سهشنبه ۲۰ اردیبهشت ۱۴۰۱ · ساعت ۰۵:۱۱:۳۰ به وقت تهران · ۱۶۰۸ روز پیش
2022-05-10 01:41 UTC
عمق کانون
۷ کیلومتر
مختصات
۳۶.۴۶° N ۵۱.۷۹° E
انرژی
حدود ۱۷۰ کیلوگرم TNT
در ۱۰۰ کیلومتری‌اش
۲ زمینلرزهٔ پیشین از اسفند ۱۴۰۰
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۲٫۷ صبح سهشنبه ۲۰ اردیبهشت ۱۴۰۱، ساعت ۰۵:۱۱ به وقت تهران، پول، مازندران را لرزاند. کانون آن در عمق ۷ کیلومتری زمین بود.
بزرگی و عمق این زمینلرزه چه می‌گوید؟
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۲٫۷ کوچک به شمار می‌آید. لرزه‌ای در این اندازه معمولاً فقط نزدیک کانون و آن هم بیشتر در سکوت شب یا طبقه‌های بالا احساس میشود و خسارتی به بار نمی‌آورد.
عمق ۷ کیلومتر کم‌ژرفاست. زمین‌لرزه‌های کمعمق نزدیک کانون شدیدتر حس میشوند، ولی لرزششان زودتر از آن‌هایی که ژرف‌ترند فروکش می‌کند. بیشتر زمین‌لرزه‌های ایران، به‌ویژه در زاگرس، در همین پوستهٔ بالایی رخ می‌دهند.
انرژی‌ای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۱۷۰ کیلوگرم TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزه‌ای به بزرگی ۳ حدود ۳ برابر این انرژی دارد.
این ناحیه پیش‌تر هم لرزیده است؟
از اسفند ۱۴۰۰ تا پیش از این زمینلرزه، ۲ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هم‌اندازه یا قوی‌تر در این شعاع، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۲٫۸ در ۷ اردیبهشت ۱۴۰۱ بود.
در کاتالوگ جهانی زمین‌لرزه‌های سازمان زمین‌شناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۵۶ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قوی‌ترینِ آن‌ها به بزرگی ۶٫۶ در ۱۱ تیر ۱۳۳۶، ۹۰ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. چهار زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزله‌های تاریخی و نام‌دار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ شمیرانات و دماوند (تهران) ۱۸۳۰، زلزلهٔ سنگچال (البرز مازندران) ۱۹۵۷ (۱۱ تیر ۱۳۳۶) و زلزلهٔ بلده (کجور) ۱۳۸۳ هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله می‌گوید.
پس‌لرزه‌ها
در ماهِ پس از این زمینلرزه، لرزهٔ دیگری در ۵۰ کیلومتری آن ثبت نشد.
جای زمینلرزه در ایران؛ استان مازندران پررنگ استهر زمینلرزهٔ ثبت‌شده در ۱۰۰ کیلومتری؛ هفتهٔ پیش از آن، ماه پس از آن
پیش‌لرزه‌ها و پس‌لرزه‌ها
زمین‌لرزه‌های ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.
در این بازه زمینلرزهٔ دیگری در ۵۰ کیلومتری ثبت نشده است.
صد سال زمینلرزه در ۱۵۰ کیلومتری
زمین‌لرزه‌های ۴٫۵ و بزرگتر از کاتالوگ جهانی USGS، قوی‌ترین‌ها نخست؛ ۵۶ زمینلرزه در کل.
بزرگی
تاریخ
فاصله از این زمینلرزه
عمق
۶٫۶
۱۱ تیر ۱۳۳۶
۹۰ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۶٫۳
۸ خرداد ۱۳۸۳
۲۵ کیلومتر
۱۷ کیلومتر
۶٫۰
۳۰ دی ۱۳۶۸
۱۲۵ کیلومتر
۲۵ کیلومتر
۶٫۰
۱۴ اسفند ۱۳۱۳
۱۱۷ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۷
۱۰ مهر ۱۳۰۹
۱۱۱ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۶
۱۸ مرداد ۱۳۵۰
۹۳ کیلومتر
۲۹ کیلومتر
۵٫۵
۱۶ اردیبهشت ۱۳۳۶
۴۶ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۵
۳ مهر ۱۳۱۹
۳۰ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۵
۱۶ مهر ۱۳۰۹
۱۰۰ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۴
۶ فروردین ۱۳۶۲
۶۷ کیلومتر
۳۳ کیلومتر
زلزله‌های تاریخی این پهنه
زلزله
تاریخ
بزرگی
سرگذشت
زلزلهٔ شمیرانات و دماوند (تهران) ۱۸۳۰ ۷۳ کیلومتری
۱۸۳۰ میلادی
۷٫۱
زمین‌لرزه‌ای در بامداد ۲۷ مارس ۱۸۳۰ (۲ شوال ۱۲۴۵) در شمیرانات و دماوند، شمال‌شرق تهران، که حدود ۷۰ روستا را ویران کرد؛ در دماوند بیش از ۵۰۰ نفر کشته شدند و در تهران، که آن زمان شهری کوچک بود، خانه‌های قدیمی فرو ریخت، حدود ۳۰ نفر جان باختند و به ارگ و بازار آسیب رسید. بزرگی آن حدود ۷٫۱ برآورد میشود. جان‌باختگان: بیش از ۵۰۰ نفر در دماوند و حدود ۳۰ نفر در تهران
زلزلهٔ سنگچال (البرز مازندران) ۱۹۵۷ ۹۱ کیلومتری
۱۱ تیر ۱۳۳۶
۶٫۶
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۶ (برآوردهای دیگر تا ۷٫۱) در کوهستان البرز در مازندران که حدود ۱۲۰ روستا را ویران کرد، با رانشی رودخانهٔ هراز را سد زد و حدود ۱٬۱۰۰ تا ۱٬۵۰۰ نفر را کشت. جان‌باختگان: ۱٬۱۰۰ تا ۱٬۵۰۰ نفر
زلزلهٔ بلده (کجور) ۱۳۸۳ ۲۵ کیلومتری
۸ خرداد ۱۳۸۳
۶٫۳
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۳ در منطقهٔ بلده و کجور (مازندران) که زمین‌لغزش‌های متعدد ایجاد کرد و به هشت استان خسارت زد (بیشترین در مازندران و قزوین)؛ دست‌کم ۳۵ نفر کشته شدند. جان‌باختگان: ۳۵ تا ۵۴ نفر (بخشی بر اثر زمین‌لغزش و سقوط بالگرد امدادی)
زلزلهٔ ۱۹۹۰ فیروزکوه ۱۲۵ کیلومتری
۳۰ دی ۱۳۶۸
۶٫۰
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۰ در حدود ۳۶ کیلومتری شرق صلب‌بن، در ناحیهٔ فیروزکوه (استان تهران) که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ تنها آسیب جزئی در فیروزکوه گزارش شده است.
زلزلهٔ ری ۸۵۵ ۱۰۲ کیلومتری
۸۵۵ میلادی
—
زمین‌لرزه‌ای سخت در ری، شهر باستانی در جنوب تهران امروزی، که بنابر گزارش‌های تاریخی خانه‌های بسیاری را ویران کرد و تلفات زیادی داشت؛ پس‌لرزه‌ها بیش از یک ماه ادامه یافتند و لرزه در قم و کاشان هم احساس شد. جان‌باختگان: شمار دقیق قربانیان در منابع نیامده؛ «تلفات بسیار» گزارش شده
زلزلهٔ ری و طالقان ۹۵۸ ۸۰ کیلومتری
۹۵۸ میلادی
—
زمین‌لرزه‌ای فاجعه‌بار در شمال ایران مرکزی که بنابر گزارش‌های تاریخی بیشتر روستاهای ری و طالقان را ویران کرد: در حوزهٔ ری حدود ۱۵۰ روستا از میان رفت و در طالقان تنها حدود ۳۰ نفر زنده ماندند. پس‌لرزه‌ها حدود چهل روز ادامه یافتند و آسیب تا دیلم، قم و کاشان گسترش داشت؛ برخی منابع آن را به سال ۹۵۷ نسبت می‌دهند. جان‌باختگان: شمار دقیق قربانیان نامعلوم؛ «تلفات سنگین» گزارش شده
پرسش‌های رایج
زلزلهٔ پول، مازندران چند ریشتر بود؟
بزرگی این زمینلرزه به گزارش مرکز لرزهنگاری کشوری ۲٫۷ بود که در رسانهها معمولاً «۲٫۷ ریشتر» گفته میشود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاسهای بزرگی است و امروز بهجای آن واژهٔ «بزرگی» به کار میرود.
زلزلهٔ پول، مازندران کی و کجا آمد؟
این زمینلرزه سهشنبه ۲۰ اردیبهشت ۱۴۰۱، ساعت ۰۵:۱۱ به وقت تهران در پول، مازندران رخ داد. مختصات کانون ۳۶.۴۶ درجهٔ شمالی و ۵۱.۷۹ درجهٔ شرقی است.
عمق زلزلهٔ پول، مازندران چقدر بود؟
کانون این زمینلرزه در عمق ۷ کیلومتری زمین بود. لرزههای کمعمق نزدیک کانون شدیدتر حس میشوند.
آیا زلزلهٔ پول، مازندران پسلرزه داشت؟
تا آخرین بهروزرسانی این صفحه، زمینلرزهٔ دیگری در ۵۰ کیلومتری آن ثبت نشده است.
آیا زلزلهٔ بزرگتری در راه است؟
هیچکس، حتی مراکز علمی، نمیتواند زمان، جا و اندازهٔ زمینلرزهٔ بعدی را پیشبینی کند. پس از هر زمینلرزه احتمال پسلرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگتر است؛ پس توصیههای ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.
منبع: مرکز لرزهنگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمینلرزهٔ فلک‌بین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیشبینی نمی‌کند.
ایمنی
پیش، هنگام و پس از زمینلرزه
پیش از آن
کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
کیف اضطراری با آب، چراغ‌قوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.
هنگام لرزش
بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایه‌اش را بگیرید.
از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
از آسانسور و پله‌ها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.
پس از آن
آمادهٔ پسلرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
از ساختمان آسیب‌دیده دور بمانید.
خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.
فلک‌بین گزارش‌های مرکز لرزهنگاری کشوری را نشان می‌دهد و هشدار رسمی نیست. هیچکس، از جمله فلک‌بین، نمیتواند زمان زمینلرزه را پیشبینی کند.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
گزارش فوری زمینلرزه @earthquake_arefi_bot: زمین‌لرزه‌های ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیک‌ترین شهرها، از کانال مرکز لرزهنگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.
