دانشنامهجرم آسمانی
دنبالهدار هیل-باپ Comet Hale–Bopp
دنبالهدار هیل–باپ (C/1995 O1) یکی از پرنورترین و دیدهشدهترین دنبالهدارهای قرن بیستم است که در ۱۹۹۵ کشف شد و در ۱۹۹۷ حدود ۱۸ ماه با چشم غیرمسلح دیده میشد.
دنبالهدار هیل–باپ را در ۲۳ ژوئیهٔ ۱۹۹۵ دو ستارهشناس آماتور آمریکایی، آلن هیل و توماس باپ، بهطور مستقل کشف کردند. آن زمان در فاصلهای بسیار دور، حدود ۷ واحد نجومی از خورشید و فراتر از مدار مشتری، بود و پیدا شدنش با آن همه فاصله نشان میداد دنبالهداری بسیار بزرگ است. این دنبالهدار در اول آوریل ۱۹۹۷ به نزدیکترین نقطه به خورشید رسید.
چرا هیل–باپ اینقدر درخشان بود؟
هستهٔ هیل–باپ از بیشتر دنبالهدارها بزرگتر است؛ برآوردها قطر آن را میان ۳۰ تا ۶۰ کیلومتر میدانند، چندین برابر هستهٔ هالی. این هسته مقدار زیادی غبار و گاز تولید کرد و دنبالهٔ غبار و دنبالهٔ یونی آبیرنگ آن روی آسمان شب پهن شد. کمینهٔ فاصلهاش از زمین حدود ۱٫۳ واحد نجومی بود و هیچ خطری برای زمین نداشت.
رصد و اهمیت
هیل–باپ در سال ۱۹۹۷ حدود ۱۸ ماه با چشم غیرمسلح دیده شد؛ دورهای بسیار طولانی و رکوردی در تاریخ رصد. دانشمندان در آن مولکولهای متنوعی، از جمله آب سنگین و ترکیبات آلی، یافتند و دنبالهٔ سدیمی نادری را هم شناسایی کردند.
بازگشت
مدار آن بسیار کشیده است و دورهٔ آن حدود ۲۴۰۰ تا ۲۵۰۰ سال برآورد میشود. گذر نزدیک آن از کنار مشتری در ۱۹۹۶ مدارش را کوتاهتر کرد و بازگشت بعدی آن تا هزاران سال دیگر نخواهد بود. منشأ احتمالی آن ابر اورت است.
پرسشهای رایج
### دنبالهدار هیل–باپ چه زمانی دیده شد؟
اوج درخشش هیل–باپ در سال ۱۹۹۷ بود و حدود ۱۸ ماه با چشم غیرمسلح دیده میشد.
### هیل–باپ کی دوباره برمیگردد؟
حدود دو هزار و چند صد سال دیگر؛ دورهٔ آن حدود ۲۴۰۰ تا ۲۵۰۰ سال برآورد شده است.
### هیل–باپ چقدر بزرگ است؟
هستهٔ آن بین ۳۰ تا ۶۰ کیلومتر برآورد میشود و از بیشتر دنبالهدارها بزرگتر است.
### آیا هیل–باپ خطری برای زمین داشت؟
خیر. کمترین فاصلهٔ آن از زمین حدود ۱٫۳ واحد نجومی، یعنی حدود ۲۰۰ میلیون کیلومتر، بود.
فکت علمی