مرکز لرزهنگاری کشوری زمینلرزهای به بزرگی ۴٫۰ را در حوالی درز در استان هرمزگان ثبت کرد؛ عصر جمعه ۱۲ تیر ۱۴۰۵، ساعت ۱۴:۳۹ به وقت تهران. کانون آن در عمق ۱۲ کیلومتری زمین بود و ۱۱ کیلومتر با خود درز فاصله داشت.
بزرگی و عمق این زمینلرزه چه میگوید؟
زمینلرزهای به بزرگی ۴٫۰ در ردهٔ لرزههای متوسط است. لرزهای به این بزرگی معمولاً در گسترهای چنددهکیلومتری احساس میشود. خسارت سنگین در این اندازه کمیاب است، ولی بناهای کهنه و خشتی نزدیک کانون آسیبپذیرند.
عمق ۱۲ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزهای در این عمق کمی پخشتر از لرزههای خیلی کمعمق به سطح میرسد.
انرژیای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۱۵ تن TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزهای به بزرگی ۵ حدود ۳۲ برابر این انرژی دارد.
زمینلرزههای پیشین درز
دومین زمینلرزهٔ این ناحیه در هفت روز گذشته. قویترین زمینلرزهٔ این ناحیه از خرداد ۱۴۰۳. از خرداد ۱۴۰۳ تا پیش از این زمینلرزه، ۶۲ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هماندازه یا قویتر در این شعاع، زمینلرزهای به بزرگی ۴٫۶ در ۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۵ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمینشناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۶۱۸ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قویترینِ آنها به بزرگی ۶٫۹ در ۲ فروردین ۱۳۵۶، ۹۷ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. ۲۰ زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزلههای تاریخی و نامدار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ خورگو (بندرعباس) ۱۳۵۶، زلزلهٔ ۱۹۹۰ جنوب داراب (۱۵ آبان ۱۳۶۹) و زلزلهٔ بستک ۱۹۵۶ (۹ آبان ۱۳۳۵) هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله میگوید.
آیا پسلرزه داشت؟
در ماهِ پس از آن دو زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قویترینشان به بزرگی ۴٫۱ در ۱۲ تیر، ساعت ۱۵:۰۴ بود. یعنی لرزهٔ بعدی از خود این زمینلرزه قویتر بود؛ در چنین رشتههایی، لرزهٔ نخست را «پیشلرزه» مینامند.
