چهارشنبه ۲۳ شهریور ۱۴۰۱ · ساعت ۱۴:۰۰:۱۰ به وقت تهران · ۱۴۸۱ روز پیش
2022-09-14 10:30 UTC
عمق کانون
۹ کیلومتر
مختصات
۳۱.۶۶° N ۵۰.۰۸° E
انرژی
حدود ۲۴۰ کیلوگرم TNT
در ۱۰۰ کیلومتریاش
۴۱ زمینلرزهٔ پیشین از اسفند ۱۴۰۰
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۲٫۸ عصر چهارشنبه ۲۳ شهریور ۱۴۰۱، ساعت ۱۴:۰۰ به وقت تهران، قلعه تل، خوزستان را لرزاند. کانون آن در عمق ۹ کیلومتری زمین بود.
زمین‌لرزه‌ای به این بزرگی یعنی چه؟
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۲٫۸ کوچک به شمار می‌آید. لرزه‌ای در این اندازه معمولاً فقط نزدیک کانون و آن هم بیشتر در سکوت شب یا طبقه‌های بالا احساس میشود و خسارتی به بار نمی‌آورد.
عمق ۹ کیلومتر کم‌ژرفاست. زمین‌لرزه‌های کمعمق نزدیک کانون شدیدتر حس میشوند، ولی لرزششان زودتر از آن‌هایی که ژرف‌ترند فروکش می‌کند. بیشتر زمین‌لرزه‌های ایران، به‌ویژه در زاگرس، در همین پوستهٔ بالایی رخ می‌دهند.
انرژی‌ای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۲۴۰ کیلوگرم TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزه‌ای به بزرگی ۳ حدود ۲ برابر این انرژی دارد.
سابقهٔ لرزه‌خیزی قلعه تل، خوزستان
از اسفند ۱۴۰۰ تا پیش از این زمینلرزه، ۴۱ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هم‌اندازه یا قوی‌تر در این شعاع، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۱ در ۲۰ مرداد ۱۴۰۱ بود.
در کاتالوگ جهانی زمین‌لرزه‌های سازمان زمین‌شناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۳۳۳ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قوی‌ترینِ آن‌ها به بزرگی ۶٫۲ در ۲۳ آذر ۱۳۵۷، ۶۷ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. سه زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزله‌های تاریخی و نام‌دار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ مسجدسلیمان ۱۳۵۷، زلزلهٔ مسجدسلیمان ۱۹۲۹ (۲۴ تیر ۱۳۰۸) و زلزلهٔ ناغان ۱۳۵۶ هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله می‌گوید.
پس‌لرزه‌ها
در ماهِ پس از آن دو زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قوی‌ترینشان به بزرگی ۳٫۴ در ۳ مهر، ساعت ۰۱:۴۰ بود. یعنی لرزهٔ بعدی از خود این زمینلرزه قوی‌تر بود؛ در چنین رشته‌هایی، لرزهٔ نخست را «پیش‌لرزه» می‌نامند.
جای زمینلرزه در ایران؛ استان خوزستان پررنگ استهر زمینلرزهٔ ثبت‌شده در ۱۰۰ کیلومتری؛ هفتهٔ پیش از آن، ماه پس از آن
پیش‌لرزه‌ها و پس‌لرزه‌ها
زمین‌لرزه‌های ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.
زمین‌لرزه‌های ۴٫۵ و بزرگتر از کاتالوگ جهانی USGS، قوی‌ترین‌ها نخست؛ ۳۳۳ زمینلرزه در کل.
بزرگی
تاریخ
فاصله از این زمینلرزه
عمق
۶٫۲
۲۳ آذر ۱۳۵۷
۶۷ کیلومتر
۳۳ کیلومتر
۶٫۲
۲۴ تیر ۱۳۰۸
۷۲ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۶٫۰
۱۲ آبان ۱۳۱۸
۱۴۲ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۹
۱۰ فروردین ۱۳۶۷
۸۶ کیلومتر
۳۳ کیلومتر
۵٫۹
۱۷ فروردین ۱۳۵۶
۶۷ کیلومتر
۴۱ کیلومتر
۵٫۷
۶ آذر ۱۳۱۸
۶۱ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۷
۵ بهمن ۱۳۱۷
۱۴۱ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۶
۱۷ تیر ۱۳۹۸
۵۰ کیلومتر
۱۹ کیلومتر
۵٫۶
۴ مهر ۱۳۸۱
۸۰ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۵٫۶
۱۳ آبان ۱۳۷۰
۱۱۱ کیلومتر
۳۹ کیلومتر
زلزله‌های تاریخی این پهنه
زلزله
تاریخ
بزرگی
سرگذشت
زلزلهٔ مسجدسلیمان ۱۳۵۷ ۶۷ کیلومتری
۲۳ آذر ۱۳۵۷
۶٫۲
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۲ در شمال‌شرق مسجدسلیمان که بنابر فهرست NOAA ۷۶ نفر را کشت. جان‌باختگان: ۷۶ نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ مسجدسلیمان ۱۹۲۹ ۷۱ کیلومتری
۲۴ تیر ۱۳۰۸
۶٫۲
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۲ در ناحیهٔ مسجدسلیمان (خوزستان) که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ گزارش معتبری از تلفات یا خسارت مهم آن در دست نیست.
زلزلهٔ ناغان ۱۳۵۶ ۶۳ کیلومتری
۱۷ فروردین ۱۳۵۶
۶٫۰
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۰ در ناغان و ناحیهٔ کوهرنگ و اردل (چهارمحال و بختیاری) که بیش از ۲٬۱۰۰ خانه را ویران کرد و دست‌کم ۳۴۸ نفر را کشت. جان‌باختگان: ۳۴۸ تا ۳۶۶ نفر
پرسش‌های رایج
زلزلهٔ قلعه تل، خوزستان چند ریشتر بود؟
بزرگی این زمینلرزه به گزارش مرکز لرزهنگاری کشوری ۲٫۸ بود که در رسانهها معمولاً «۲٫۸ ریشتر» گفته میشود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاسهای بزرگی است و امروز بهجای آن واژهٔ «بزرگی» به کار میرود.
زلزلهٔ قلعه تل، خوزستان کی و کجا آمد؟
این زمینلرزه چهارشنبه ۲۳ شهریور ۱۴۰۱، ساعت ۱۴:۰۰ به وقت تهران در قلعه تل، خوزستان رخ داد. مختصات کانون ۳۱.۶۶ درجهٔ شمالی و ۵۰.۰۸ درجهٔ شرقی است.
عمق زلزلهٔ قلعه تل، خوزستان چقدر بود؟
کانون این زمینلرزه در عمق ۹ کیلومتری زمین بود. لرزههای کمعمق نزدیک کانون شدیدتر حس میشوند.
آیا زلزلهٔ قلعه تل، خوزستان پسلرزه داشت؟
دو زمینلرزهٔ دیگر تا یک ماه پس از آن در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شده است؛ فهرستشان در همین صفحه است.
آیا زلزلهٔ بزرگتری در راه است؟
هیچکس، حتی مراکز علمی، نمیتواند زمان، جا و اندازهٔ زمینلرزهٔ بعدی را پیشبینی کند. پس از هر زمینلرزه احتمال پسلرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگتر است؛ پس توصیههای ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.
منبع: مرکز لرزهنگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمینلرزهٔ فلک‌بین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیشبینی نمی‌کند؛ آخرین به‌روزرسانی با پس‌لرزهٔ ۳ مهر، ۰۱:۴۰.
ایمنی
پیش، هنگام و پس از زمینلرزه
پیش از آن
کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
کیف اضطراری با آب، چراغ‌قوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.
هنگام لرزش
بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایه‌اش را بگیرید.
از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
از آسانسور و پله‌ها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.
پس از آن
آمادهٔ پسلرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
از ساختمان آسیب‌دیده دور بمانید.
خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.
فلک‌بین گزارش‌های مرکز لرزهنگاری کشوری را نشان می‌دهد و هشدار رسمی نیست. هیچکس، از جمله فلک‌بین، نمیتواند زمان زمینلرزه را پیشبینی کند.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
گزارش فوری زمینلرزه @earthquake_arefi_bot: زمین‌لرزه‌های ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیک‌ترین شهرها، از کانال مرکز لرزهنگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.
