چهارشنبه ۱۴ شهریور ۱۴۰۳ · ساعت ۱۵:۴۲:۳۹ به وقت تهران · ۷۶۰ روز پیش
2024-09-04 12:12 UTC
عمق کانون
۱۳ کیلومتر
مختصات
۲۹.۱۰° N ۵۳.۹۰° E
انرژی
حدود ۳٫۸ تن TNT
در ۱۰۰ کیلومتریاش
۴ زمینلرزهٔ پیشین از خرداد ۱۴۰۳
مرکز لرزهنگاری کشوری زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۶ را در حوالی استهبان در استان فارس ثبت کرد؛ عصر چهارشنبه ۱۴ شهریور ۱۴۰۳، ساعت ۱۵:۴۲ به وقت تهران. کانون آن در عمق ۱۳ کیلومتری زمین بود و ۱۴ کیلومتر با خود استهبان فاصله داشت.
زمین‌لرزه‌ای به این بزرگی یعنی چه؟
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۶ در ردهٔ لرزه‌های سبک است. این اندازه معمولاً در آبادی‌های نزدیک کانون احساس میشود؛ شاید ظرف‌ها و پنجره‌ها بلرزند، ولی آسیب در آن کم‌یاب است.
عمق ۱۳ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزه‌ای در این عمق کمی پخش‌تر از لرزه‌های خیلی کم‌عمق به سطح می‌رسد.
انرژی‌ای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۳٫۸ تن TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزه‌ای به بزرگی ۴ حدود ۴ برابر این انرژی دارد.
سابقهٔ لرزه‌خیزی استهبان
از خرداد ۱۴۰۳ تا پیش از این زمینلرزه، ۴ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هم‌اندازه یا قوی‌تر در این شعاع، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۴٫۱ در ۲۲ مرداد ۱۴۰۳ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمین‌شناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۱۷۴ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قوی‌ترینِ آن‌ها به بزرگی ۶٫۶ در ۲۱ فروردین ۱۳۵۱، ۱۳۱ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. سه زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزله‌های تاریخی و نام‌دار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ قیر و کارزین ۱۳۵۱، زلزلهٔ ۱۹۹۴ فیروزآباد (فارس) (۱۰ اسفند ۱۳۷۲) و زلزلهٔ ۱۹۶۸ فیروزآباد (فارس) (۲۳ شهریور ۱۳۴۷) هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله می‌گوید.
پس‌لرزه‌ها
در ماهِ پس از آن یک زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قوی‌ترینشان به بزرگی ۳٫۳ در ۱ مهر، ساعت ۲۳:۰۰ بود.
جای زمینلرزه در ایران؛ استان فارس پررنگ استهر زمینلرزهٔ ثبت‌شده در ۱۰۰ کیلومتری؛ هفتهٔ پیش از آن، ماه پس از آن
شهرهای نزدیک
همان که مرکز لرزهنگاری فهرست کرده است.
۱۴ کیلومتری استهبان (فارس)
۱۵ کیلومتری رونیز (فارس)
۱۹ کیلومتری ششده (فارس)
۱۴۴ کیلومتری شیراز
۲۸۲ کیلومتری یاسوج
پیش‌لرزه‌ها و پس‌لرزه‌ها
زمینلرزههای ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.
زمینلرزههای ۴٫۵ و بزرگتر از کاتالوگ جهانی USGS، قوی‌ترین‌ها نخست؛ ۱۷۴ زمینلرزه در کل.
بزرگی
تاریخ
فاصله از این زمینلرزه
عمق
۶٫۶
۲۱ فروردین ۱۳۵۱
۱۳۱ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۶٫۱
۱۰ اسفند ۱۳۷۲
۱۲۵ کیلومتر
۱۳ کیلومتر
۶٫۱
۲۳ شهریور ۱۳۴۷
۱۰۷ کیلومتر
۲۳ کیلومتر
۵٫۹
۳۰ خرداد ۱۳۷۳
۱۲۶ کیلومتر
۹ کیلومتر
۵٫۸
۱۹ تیر ۱۳۸۲
۸۷ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۵٫۷
۱۹ تیر ۱۳۸۲
۹۲ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۵٫۷
۲۸ شهریور ۱۳۴۵
۱۴۸ کیلومتر
۱۸ کیلومتر
۵٫۷
۱۰ مرداد ۱۳۳۹
۱۲۳ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۷
۲۶ فروردین ۱۳۰۹
۱۱۴ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۶
۱۲ اردیبهشت ۱۳۶۵
۱۳۴ کیلومتر
۳۳ کیلومتر
زلزله‌های تاریخی این پهنه
زلزله
تاریخ
بزرگی
سرگذشت
زلزلهٔ قیر و کارزین ۱۳۵۱ ۱۳۱ کیلومتری
۲۱ فروردین ۱۳۵۱
۶٫۶
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی حدود ۶٫۶ تا ۶٫۷ در ساعت ۰۵:۳۶ بامداد که قیر و کارزین را در جنوب فارس ویران کرد و ۵٬۳۷۴ نفر را کشت و ۱٬۷۱۰ نفر را مجروح کرد. جان‌باختگان: ۵٬۳۷۴ نفر
زلزلهٔ ۱۹۹۴ فیروزآباد (فارس) ۱۲۴ کیلومتری
۱۰ اسفند ۱۳۷۲
۶٫۱
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۱ در ناحیهٔ فیروزآباد در جنوب فارس که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ بنابر فهرست NOAA ۲ نفر در آن کشته شدند و تلفات مهم دیگری گزارش نشده است. جان‌باختگان: ۲ نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ ۱۹۶۸ فیروزآباد (فارس) ۱۰۷ کیلومتری
۲۳ شهریور ۱۳۴۷
۶٫۱
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۱ در جنوب‌شرق فیروزآباد (فارس) که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ گزارش معتبری از تلفات یا خسارت مهم آن در دست نیست.
زلزلهٔ شیراز ۱۸۵۳ ۱۴۷ کیلومتری
۱۸۵۳ میلادی
—
زمین‌لرزه‌ای در بهار ۱۸۵۳ (۲۲ آوریل یا ۵ مه، بسته به منبع) که شیراز و پیرامونش را سخت ویران کرد و تقریباً همهٔ ساختمان‌ها فرو ریختند؛ دست‌کم ۹ هزار نفر کشته شدند و برخی برآوردها تا ۱۳ هزار نفر می‌رسد. جان‌باختگان: حدود ۹ تا ۱۳ هزار نفر
پرسش‌های رایج
زلزلهٔ استهبان چند ریشتر بود؟
بزرگی این زمینلرزه به گزارش مرکز لرزهنگاری کشوری ۳٫۶ بود که در رسانهها معمولاً «۳٫۶ ریشتر» گفته میشود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاسهای بزرگی است و امروز بهجای آن واژهٔ «بزرگی» به کار میرود.
زلزلهٔ استهبان کی و کجا آمد؟
این زمینلرزه چهارشنبه ۱۴ شهریور ۱۴۰۳، ساعت ۱۵:۴۲ به وقت تهران در استان فارس - حوالی استهبان رخ داد؛ ۱۴ کیلومتری استهبان. مختصات کانون ۲۹.۱۰ درجهٔ شمالی و ۵۳.۹۰ درجهٔ شرقی است.
عمق زلزلهٔ استهبان چقدر بود؟
کانون این زمینلرزه در عمق ۱۳ کیلومتری زمین بود. بیشتر زمینلرزههای ایران در ۱۰ تا ۳۰ کیلومتری پوسته رخ میدهند.
آیا زلزلهٔ استهبان پسلرزه داشت؟
یک زمینلرزهٔ دیگر تا یک ماه پس از آن در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شده است؛ فهرستشان در همین صفحه است.
آیا زلزلهٔ بزرگتری در راه است؟
هیچکس، حتی مراکز علمی، نمیتواند زمان، جا و اندازهٔ زمینلرزهٔ بعدی را پیشبینی کند. پس از هر زمینلرزه احتمال پسلرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگتر است؛ پس توصیههای ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.
منبع: مرکز لرزهنگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمینلرزهٔ فلک‌بین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیشبینی نمی‌کند؛ آخرین به‌روزرسانی با پس‌لرزهٔ ۱ مهر، ۲۳:۰۰.
ایمنی
پیش، هنگام و پس از زمینلرزه
پیش از آن
کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
کیف اضطراری با آب، چراغ‌قوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.
هنگام لرزش
بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایه‌اش را بگیرید.
از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
از آسانسور و پله‌ها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.
پس از آن
آمادهٔ پسلرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
از ساختمان آسیب‌دیده دور بمانید.
خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.
فلک‌بین گزارش‌های مرکز لرزهنگاری کشوری را نشان می‌دهد و هشدار رسمی نیست. هیچکس، از جمله فلک‌بین، نمیتواند زمان زمینلرزه را پیشبینی کند.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
گزارش فوری زمینلرزه @earthquake_arefi_bot: زمینلرزههای ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیک‌ترین شهرها، از کانال مرکز لرزهنگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.
