یکشنبه ۲۵ شهریور ۱۴۰۳ · ساعت ۱۹:۵۹:۲۹ به وقت تهران · ۷۴۹ روز پیش
2024-09-15 16:29 UTC
عمق کانون
۹ کیلومتر
مختصات
۳۴.۵۶° N ۶۱.۵۷° E
انرژی
حدود ۶۷۰ کیلوگرم TNT
در ۱۰۰ کیلومتریاش
۹ زمینلرزهٔ پیشین از خرداد ۱۴۰۳
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۱ شب یکشنبه ۲۵ شهریور ۱۴۰۳، ساعت ۱۹:۵۹ به وقت تهران، حوالی کاریز(خراسان رضوی) را لرزاند. کانون آن در عمق ۹ کیلومتری زمین بود؛ نزدیک‌ترین شهر کاریز بود که ۷۴ کیلومتر با کانون فاصله داشت. تایباد و سمیع آباد هم به‌ترتیب در ۷۵ و ۸۹ کیلومتری آن بودند.
زمین‌لرزه‌ای به این بزرگی یعنی چه؟
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۱ کوچک به شمار می‌آید. لرزه‌ای در این اندازه معمولاً فقط نزدیک کانون و آن هم بیشتر در سکوت شب یا طبقه‌های بالا احساس میشود و خسارتی به بار نمی‌آورد.
عمق ۹ کیلومتر کم‌ژرفاست. زمین‌لرزه‌های کمعمق نزدیک کانون شدیدتر حس میشوند، ولی لرزششان زودتر از آن‌هایی که ژرف‌ترند فروکش می‌کند. بیشتر زمین‌لرزه‌های ایران، به‌ویژه در زاگرس، در همین پوستهٔ بالایی رخ می‌دهند.
انرژی‌ای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۶۷۰ کیلوگرم TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزه‌ای به بزرگی ۴ حدود ۲۲ برابر این انرژی دارد.
این ناحیه پیش‌تر هم لرزیده است؟
احتمالاً پس‌لرزهٔ زمینلرزهٔ ۴٫۰، سه روز پیش ساعت ۰۴:۵۸. از خرداد ۱۴۰۳ تا پیش از این زمینلرزه، ۹ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هم‌اندازه یا قوی‌تر در این شعاع، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۴٫۰ در ۲۲ شهریور ۱۴۰۳ بود.
در کاتالوگ جهانی زمین‌لرزه‌های سازمان زمین‌شناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۴۰ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قوی‌ترینِ آن‌ها به بزرگی ۶٫۳ در ۲۳ مهر ۱۴۰۲، ۵۲ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. پنج زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزله‌های تاریخی و نام‌دار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ ابیز و سربیشه ۱۹۳۶ (۹ تیر ۱۳۱۵) است؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله می‌گوید.
پس از این زمینلرزه چه آمد؟
در ماهِ پس از آن یک زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قوی‌ترینشان به بزرگی ۳٫۱ در ۳۰ شهریور، ساعت ۱۹:۰۳ بود.
جای زمینلرزه در ایرانهر زمینلرزهٔ ثبت‌شده در ۱۰۰ کیلومتری؛ هفتهٔ پیش از آن، ماه پس از آن
شهرهای نزدیک
همان که مرکز لرزهنگاری فهرست کرده است.
۷۴ کیلومتری کاریز (خراسان رضوی)
۷۵ کیلومتری تایباد (خراسان رضوی)
۸۹ کیلومتری سمیع آباد (خراسان رضوی)
۲۶۵ کیلومتری مشهد
۲۸۸ کیلومتری بیرجند
پیش‌لرزه‌ها و پس‌لرزه‌ها
زمین‌لرزه‌های ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.
زمین‌لرزه‌های ۴٫۵ و بزرگتر از کاتالوگ جهانی USGS، قوی‌ترین‌ها نخست؛ ۴۰ زمینلرزه در کل.
بزرگی
تاریخ
فاصله از این زمینلرزه
عمق
۶٫۳
۲۳ مهر ۱۴۰۲
۵۲ کیلومتر
۹ کیلومتر
۶٫۳
۱۹ مهر ۱۴۰۲
۴۴ کیلومتر
۸ کیلومتر
۶٫۳
۱۵ مهر ۱۴۰۲
۲۹ کیلومتر
۸ کیلومتر
۶٫۳
۱۵ مهر ۱۴۰۲
۳۳ کیلومتر
۱۴ کیلومتر
۶٫۱
۹ تیر ۱۳۱۵
۱۴۱ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۹
۱۵ مهر ۱۴۰۲
۴۰ کیلومتر
۱۳ کیلومتر
۵٫۷
۳ مهر ۱۳۲۹
۱۰۶ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۵
۱۲ دی ۱۳۹۸
۱۲۹ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
۵٫۵
۱۸ آبان ۱۳۷۸
۱۳۴ کیلومتر
۲۶ کیلومتر
۵٫۴
۲۳ مهر ۱۴۰۲
۴۸ کیلومتر
۱۰ کیلومتر
زلزله‌های تاریخی این پهنه
زلزله
تاریخ
بزرگی
سرگذشت
زلزلهٔ ابیز و سربیشه ۱۹۳۶ ۱۴۱ کیلومتری
۹ تیر ۱۳۱۵
۶٫۱
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۱ در شرق خراسان جنوبی (ناحیهٔ ابیز و سربیشه) که بنابر فهرست NOAA ۱۲ نفر را کشت. جان‌باختگان: ۱۲ نفر (فهرست NOAA)
پرسش‌های رایج
زلزلهٔ کاریز(خراسان رضوی) چند ریشتر بود؟
بزرگی این زمینلرزه به گزارش مرکز لرزهنگاری کشوری ۳٫۱ بود که در رسانهها معمولاً «۳٫۱ ریشتر» گفته میشود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاسهای بزرگی است و امروز بهجای آن واژهٔ «بزرگی» به کار میرود.
زلزلهٔ کاریز(خراسان رضوی) کی و کجا آمد؟
این زمینلرزه یکشنبه ۲۵ شهریور ۱۴۰۳، ساعت ۱۹:۵۹ به وقت تهران در افغانستان - حوالی کاریز(خراسان رضوی) رخ داد؛ ۷۴ کیلومتری کاریز. مختصات کانون ۳۴.۵۶ درجهٔ شمالی و ۶۱.۵۷ درجهٔ شرقی است.
عمق زلزلهٔ کاریز(خراسان رضوی) چقدر بود؟
کانون این زمینلرزه در عمق ۹ کیلومتری زمین بود. لرزههای کمعمق نزدیک کانون شدیدتر حس میشوند.
آیا زلزلهٔ کاریز(خراسان رضوی) پسلرزه داشت؟
یک زمینلرزهٔ دیگر تا یک ماه پس از آن در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شده است؛ فهرستشان در همین صفحه است.
آیا زلزلهٔ بزرگتری در راه است؟
هیچکس، حتی مراکز علمی، نمیتواند زمان، جا و اندازهٔ زمینلرزهٔ بعدی را پیشبینی کند. پس از هر زمینلرزه احتمال پسلرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگتر است؛ پس توصیههای ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.
منبع: مرکز لرزهنگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمینلرزهٔ فلک‌بین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیشبینی نمی‌کند؛ آخرین به‌روزرسانی با پس‌لرزهٔ ۳۰ شهریور، ۱۹:۰۳.
ایمنی
پیش، هنگام و پس از زمینلرزه
پیش از آن
کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
کیف اضطراری با آب، چراغ‌قوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.
هنگام لرزش
بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایه‌اش را بگیرید.
از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
از آسانسور و پله‌ها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.
پس از آن
آمادهٔ پسلرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
از ساختمان آسیب‌دیده دور بمانید.
خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.
فلک‌بین گزارش‌های مرکز لرزهنگاری کشوری را نشان می‌دهد و هشدار رسمی نیست. هیچکس، از جمله فلک‌بین، نمیتواند زمان زمینلرزه را پیشبینی کند.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
گزارش فوری زمینلرزه @earthquake_arefi_bot: زمین‌لرزه‌های ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیک‌ترین شهرها، از کانال مرکز لرزهنگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.
