته‌هایی، لرزهٔ نخست را «پیش‌لرزه» می‌نامند.
جای زمینلرزه در ایران؛ استان کرمان پررنگ استهر زمینلرزهٔ ثبت‌شده در ۱۰۰ کیلومتری؛ هفتهٔ پیش از آن، ماه پس از آن
پیش‌لرزه‌ها و پس‌لرزه‌ها
زمینلرزههای ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.
زمینلرزههای ۴٫۵ و بزرگتر از کاتالوگ جهانی USGS، قوی‌ترین‌ها نخست؛ ۴۸۵ زمینلرزه در کل.
بزرگی
تاریخ
فاصله از این زمینلرزه
عمق
۶٫۹
۲ فروردین ۱۳۵۶
۸۹ کیلومتر
۲۹ کیلومتر
۶٫۷
۳۱ شهریور ۱۳۰۲
۱۱۸ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۶٫۶
۱۳ اسفند ۱۳۷۷
۲۴ کیلومتر
۳۳ کیلومتر
۶٫۴
۲۳ آبان ۱۴۰۰
۱۰۷ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۶٫۳
۴ اردیبهشت ۱۳۲۸
۱۱۱ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۶٫۲
۱۲ فروردین ۱۳۵۶
۹۸ کیلومتر
۲۹ کیلومتر
۶٫۱
۱۶ اسفند ۱۳۵۳
۱۰۷ کیلومتر
۲۷ کیلومتر
۶٫۰
۲۳ آبان ۱۴۰۰
۱۰۷ کیلومتر
۹ کیلومتر
۶٫۰
۹ اسفند ۱۳۸۴
۱۷ کیلومتر
۱۸ کیلومتر
۶٫۰
۲۳ فروردین ۱۳۵۰
۱۳۲ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
زلزله‌های تاریخی این پهنه
زلزله
تاریخ
بزرگی
سرگذشت
زلزلهٔ خورگو (بندرعباس) ۱۳۵۶ ۸۹ کیلومتری
۲ فروردین ۱۳۵۶
۶٫۹
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی حدود ۶٫۷ تا ۶٫۹ در شمال بندرعباس که ۳۵ روستا را به شدت آسیب زد (بیش از ۲۰ روستا کاملاً ویران شد) و ۱۵۲ تا ۱۶۷ نفر را کشت. جان‌باختگان: ۱۵۲ تا ۱۶۷ نفر
زلزلهٔ ۱۹۲۳ جنوب کرمان (سیرجان) ۱۱۷ کیلومتری
۳۰ شهریور ۱۳۰۲
۶٫۷
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۷ در جنوب استان کرمان که فهرست NOAA آن را با نام سیرجان و با ۲۹۰ کشته ثبت کرده است؛ رومرکز بازبرآورد‌شدهٔ ISC-GEM حدود ۱۱۰ کیلومتر شرق سیرجان قرار دارد. جان‌باختگان: حدود ۲۹۰ نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ ۱۹۹۹ جنوب کرمان ۲۴ کیلومتری
۱۳ اسفند ۱۳۷۷
۶٫۶
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۶ در جنوب استان کرمان (ناحیهٔ جیرفت) که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ بنابر فهرست NOAA یک نفر در آن کشته شد و تلفات مهم دیگری گزارش نشده است. جان‌باختگان: یک نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ هرمزگان ۱۴۰۰ ۱۰۷ کیلومتری
۲۳ آبان ۱۴۰۰
۶٫۴
دو زمینلرزهٔ ۶٫۰ و ۶٫۴ با فاصلهٔ حدود یک دقیقه‌ونیم در شمال بندرعباس که ۲ نفر را کشت و حدود ۱۰۰ نفر را مجروح کرد. جان‌باختگان: ۲ نفر
زلزلهٔ ۱۹۴۹ بندرعباس ۱۱۱ کیلومتری
۴ اردیبهشت ۱۳۲۸
۶٫۳
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۳ در نزدیک بندرعباس که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ گزارش معتبری از تلفات یا خسارت مهم آن در دست نیست.
زلزلهٔ ۱۹۷۵ بندرعباس (سرخون) ۱۰۷ کیلومتری
۱۶ اسفند ۱۳۵۳
۶٫۱
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۱ در شمال بندرعباس (ناحیهٔ سرخون) که بنابر فهرست NOAA ۷ نفر را کشت و حدود ۲۰۰ نفر را مجروح کرد. جان‌باختگان: ۷ نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ ۱۹۷۱ حاجی‌آباد (هرمزگان) ۱۳۳ کیلومتری
۲۳ فروردین ۱۳۵۰
۶٫۰
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۰ در نزدیک حاجی‌آباد (هرمزگان) که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ گزارش معتبری از تلفات یا خسارت مهم آن در دست نیست.
پرسش‌های رایج
زلزلهٔ فاریاب، کرمان چند ریشتر بود؟
بزرگی این زمینلرزه به گزارش مرکز لرزهنگاری کشوری ۳٫۱ بود که در رسانهها معمولاً «۳٫۱ ریشتر» گفته میشود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاسهای بزرگی است و امروز بهجای آن واژهٔ «بزرگی» به کار میرود.
زلزلهٔ فاریاب، کرمان کی و کجا آمد؟
این زمینلرزه چهارشنبه ۴ آبان ۱۴۰۱، ساعت ۰۲:۴۷ به وقت تهران در فاریاب، کرمان رخ داد. مختصات کانون ۲۸.۱۸ درجهٔ شمالی و ۵۷.۰۳ درجهٔ شرقی است.
عمق زلزلهٔ فاریاب، کرمان چقدر بود؟
کانون این زمینلرزه در عمق ۱۰ کیلومتری زمین بود. بیشتر زمینلرزههای ایران در ۱۰ تا ۳۰ کیلومتری پوسته رخ میدهند.
آیا زلزلهٔ فاریاب، کرمان پسلرزه داشت؟
چهار زمینلرزهٔ دیگر تا یک ماه پس از آن در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شده است؛ فهرستشان در همین صفحه است.
آیا زلزلهٔ بزرگتری در راه است؟
هیچکس، حتی مراکز علمی، نمیتواند زمان، جا و اندازهٔ زمینلرزهٔ بعدی را پیشبینی کند. پس از هر زمینلرزه احتمال پسلرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگتر است؛ پس توصیههای ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.
منبع: مرکز لرزهنگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمینلرزهٔ فلک‌بین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیشبینی نمی‌کند؛ آخرین به‌روزرسانی با پس‌لرزهٔ ۱۹ آبان، ۱۰:۵۲.
ایمنی
پیش، هنگام و پس از زمینلرزه
پیش از آن
کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
کیف اضطراری با آب، چراغ‌قوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.
هنگام لرزش
بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایه‌اش را بگیرید.
از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
از آسانسور و پله‌ها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.
پس از آن
آمادهٔ پسلرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
از ساختمان آسیب‌دیده دور بمانید.
خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.
فلک‌بین گزارش‌های مرکز لرزهنگاری کشوری را نشان می‌دهد و هشدار رسمی نیست. هیچکس، از جمله فلک‌بین، نمیتواند زمان زمینلرزه را پیشبینی کند.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
گزارش فوری زمینلرزه @earthquake_arefi_bot: زمینلرزههای ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیک‌ترین شهرها، از کانال مرکز لرزهنگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.
