پنجشنبه ۱ دی ۱۴۰۱ · ساعت ۲۱:۱۲:۵۳ به وقت تهران · ۱۴۳۰ روز پیش
2022-12-22 17:42 UTC
مرکز لرزهنگاری کشوری زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۵ را در Kara kala، ترکمنستان ثبت کرد؛ شب پنجشنبه ۱ دی ۱۴۰۱، ساعت ۲۱:۱۲ به وقت تهران. کانون آن در عمق ۱۰ کیلومتری زمین بود.
دایره: ۱۰۰ کیلومتری کانون. روی هر نقطه بزنید تا صفحهٔ همان زمینلرزه باز شود. برای زوم با چرخ موش، اول روی نقشه کلیک کنید.
بزرگی و عمق این زمینلرزه چه میگوید؟
زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۵ در ردهٔ لرزههای سبک است. چنین لرزهای معمولاً در شهرها و روستاهای نزدیک کانون حس میشود و ممکن است پنجرهها و اشیای آویزان را بلرزاند، اما بهندرت آسیب میزند.
عمق ۱۰ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزهای در این عمق کمی پخشتر از لرزههای خیلی کمعمق به سطح میرسد.
انرژیای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۲٫۷ تن TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزهای به بزرگی ۴ حدود ۶ برابر این انرژی دارد.
سابقهٔ لرزهخیزی Kara kala، ترکمنستان
احتمالاً پسلرزهٔ زمینلرزهٔ ۴٫۳، امروز ساعت ۲۰:۲۹. از اسفند ۱۴۰۰ تا پیش از این زمینلرزه، ۹ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هماندازه یا قویتر در این شعاع، زمینلرزهای به بزرگی ۴٫۳ در ۱ دی ۱۴۰۱ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمینشناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۸۴ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قویترینِ آنها به بزرگی ۷٫۲ در ۱۱ اردیبهشت ۱۳۰۸، ۱۴۷ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. چهار زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزلههای تاریخی و نامدار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ کپهداغ ۱۹۲۹ (۱۱ اردیبهشت ۱۳۰۸)، زلزلهٔ بجنورد (گرمخان) ۱۳۷۵ و زلزلهٔ مراوهتپه ۱۹۷۰ (۸ مرداد ۱۳۴۹) هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله میگوید.
پس از این زمینلرزه چه آمد؟
در ماهِ پس از آن دو زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قویترینشان به بزرگی ۳٫۴ در ۲ دی، ساعت ۰۶:۰۴ بود.
پیشلرزهها و پسلرزهها
زمینلرزههای ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.
زمینلرزههای ۴٫۵ و بزرگتر از کاتالوگ جهانی USGS، قویترینها نخست؛ ۸۴ زمینلرزه در کل.
بزرگی
تاریخ
فاصله از این زمینلرزه
عمق
۷٫۲
۱۱ اردیبهشت ۱۳۰۸
۱۴۷ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۶٫۵
۱۶ بهمن ۱۳۷۵
۱۵۰ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۶٫۴
۸ مرداد ۱۳۴۹
۹۹ کیلومتر
۱۲ کیلومتر
۶٫۰
۲۳ اردیبهشت ۱۳۰۸
۱۴۰ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۹
۱ شهریور ۱۳۷۹
۱۲۵ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۵٫۸
۲۷ شهریور ۱۳۱۸
۱۰۴ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۸
۳ مرداد ۱۳۰۸
۱۴۳ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۷
۱۶ شهریور ۱۳۶۶
۱۴۲ کیلومتر
۳۷ کیلومتر
۵٫۶
۲۳ اردیبهشت ۱۳۹۶
۱۳۶ کیلومتر
۸ کیلومتر
۵٫۳
۱۱ مرداد ۱۳۵۲
۱۴۷ کیلومتر
۳۶ کیلومتر
زلزلههای تاریخی این پهنه
زلزله
تاریخ
بزرگی
سرگذشت
زلزلهٔ کپهداغ ۱۹۲۹ ۱۴۶ کیلومتری
۱۱ اردیبهشت ۱۳۰۸
۷٫۲
زمینلرزهای به بزرگی ۷٫۲ در رشتهکوه کپهداغ نزدیک مرز ایران و ترکمنستان که ۸۸ روستا را آسیب زد یا ویران کرد و به بجنورد هم خسارت زد؛ شمار کشتهها ۳٬۲۵۷ تا ۳٬۸۰۰ نفر برآورد شده و پسلرزهها بیش از چهار سال ادامه یافتند. جانباختگان: حدود ۳٬۳۰۰ تا ۳٬۸۰۰ نفر
زلزلهٔ بجنورد (گرمخان) ۱۳۷۵ ۱۵۰ کیلومتری
۱۶ بهمن ۱۳۷۵
۶٫۵
زمینلرزهای به بزرگی ۶٫۵ در کپهداغ (استان خراسان شمالی) که ۱۷۳ روستا را آسیب زد، چهار روستا را کاملاً ویران کرد و ۸۸ تا ۱۰۰ نفر را کشت و حدود ۱٬۹۵۰ نفر را مجروح کرد. جانباختگان: ۸۸ تا ۱۰۰ نفر
زلزلهٔ مراوهتپه ۱۹۷۰ ۹۹ کیلومتری
۸ مرداد ۱۳۴۹
۶٫۴
زمینلرزهای به بزرگی ۶٫۴ (برخی منابع ۶٫۷) در شمالشرق ایران، حوالی مراوهتپه و کلاله در استان گلستان، که بنابر منابع ۱۷۵ تا ۲۲۰ نفر را کشت و صدها نفر را مجروح کرد. جانباختگان: ۱۷۵ تا ۲۲۰ نفر
بزرگی این زمینلرزه به گزارش مرکز لرزهنگاری کشوری ۳٫۵ بود که در رسانهها معمولاً «۳٫۵ ریشتر» گفته میشود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاسهای بزرگی است و امروز بهجای آن واژهٔ «بزرگی» به کار میرود.
هیچکس، حتی مراکز علمی، نمیتواند زمان، جا و اندازهٔ زمینلرزهٔ بعدی را پیشبینی کند. پس از هر زمینلرزه احتمال پسلرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگتر است؛ پس توصیههای ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.
منبع: مرکز لرزهنگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمینلرزهٔ فلکبین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیشبینی نمیکند؛ آخرین بهروزرسانی با پسلرزهٔ ۲ دی، ۰۶:۰۴.
ایمنی
پیش، هنگام و پس از زمینلرزه
پیش از آن
کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
کیف اضطراری با آب، چراغقوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.
هنگام لرزش
بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایهاش را بگیرید.
از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
از آسانسور و پلهها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.
پس از آن
آمادهٔ پسلرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
از ساختمان آسیبدیده دور بمانید.
خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.
فلکبین گزارشهای مرکز لرزهنگاری کشوری را نشان میدهد و هشدار رسمی نیست. هیچکس، از جمله فلکبین، نمیتواند زمان زمینلرزه را پیشبینی کند.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
گزارش فوری زمینلرزه @earthquake_arefi_bot: زمینلرزههای ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیکترین شهرها، از مرکز لرزهنگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.