یکشنبه ۱۹ تیر ۱۴۰۱ · ساعت ۰۲:۱۶:۲۴ به وقت تهران · ۱۵۴۸ روز پیش
2022-07-09 22:46 UTC
عمق کانون
۱۰ کیلومتر
مختصات
۳۰.۴۷° N ۵۰.۸۵° E
انرژی
حدود ۲۴۰ کیلوگرم TNT
در ۱۰۰ کیلومتریاش
۴۱ زمینلرزهٔ پیشین از اسفند ۱۴۰۰
بامداد یکشنبه ۱۹ تیر ۱۴۰۱، ساعت ۰۲:۱۶ به وقت تهران، زمینلرزهای به بزرگی ۲٫۸ در دوگنبدان، کهگیلویه وبویر احمد در استان کهگیلویه و بویراحمد رخ داد. کانون آن در عمق ۱۰ کیلومتری زمین بود.
زمینلرزهای به این بزرگی یعنی چه؟
زمینلرزهای به بزرگی ۲٫۸ کوچک به شمار میآید. چنین لرزهای را معمولاً فقط ساکنان نزدیک کانون، بهویژه در طبقههای بالا یا در سکوت شب، حس میکنند و آسیبی نمیزند.
عمق ۱۰ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزهای در این عمق کمی پخشتر از لرزههای خیلی کمعمق به سطح میرسد.
انرژیای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۲۴۰ کیلوگرم TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزهای به بزرگی ۳ حدود ۲ برابر این انرژی دارد.
زمینلرزههای پیشین دوگنبدان، کهگیلویه وبویر احمد
از اسفند ۱۴۰۰ تا پیش از این زمینلرزه، ۴۱ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هماندازه یا قویتر در این شعاع، زمینلرزهای به بزرگی ۲٫۹ در ۵ تیر ۱۴۰۱ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمینشناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۴۱۸ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قویترینِ آنها به بزرگی ۶٫۳ در ۱۵ بهمن ۱۳۱۲، ۶۷ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. چهار زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزلههای تاریخی و نامدار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ یاسوج ۱۹۳۴ (۱۵ بهمن ۱۳۱۲)، زلزلهٔ ۱۹۹۹ کازرون (فارس) (۱۷ اردیبهشت ۱۳۷۸) و زلزلهٔ ۱۹۸۸ نورآباد (ممسنی) (۲۰ مرداد ۱۳۶۷) هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله میگوید.
پسلرزهها
در ماهِ پس از آن یک زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قویترینشان به بزرگی ۲٫۷ در ۱۳ مرداد، ساعت ۰۰:۰۱ بود.
جای زمینلرزه در ایران؛ استان کهگیلویه و بویراحمد پررنگ استهر زمینلرزهٔ ثبتشده در ۱۰۰ کیلومتری؛ هفتهٔ پیش از آن، ماه پس از آن
پیشلرزهها و پسلرزهها
زمینلرزههای ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.
زمینلرزههای ۴٫۵ و بزرگتر از کاتالوگ جهانی USGS، قویترینها نخست؛ ۴۱۸ زمینلرزه در کل.
بزرگی
تاریخ
فاصله از این زمینلرزه
عمق
۶٫۳
۱۵ بهمن ۱۳۱۲
۶۷ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۶٫۲
۱۷ اردیبهشت ۱۳۷۸
۱۴۷ کیلومتر
۳۳ کیلومتر
۶٫۱
۲۰ مرداد ۱۳۶۷
۹۷ کیلومتر
۳۳ کیلومتر
۶٫۰
۶ خرداد ۱۳۶۸
۳۵ کیلومتر
۳۱ کیلومتر
۵٫۹
۵ مهر ۱۳۸۹
۱۲۲ کیلومتر
۲۰ کیلومتر
۵٫۹
۱۵ آذر ۱۳۶۷
۹۷ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۵٫۹
۱۰ فروردین ۱۳۶۷
۷۸ کیلومتر
۳۳ کیلومتر
۵٫۹
۲۱ اسفند ۱۳۲۴
۱۲۳ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۸
۲۹ فروردین ۱۴۰۰
۸۲ کیلومتر
۸ کیلومتر
۵٫۸
۷ آذر ۱۳۹۲
۱۳۶ کیلومتر
۸ کیلومتر
زلزلههای تاریخی این پهنه
زلزله
تاریخ
بزرگی
سرگذشت
زلزلهٔ یاسوج ۱۹۳۴ ۶۶ کیلومتری
۱۵ بهمن ۱۳۱۲
۶٫۳
زمینلرزهای به بزرگی ۶٫۳ در نزدیک یاسوج که در فهرستهای لرزهای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ گزارش معتبری از تلفات یا خسارت مهم آن در دست نیست.
زلزلهٔ ۱۹۹۹ کازرون (فارس) ۱۴۷ کیلومتری
۱۷ اردیبهشت ۱۳۷۸
۶٫۲
زمینلرزهای به بزرگی ۶٫۲ در جنوب استان فارس، شرقجنوبشرقی کازرون، که بنابر فهرست NOAA دستکم ۲۶ نفر را کشت. جانباختگان: ۲۶ نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ ۱۹۸۸ نورآباد (ممسنی) ۹۸ کیلومتری
۲۰ مرداد ۱۳۶۷
۶٫۱
زمینلرزهای به بزرگی ۶٫۱ در ناحیهٔ نورآباد ممسنی (فارس) که در فهرستهای لرزهای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ بنابر فهرست NOAA یک نفر در آن کشته شد و تلفات مهم دیگری گزارش نشده است. جانباختگان: یک نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ دوگنبدان (گچساران) ۱۹۸۹ ۳۴ کیلومتری
۶ خرداد ۱۳۶۸
۶٫۰
زمینلرزهای به بزرگی حدود ۶٫۰ در ناحیهٔ دوگنبدان (گچساران) که بنابر فهرست NOAA ۱۱۴ نفر را کشت. جانباختگان: ۱۱۴ نفر (فهرست NOAA)
پرسشهای رایج
زلزلهٔ دوگنبدان، کهگیلویه وبویر احمد چند ریشتر بود؟
بزرگی این زمینلرزه به گزارش مرکز لرزهنگاری کشوری ۲٫۸ بود که در رسانهها معمولاً «۲٫۸ ریشتر» گفته میشود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاسهای بزرگی است و امروز بهجای آن واژهٔ «بزرگی» به کار میرود.
زلزلهٔ دوگنبدان، کهگیلویه وبویر احمد کی و کجا آمد؟
این زمینلرزه یکشنبه ۱۹ تیر ۱۴۰۱، ساعت ۰۲:۱۶ به وقت تهران در دوگنبدان، کهگیلویه وبویر احمد رخ داد. مختصات کانون ۳۰.۴۷ درجهٔ شمالی و ۵۰.۸۵ درجهٔ شرقی است.
عمق زلزلهٔ دوگنبدان، کهگیلویه وبویر احمد چقدر بود؟
کانون این زمینلرزه در عمق ۱۰ کیلومتری زمین بود. بیشتر زمینلرزههای ایران در ۱۰ تا ۳۰ کیلومتری پوسته رخ میدهند.
آیا زلزلهٔ دوگنبدان، کهگیلویه وبویر احمد پسلرزه داشت؟
یک زمینلرزهٔ دیگر تا یک ماه پس از آن در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شده است؛ فهرستشان در همین صفحه است.
آیا زلزلهٔ بزرگتری در راه است؟
هیچکس، حتی مراکز علمی، نمیتواند زمان، جا و اندازهٔ زمینلرزهٔ بعدی را پیشبینی کند. پس از هر زمینلرزه احتمال پسلرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگتر است؛ پس توصیههای ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.
منبع: مرکز لرزهنگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمینلرزهٔ فلکبین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیشبینی نمیکند؛ آخرین بهروزرسانی با پسلرزهٔ ۱۳ مرداد، ۰۰:۰۱.
ایمنی
پیش، هنگام و پس از زمینلرزه
پیش از آن
کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
کیف اضطراری با آب، چراغقوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.
هنگام لرزش
بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایهاش را بگیرید.
از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
از آسانسور و پلهها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.
پس از آن
آمادهٔ پسلرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
از ساختمان آسیبدیده دور بمانید.
خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.
فلکبین گزارشهای مرکز لرزهنگاری کشوری را نشان میدهد و هشدار رسمی نیست. هیچکس، از جمله فلکبین، نمیتواند زمان زمینلرزه را پیشبینی کند.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
گزارش فوری زمینلرزه @earthquake_arefi_bot: زمینلرزههای ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیکترین شهرها، از کانال مرکز لرزهنگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.