یکشنبه ۸ خرداد ۱۴۰۱ · ساعت ۱۷:۵۲:۳۰ به وقت تهران · ۱۵۸۹ روز پیش
2022-05-29 14:22 UTC
عمق کانون
۱۲ کیلومتر
مختصات
۳۵.۶۰° N ۴۹.۰۵° E
انرژی
حدود ۲۴۰ کیلوگرم TNT
در ۱۰۰ کیلومتریاش
۶ زمینلرزهٔ پیشین از اسفند ۱۴۰۰
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۲٫۸ عصر یکشنبه ۸ خرداد ۱۴۰۱، ساعت ۱۷:۵۲ به وقت تهران، آوج، قزوین در استان همدان را لرزاند. کانون آن در عمق ۱۲ کیلومتری زمین بود.
زمین‌لرزه‌ای به این بزرگی یعنی چه؟
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۲٫۸ کوچک به شمار می‌آید. لرزه‌ای در این اندازه معمولاً فقط نزدیک کانون و آن هم بیشتر در سکوت شب یا طبقه‌های بالا احساس میشود و خسارتی به بار نمی‌آورد.
عمق ۱۲ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزه‌ای در این عمق کمی پخش‌تر از لرزه‌های خیلی کم‌عمق به سطح می‌رسد.
انرژی‌ای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۲۴۰ کیلوگرم TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزه‌ای به بزرگی ۳ حدود ۲ برابر این انرژی دارد.
زمینلرزههای پیشین آوج، قزوین
از اسفند ۱۴۰۰ تا پیش از این زمینلرزه، ۶ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هم‌اندازه یا قوی‌تر در این شعاع، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۲٫۹ در ۸ خرداد ۱۴۰۱ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمین‌شناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۵۵ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قوی‌ترینِ آن‌ها به بزرگی ۷٫۰ در ۱۰ شهریور ۱۳۴۱، ۷۲ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. دو زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزله‌های تاریخی و نام‌دار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ بوئین‌زهرا ۱۳۴۱، زلزلهٔ آوج (چنگوره) ۱۳۸۱ و زلزلهٔ قزوین ۱۱۱۹ هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله می‌گوید.
پس‌لرزه‌ها
در ماهِ پس از آن دو زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قوی‌ترینشان به بزرگی ۲٫۸ در ۱۲ خرداد، ساعت ۰۴:۰۳ بود.
جای زمینلرزه در ایران؛ استان همدان پررنگ استهر زمینلرزهٔ ثبت‌شده در ۱۰۰ کیلومتری؛ هفتهٔ پیش از آن، ماه پس از آن
پیش‌لرزه‌ها و پس‌لرزه‌ها
زمینلرزههای ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.
زمینلرزههای ۴٫۵ و بزرگتر از کاتالوگ جهانی USGS، قوی‌ترین‌ها نخست؛ ۵۵ زمینلرزه در کل.
بزرگی
تاریخ
فاصله از این زمینلرزه
عمق
۷٫۰
۱۰ شهریور ۱۳۴۱
۷۲ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۶٫۵
۱ تیر ۱۳۸۱
۳ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۵٫۸
۳۱ خرداد ۱۳۶۹
۱۳۳ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۸
۱۷ آبان ۱۳۰۳
۱۴۲ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۶
۲۱ مهر ۱۳۴۱
۹۶ کیلومتر
۲۰ کیلومتر
۵٫۵
۶ اردیبهشت ۱۳۴۷
۱۱۷ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۵
۱۹۱۷ میلادی
۱۴۹ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۴
۳ تیر ۱۳۶۹
۱۴۴ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۵٫۴
۳۱ خرداد ۱۳۶۹
۱۴۸ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۵٫۴
۱۲ آبان ۱۳۴۳
۱۰۸ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
زلزله‌های تاریخی این پهنه
زلزله
تاریخ
بزرگی
سرگذشت
زلزلهٔ بوئین‌زهرا ۱۳۴۱ ۷۲ کیلومتری
۱۰ شهریور ۱۳۴۱
۷٫۰
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی حدود ۷٫۰ تا ۷٫۲ در دشت قزوین، حوالی بوئین‌زهرا، که ۱۲٬۲۲۵ نفر را کشت و ۲٬۷۷۶ نفر را مجروح کرد؛ از مرگبارترین زلزله‌های ایران در سدهٔ بیستم است. جان‌باختگان: ۱۲٬۲۲۵ نفر
زلزلهٔ آوج (چنگوره) ۱۳۸۱ ۳ کیلومتری
۱ تیر ۱۳۸۱
۶٫۵
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۵ در جنوب‌غرب قزوین، حوالی آوج و چنگوره، که دست‌کم ۲۶۱ نفر را کشت، حدود ۱٬۵۰۰ نفر را مجروح کرد و حدود ۵۰ هزار نفر را بی‌خانمان کرد؛ در تهران هم احساس شد ولی خسارتی نداشت. جان‌باختگان: دست‌کم ۲۶۱ نفر
زلزلهٔ قزوین ۱۱۱۹ ۱۰۹ کیلومتری
۱۱۱۹ میلادی
۶٫۴
زمین‌لرزه‌ای در قزوین در ۱۰ دسامبر ۱۱۱۹ میلادی که در فهرست‌های تاریخی ثبت شده است؛ بزرگی آن حدود ۶٫۴ تا ۶٫۵ برآورد شده و شمار قربانیانش مشخص نیست.
پرسش‌های رایج
زلزلهٔ آوج، قزوین چند ریشتر بود؟
بزرگی این زمینلرزه به گزارش مرکز لرزهنگاری کشوری ۲٫۸ بود که در رسانهها معمولاً «۲٫۸ ریشتر» گفته میشود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاسهای بزرگی است و امروز بهجای آن واژهٔ «بزرگی» به کار میرود.
زلزلهٔ آوج، قزوین کی و کجا آمد؟
این زمینلرزه یکشنبه ۸ خرداد ۱۴۰۱، ساعت ۱۷:۵۲ به وقت تهران در آوج، قزوین رخ داد. مختصات کانون ۳۵.۶۰ درجهٔ شمالی و ۴۹.۰۵ درجهٔ شرقی است.
عمق زلزلهٔ آوج، قزوین چقدر بود؟
کانون این زمینلرزه در عمق ۱۲ کیلومتری زمین بود. بیشتر زمینلرزههای ایران در ۱۰ تا ۳۰ کیلومتری پوسته رخ میدهند.
آیا زلزلهٔ آوج، قزوین پسلرزه داشت؟
دو زمینلرزهٔ دیگر تا یک ماه پس از آن در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شده است؛ فهرستشان در همین صفحه است.
آیا زلزلهٔ بزرگتری در راه است؟
هیچکس، حتی مراکز علمی، نمیتواند زمان، جا و اندازهٔ زمینلرزهٔ بعدی را پیشبینی کند. پس از هر زمینلرزه احتمال پسلرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگتر است؛ پس توصیههای ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.
منبع: مرکز لرزهنگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمینلرزهٔ فلک‌بین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیشبینی نمی‌کند؛ آخرین به‌روزرسانی با پس‌لرزهٔ ۱۲ خرداد، ۰۶:۲۲.
ایمنی
پیش، هنگام و پس از زمینلرزه
پیش از آن
کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
کیف اضطراری با آب، چراغ‌قوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.
هنگام لرزش
بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایه‌اش را بگیرید.
از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
از آسانسور و پله‌ها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.
پس از آن
آمادهٔ پسلرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
از ساختمان آسیب‌دیده دور بمانید.
خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.
فلک‌بین گزارش‌های مرکز لرزهنگاری کشوری را نشان می‌دهد و هشدار رسمی نیست. هیچکس، از جمله فلک‌بین، نمیتواند زمان زمینلرزه را پیشبینی کند.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
گزارش فوری زمینلرزه @earthquake_arefi_bot: زمینلرزههای ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیک‌ترین شهرها، از کانال مرکز لرزهنگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.
