چهارشنبه ۲۵ خرداد ۱۴۰۱ · ساعت ۰۶:۳۶:۳۲ به وقت تهران · ۱۵۷۲ روز پیش
2022-06-15 03:06 UTC
عمق کانون
۱۲ کیلومتر
مختصات
۳۵.۶۲° N ۵۰.۸۳° E
انرژی
حدود ۱۷۰ کیلوگرم TNT
در ۱۰۰ کیلومتریاش
۳ زمینلرزهٔ پیشین از اسفند ۱۴۰۰
زمینلرزهای به بزرگی ۲٫۷ صبح چهارشنبه ۲۵ خرداد ۱۴۰۱، ساعت ۰۶:۳۶ به وقت تهران، صفا دشت، تهران را لرزاند. کانون آن در عمق ۱۲ کیلومتری زمین بود.
زمینلرزهای به این بزرگی یعنی چه؟
زمینلرزهای به بزرگی ۲٫۷ کوچک به شمار میآید. لرزهای در این اندازه معمولاً فقط نزدیک کانون و آن هم بیشتر در سکوت شب یا طبقههای بالا احساس میشود و خسارتی به بار نمیآورد.
عمق ۱۲ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزهای در این عمق کمی پخشتر از لرزههای خیلی کمعمق به سطح میرسد.
انرژیای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۱۷۰ کیلوگرم TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزهای به بزرگی ۳ حدود ۳ برابر این انرژی دارد.
سابقهٔ لرزهخیزی صفا دشت، تهران
از اسفند ۱۴۰۰ تا پیش از این زمینلرزه، ۳ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هماندازه یا قویتر در این شعاع، زمینلرزهای به بزرگی ۴٫۰ در ۶ خرداد ۱۴۰۱ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمینشناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۵۸ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قویترینِ آنها به بزرگی ۷٫۰ در ۱۰ شهریور ۱۳۴۱، ۸۹ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. دو زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزلههای تاریخی و نامدار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ شمیرانات و دماوند (تهران) ۱۸۳۰، زلزلهٔ بوئینزهرا ۱۳۴۱ و زلزلهٔ قزوین ۱۱۱۹ هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله میگوید.
پس از این زمینلرزه چه آمد؟
در ماهِ پس از این زمینلرزه، لرزهٔ دیگری در ۵۰ کیلومتری آن ثبت نشد.
جای زمینلرزه در ایران؛ استان تهران پررنگ استهر زمینلرزهٔ ثبتشده در ۱۰۰ کیلومتری؛ هفتهٔ پیش از آن، ماه پس از آن
پیشلرزهها و پسلرزهها
زمینلرزههای ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.
در این بازه زمینلرزهٔ دیگری در ۵۰ کیلومتری ثبت نشده است.
صد سال زمینلرزه در ۱۵۰ کیلومتری
زمینلرزههای ۴٫۵ و بزرگتر از کاتالوگ جهانی USGS، قویترینها نخست؛ ۵۸ زمینلرزه در کل.
بزرگی
تاریخ
فاصله از این زمینلرزه
عمق
۷٫۰
۱۰ شهریور ۱۳۴۱
۸۹ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۶٫۳
۸ خرداد ۱۳۸۳
۱۰۲ کیلومتر
۱۷ کیلومتر
۵٫۸
۳۱ خرداد ۱۳۶۹
۱۴۶ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۸
۲۸ آذر ۱۳۵۹
۱۱۶ کیلومتر
۳۳ کیلومتر
۵٫۷
۱۰ مهر ۱۳۰۹
۱۴۹ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۶
۲۱ مهر ۱۳۴۱
۶۷ کیلومتر
۲۰ کیلومتر
۵٫۵
۲۸ خرداد ۱۳۸۶
۱۳۲ کیلومتر
۵ کیلومتر
۵٫۵
۱ دی ۱۳۵۹
۱۲۶ کیلومتر
۴۱ کیلومتر
۵٫۵
۶ اردیبهشت ۱۳۴۷
۸۸ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۵
۱۶ مهر ۱۳۰۹
۱۰۹ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
زلزلههای تاریخی این پهنه
زلزله
تاریخ
بزرگی
سرگذشت
زلزلهٔ شمیرانات و دماوند (تهران) ۱۸۳۰ ۸۱ کیلومتری
۱۸۳۰ میلادی
۷٫۱
زمینلرزهای در بامداد ۲۷ مارس ۱۸۳۰ (۲ شوال ۱۲۴۵) در شمیرانات و دماوند، شمالشرق تهران، که حدود ۷۰ روستا را ویران کرد؛ در دماوند بیش از ۵۰۰ نفر کشته شدند و در تهران، که آن زمان شهری کوچک بود، خانههای قدیمی فرو ریخت، حدود ۳۰ نفر جان باختند و به ارگ و بازار آسیب رسید. بزرگی آن حدود ۷٫۱ برآورد میشود. جانباختگان: بیش از ۵۰۰ نفر در دماوند و حدود ۳۰ نفر در تهران
زلزلهٔ بوئینزهرا ۱۳۴۱ ۹۰ کیلومتری
۱۰ شهریور ۱۳۴۱
۷٫۰
زمینلرزهای به بزرگی حدود ۷٫۰ تا ۷٫۲ در دشت قزوین، حوالی بوئینزهرا، که ۱۲٬۲۲۵ نفر را کشت و ۲٬۷۷۶ نفر را مجروح کرد؛ از مرگبارترین زلزلههای ایران در سدهٔ بیستم است. جانباختگان: ۱۲٬۲۲۵ نفر
زلزلهٔ قزوین ۱۱۱۹ ۹۹ کیلومتری
۱۱۱۹ میلادی
۶٫۴
زمینلرزهای در قزوین در ۱۰ دسامبر ۱۱۱۹ میلادی که در فهرستهای تاریخی ثبت شده است؛ بزرگی آن حدود ۶٫۴ تا ۶٫۵ برآورد شده و شمار قربانیانش مشخص نیست.
زلزلهٔ بلده (کجور) ۱۳۸۳ ۱۰۲ کیلومتری
۸ خرداد ۱۳۸۳
۶٫۳
زمینلرزهای به بزرگی ۶٫۳ در منطقهٔ بلده و کجور (مازندران) که زمینلغزشهای متعدد ایجاد کرد و به هشت استان خسارت زد (بیشترین در مازندران و قزوین)؛ دستکم ۳۵ نفر کشته شدند. جانباختگان: ۳۵ تا ۵۴ نفر (بخشی بر اثر زمینلغزش و سقوط بالگرد امدادی)
زلزلهٔ ری ۸۵۵ ۵۴ کیلومتری
۸۵۵ میلادی
—
زمینلرزهای سخت در ری، شهر باستانی در جنوب تهران امروزی، که بنابر گزارشهای تاریخی خانههای بسیاری را ویران کرد و تلفات زیادی داشت؛ پسلرزهها بیش از یک ماه ادامه یافتند و لرزه در قم و کاشان هم احساس شد. جانباختگان: شمار دقیق قربانیان در منابع نیامده؛ «تلفات بسیار» گزارش شده
زلزلهٔ ری و طالقان ۹۵۸ ۴۹ کیلومتری
۹۵۸ میلادی
—
زمینلرزهای فاجعهبار در شمال ایران مرکزی که بنابر گزارشهای تاریخی بیشتر روستاهای ری و طالقان را ویران کرد: در حوزهٔ ری حدود ۱۵۰ روستا از میان رفت و در طالقان تنها حدود ۳۰ نفر زنده ماندند. پسلرزهها حدود چهل روز ادامه یافتند و آسیب تا دیلم، قم و کاشان گسترش داشت؛ برخی منابع آن را به سال ۹۵۷ نسبت میدهند. جانباختگان: شمار دقیق قربانیان نامعلوم؛ «تلفات سنگین» گزارش شده
پرسشهای رایج
زلزلهٔ صفا دشت، تهران چند ریشتر بود؟
بزرگی این زمینلرزه به گزارش مرکز لرزهنگاری کشوری ۲٫۷ بود که در رسانهها معمولاً «۲٫۷ ریشتر» گفته میشود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاسهای بزرگی است و امروز بهجای آن واژهٔ «بزرگی» به کار میرود.
زلزلهٔ صفا دشت، تهران کی و کجا آمد؟
این زمینلرزه چهارشنبه ۲۵ خرداد ۱۴۰۱، ساعت ۰۶:۳۶ به وقت تهران در صفا دشت، تهران رخ داد. مختصات کانون ۳۵.۶۲ درجهٔ شمالی و ۵۰.۸۳ درجهٔ شرقی است.
عمق زلزلهٔ صفا دشت، تهران چقدر بود؟
کانون این زمینلرزه در عمق ۱۲ کیلومتری زمین بود. بیشتر زمینلرزههای ایران در ۱۰ تا ۳۰ کیلومتری پوسته رخ میدهند.
آیا زلزلهٔ صفا دشت، تهران پسلرزه داشت؟
تا آخرین بهروزرسانی این صفحه، زمینلرزهٔ دیگری در ۵۰ کیلومتری آن ثبت نشده است.
آیا زلزلهٔ بزرگتری در راه است؟
هیچکس، حتی مراکز علمی، نمیتواند زمان، جا و اندازهٔ زمینلرزهٔ بعدی را پیشبینی کند. پس از هر زمینلرزه احتمال پسلرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگتر است؛ پس توصیههای ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.
منبع: مرکز لرزهنگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمینلرزهٔ فلکبین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیشبینی نمیکند.
ایمنی
پیش، هنگام و پس از زمینلرزه
پیش از آن
کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
کیف اضطراری با آب، چراغقوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.
هنگام لرزش
بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایهاش را بگیرید.
از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
از آسانسور و پلهها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.
پس از آن
آمادهٔ پسلرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
از ساختمان آسیبدیده دور بمانید.
خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.
فلکبین گزارشهای مرکز لرزهنگاری کشوری را نشان میدهد و هشدار رسمی نیست. هیچکس، از جمله فلکبین، نمیتواند زمان زمینلرزه را پیشبینی کند.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
گزارش فوری زمینلرزه @earthquake_arefi_bot: زمینلرزههای ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیکترین شهرها، از کانال مرکز لرزهنگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.