یکشنبه ۷ بهمن ۱۴۰۳ · ساعت ۰۲:۵۲:۵۰ به وقت تهران · ۶۶۵ روز پیش
2025-01-25 23:22 UTC
زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۰ بامداد یکشنبه ۷ بهمن ۱۴۰۳، ساعت ۰۲:۵۲ به وقت تهران، افغانستان را لرزاند. کانون آن در عمق ۱۰ کیلومتری زمین بود و نزدیکترین شهر به آن، کاریز بود که ۱۲۱ کیلومتر با کانون فاصله داشت. تایباد و سمیع آباد هم بهترتیب در ۱۲۴ و ۱۲۵ کیلومتری آن بودند.
دایره: ۱۰۰ کیلومتری کانون. روی هر نقطه بزنید تا صفحهٔ همان زمینلرزه باز شود. برای زوم با چرخ موش، اول روی نقشه کلیک کنید.
بزرگی و عمق این زمینلرزه چه میگوید؟
زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۰ کوچک به شمار میآید. چنین لرزهای را معمولاً فقط ساکنان نزدیک کانون، بهویژه در طبقههای بالا یا در سکوت شب، حس میکنند و آسیبی نمیزند.
عمق ۱۰ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزهای در این عمق کمی پخشتر از لرزههای خیلی کمعمق به سطح میرسد.
انرژیای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۴۸۰ کیلوگرم TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزهای به بزرگی ۴ حدود ۳۲ برابر این انرژی دارد.
زمینلرزههای پیشین افغانستان
از خرداد ۱۴۰۳ تا پیش از این زمینلرزه، ۱۸ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هماندازه یا قویتر در این شعاع، زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۰ در ۲۱ دی ۱۴۰۳ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمینشناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۳۳ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قویترینِ آنها به بزرگی ۶٫۳ در ۲۳ مهر ۱۴۰۲، ۲ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. چهار زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
پس از این زمینلرزه چه آمد؟
در ماهِ پس از آن چهار زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قویترینشان به بزرگی ۳٫۸ در ۱۳ بهمن، ساعت ۱۱:۴۰ بود. یعنی لرزهٔ بعدی از خود این زمینلرزه قویتر بود؛ در چنین رشتههایی، لرزهٔ نخست را «پیشلرزه» مینامند.
شهرهای نزدیک
همان که مرکز لرزهنگاری فهرست کرده است.
۱۲۱ کیلومتری کاریز (خراسان رضوی)
۱۲۴ کیلومتری تایباد (خراسان رضوی)
۱۲۵ کیلومتری سمیع آباد (خراسان رضوی)
۲۹۶ کیلومتری مشهد
۳۳۵ کیلومتری بیرجند
پیشلرزهها و پسلرزهها
زمینلرزههای ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.
بزرگی این زمینلرزه به گزارش مرکز لرزهنگاری کشوری ۳٫۰ بود که در رسانهها معمولاً «۳٫۰ ریشتر» گفته میشود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاسهای بزرگی است و امروز بهجای آن واژهٔ «بزرگی» به کار میرود.
این زمینلرزه یکشنبه ۷ بهمن ۱۴۰۳، ساعت ۰۲:۵۲ به وقت تهران در افغانستان رخ داد؛ ۱۲۱ کیلومتری کاریز. مختصات کانون ۳۴.۶۵ درجهٔ شمالی و ۶۲.۱۴ درجهٔ شرقی است.
هیچکس، حتی مراکز علمی، نمیتواند زمان، جا و اندازهٔ زمینلرزهٔ بعدی را پیشبینی کند. پس از هر زمینلرزه احتمال پسلرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگتر است؛ پس توصیههای ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.
منبع: مرکز لرزهنگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمینلرزهٔ فلکبین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیشبینی نمیکند؛ آخرین بهروزرسانی با پسلرزهٔ ۲۸ بهمن، ۲۰:۵۳.
ایمنی
پیش، هنگام و پس از زمینلرزه
پیش از آن
کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
کیف اضطراری با آب، چراغقوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.
هنگام لرزش
بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایهاش را بگیرید.
از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
از آسانسور و پلهها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.
پس از آن
آمادهٔ پسلرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
از ساختمان آسیبدیده دور بمانید.
خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.
فلکبین گزارشهای مرکز لرزهنگاری کشوری را نشان میدهد و هشدار رسمی نیست. هیچکس، از جمله فلکبین، نمیتواند زمان زمینلرزه را پیشبینی کند.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
گزارش فوری زمینلرزه @earthquake_arefi_bot: زمینلرزههای ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیکترین شهرها، از مرکز لرزهنگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.