رفتن به محتوا
فلک‌بینfalakbin.ir
کانال تلگرام

صفحهٔ اصلی فلک‌بین

آسمان

فضا

زمین

دانش

ابزار

حساب و فرمول

تاریخ و زمان

واحد و اندازه

ریاضی

آسمان و فضا

بدن

آزمایشگاه

آسمان

منظومه و فضا

زمین

نور و کیهان

کیهان و اخترفیزیک

فلک‌بین

کانال فلک‌بین در تلگرام

پنجشنبه ۹ مهر ۱۴۰۵

اخبار نجوم پنجشنبه ۹ مهر

اخبار امروز را با پروازی شروع کنیم که به مدار رسید، اما پایان آرامی نداشت.

🚀 پرتاب، فضانوردی و ایستگاه فضایی#

استارشیپ به مدار رسید و پس از فرود منفجر شد

استارشیپ به مدار رسید و پس از فرود منفجر شد
عکس: Astronomy.com

استارشیپ (Starship) در چهاردهمین پرواز آزمایشی اسپیس‌ایکس (SpaceX)، پس از ۱۳ پرواز زیرمداری، برای نخستین‌بار به مدار رسید. این موشک روز دوشنبه، ۲۸ سپتامبر از پایگاه استاربیس تگزاس پرتاب شد. خاموش‌شدن زودهنگام یکی از موتورهای فضاپیما ابتدا ادامهٔ مأموریت را زیر سؤال برد، اما بررسی داده‌ها نشان داد بازگشت از مدار همچنان ممکن است. استارشیپ هر ۲۶ ماهوارهٔ استارلینک را، که نخستین محمولهٔ عملیاتی‌اش بودند، رها کرد. سپس زودتر از برنامه به سوی اقیانوس آرام بازگشت؛ حدود سه ساعت پس از پرتاب روی آب نشست و شش ثانیه بعد منفجر شد. بوستر هم با وجود مشکل موتور، فرود روی آب نسبتاً آرامی در خلیج مکزیک داشت.

منبع خبر
🪐 سیاره‌ها و قمرهای منظومهٔ شمسی#

سنگ‌های دهانهٔ جزرو از چند دوره حضور آب می‌گویند

سنگ‌های دهانهٔ جزرو از چند دوره حضور آب می‌گویند
عکس: ScienceDaily Space & Time

پژوهشگران با داده‌های ابزار سوپرکم روی مریخ‌نورد استقامت (پرسویرنس)، سنگ‌های بخش حاشیه‌ای دهانهٔ جزرو را بررسی کردند. آن‌ها به‌جای رسوبات مورد انتظار، سنگ‌های آذرینی یافتند که شواهد دست‌کم سه دوره تماس با آب را در خود دارند. نخست، آب زیرزمینیِ غنی از دی‌اکسید کربن با سنگ‌ها واکنش داده و کربنات ساخته است. دوره‌ای دیگر شاید با دریاچهٔ باستانی دهانه مرتبط بوده و شواهد دورهٔ بعدی به حرکت آب گرم در زیر زمین اشاره دارد. این یافته‌ها تاریخچهٔ آب در جزرو را پیچیده‌تر از تصور پیشین نشان می‌دهند.

منبع خبر
⭐ ستاره‌ها#

رد برخورد ستاره‌های نوترونی در درخشش‌های چنددقیقه‌ای

رد برخورد ستاره‌های نوترونی در درخشش‌های چنددقیقه‌ای
عکس: ScienceDaily Space & Time

پژوهشی تازه شواهد محکمی یافته که برخی درخشش‌های مرموز پرتو ایکس ممکن است حاصل برخورد دو ستارهٔ نوترونی و شکل‌گیری یک مغناطیس‌اختر باشند. اخترشناسان این برخوردها را پیش‌تر با انفجارهای پرتو گامایی می‌شناختند که می‌توانند در کمتر از دو ثانیه ناپدید شوند. اما در یکی از رویدادهای بررسی‌شده، درخشش پرتو ایکس نزدیک به ۱۰ دقیقه دوام آورد. اگر این پیوند تأیید شود، درخشش‌های چنددقیقه‌ای راه دیگری برای یافتن این برخوردهای سهمگین خواهند بود.

۲ رسانه این خبر را نوشتند
🌏 سیارهٔ فراخورشیدی#

گاز چرخان دور سیاره‌ای در حال شکل‌گیری تصویر شد

گاز چرخان دور سیاره‌ای در حال شکل‌گیری تصویر شد
عکس: Universe Today

گروهی بین‌المللی با آرایهٔ رادیویی آلما (ALMA) برای نخستین‌بار تصویری مستقیم از گاز چرخان پیرامون سیاره‌ای در حال شکل‌گیری ثبت کردند. این سیاره، ویسپیت ۲بی (WISPIT ۲b)، حدود ۴۳۰ سال نوری از زمین فاصله دارد و جرمش حدود پنج برابر مشتری برآورد می‌شود. تصویر نشان می‌دهد این سیاره در قرص پیش‌سیاره‌ای شکافی ایجاد کرده و در میان گازی قرار دارد که گرد آن می‌چرخد. چنین چرخشی پیش‌تر در شبیه‌سازی‌ها پیش‌بینی شده بود؛ حالا می‌توان آن را در داده‌های رصدی دید.

منبع خبر
🌏 سیارهٔ فراخورشیدی#

سیاره‌ای گدازه‌ای شاید با وجود دمای کمتر، جو داشته باشد

سیاره‌ای گدازه‌ای شاید با وجود دمای کمتر، جو داشته باشد
عکس: Universe Today

پژوهشگران با تلسکوپ فضایی جیمز وب، سیارهٔ فراخورشیدی گدازه‌ای اچ‌دی ۳۱۶۷ بی (HD 3167 b) را هنگام پنهان‌شدن پشت ستاره‌اش بررسی کردند. این سیاره حدود ۱۵۴ سال نوری از زمین فاصله دارد و در حدود ۰٫۹۶ روز زمینی یک دور مدارش را طی می‌کند. داده‌ها نشان می‌دهند سمت روز آن خنک‌تر از انتظار است؛ شاید گرما به سمت شب منتقل می‌شود و سیاره جو داشته باشد. چنین احتمالی تصور رایج دربارهٔ بی‌جو بودن جهان‌های گدازه‌ایِ کم‌دما را به چالش می‌کشد.

منبع خبر

💡 واژهٔ امروز: قفل کشندی (tidally locked)

حالتی که در آن یک جرم هنگام گردش به دور جرم دیگر، همیشه یک روی خود را به سوی آن نگه می‌دارد.

بقیهٔ خبرهای امروز

تا فردا، آسمان پرخبر بماند.

این گزارش را هر روز ساعت ۱۴:۴۹ در تلگرام بگیرید: بات را به گروه یا کانال خود اضافه کنید.

افزودن @astronews_arefi_bot

دانش

امروز در بخش دانش

فلک‌بین

در گوشه‌های دیگر فلک‌بین