دانشنامهجرم آسمانی
میماس Mimas
میماس کوچکترین و درونیترین قمر بزرگ زحل است، به قطر حدود ۳۹۶ کیلومتر، که بهخاطر دهانهٔ عظیم هرشل و شباهتش به «ستارهٔ مرگ» در فیلم جنگ ستارگان شهرت دارد.

میماس را ویلیام هرشل در سال ۱۷۸۹ کشف کرد و نامش را از غولی در اساطیر یونان گرفتند. این قمر بهطور کامل یا بیشتر از یخ آب با مقدار اندکی سنگ ساخته شده و چگالیاش کم، حدود ۱٫۱ برابر آب است. میماس در فاصلهٔ حدود ۱۸۶ هزار کیلومتری زحل میگردد و هر حدود ۰٫۹ روز یک دور میزند. قفل کشندی دارد و همیشه یک سمتش رو به زحل است.
دهانهٔ هرشل
بزرگترین ویژگی میماس دهانهٔ برخوردی هرشل با قطر حدود ۱۳۰ کیلومتر است که تقریباً یکسوم قطر خود قمر را در بر میگیرد. دیوارهٔ آن حدود ۵ کیلومتر و کف آن تا حدود ۱۰ کیلومتر عمق دارد و قلهای مرکزی دارد. به دلیل این دهانه، میماس شبیه سلاح «ستارهٔ مرگ» مینماید. برخوردی که آن را ساخته بهقدری قوی بود که کم مانده قمر از هم بپاشد. کاسینی در سال ۲۰۰۴ تا ۲۰۱۷ تصاویر دقیقی از آن گرفت.
آیا میماس اقیانوس زیرسطحی دارد؟
در سال ۲۰۱۴ اندازهگیری نوسانها نشان داد که میماس بهطور غیرمنتظرهای حرکت نامنظمی دارد. در ۲۰۲۴ پژوهشی با تحلیل مدار قمر نتیجه گرفت که شاید اقیانوسی جوان و زیرسطحی دارد که کمتر از حدود ۱۵ میلیون سال پیش شکل گرفته است. این نتیجه تا سال ۲۰۲۵ هنوز در حال بررسی و بحث است. در صورت تأیید، میماس یکی از «جهانهای اقیانوسی» خواهد بود، مانند انسلادوس و اروپا. سطح آن بهدلیل پرچالگی و نبود نشانهٔ شکافی، آنطور که بر انسلادوس هست، چنین اقیانوسی را نشان نمیدهد.
میماس و حلقههای زحل
میماس بر حلقهها اثر دارد: گرانش آن شکاف کاسینی را در حلقههای زحل باز نگه میدارد، چون ذراتی که در آنجا بودند در تشدید مداری ۲ به ۱ با میماس به بیرون رانده شدند.
| ویژگی | مقدار تقریبی |
|---|---|
| قطر | حدود ۳۹۶ کیلومتر |
| فاصله از زحل | حدود ۱۸۶ هزار کیلومتر |
| کشف | ۱۷۸۹ (ویلیام هرشل) |
پرسشهای رایج
### میماس چرا شبیه ستارهٔ مرگ است؟
بهدلیل دهانهٔ عظیم هرشل که یکسوی قمر را پوشانده است و شکلی شبیه سلاح فیلم جنگ ستارگان به آن میدهد.
### میماس از چه ساخته شده است؟
عمدتاً از یخ آب با اندکی مادهٔ سنگی.
### آیا میماس اقیانوس دارد؟
شواهد تازهای (۲۰۲۴) این احتمال را مطرح کردهاند، ولی تا ۲۰۲۵ هنوز قطعی نیست.
فکت علمی
دانستنیها
- ۱۸ مهر ۱۴۰۴میماس و دهانهٔ هرشلدهانهٔ هرشل روی میماس، قمر زحل، حدود یکسوم قطر میانگین آن قمر است و نسبت به اندازهٔ جرم میزبانش از بزرگترین دهانههای منظومهٔ شمسی است. این دهانه از برخوردی بسیار پرانرژی پدید آمده است.
- ۲۹ شهریور ۱۴۰۴میماس و دهانهٔ هرشلمیماس، قمر زحل، دهانهای عظیم به نام هرشل دارد. این دهانه حدود ۱۳۹ کیلومتر پهناست، یعنی حدود یکسوم قطر میانگین قمر.
تصویر روز ناسا
شش ماه از ماههای زحل۲۰ مرداد ۱۴۰۵
ماهها، حلقهها، سایهها، ابرها: زحل (کاسینی)۲۶ خرداد ۱۴۰۵
میماس: ماه کوچک با یک دهانه بزرگ۲۳ دی ۱۴۰۳
دهانهٔ هرشل روی میماس۲۲ مرداد ۱۴۰۱