شنبه ۲۶ خرداد ۱۴۰۳ · ساعت ۰۹:۵۶:۵۲ به وقت تهران · ۸۴۱ روز پیش
2024-06-15 06:26 UTC
عمق کانون
۷ کیلومتر
مختصات
۳۰.۳۸° N ۵۶.۲۵° E
انرژی
حدود ۱٫۳ تن TNT
در ۱۰۰ کیلومتریاش
۱ زمینلرزهٔ پیشین از خرداد ۱۴۰۳
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۳ صبح شنبه ۲۶ خرداد ۱۴۰۳، ساعت ۰۹:۵۶ به وقت تهران، حوالی رفسنجان در استان کرمان را لرزاند. کانون آن در عمق ۷ کیلومتری زمین بود و ۲۴ کیلومتر با خود رفسنجان فاصله داشت.
این زمینلرزه چقدر قوی بود؟
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۳ کوچک به شمار می‌آید. چنین لرزه‌ای را معمولاً فقط ساکنان نزدیک کانون، به‌ویژه در طبقه‌های بالا یا در سکوت شب، حس می‌کنند و آسیبی نمی‌زند.
عمق ۷ کیلومتر کم‌ژرفاست. زمین‌لرزه‌های کمعمق نزدیک کانون شدیدتر حس میشوند، ولی لرزششان زودتر از آن‌هایی که ژرف‌ترند فروکش می‌کند. بیشتر زمین‌لرزه‌های ایران، به‌ویژه در زاگرس، در همین پوستهٔ بالایی رخ می‌دهند.
انرژی‌ای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۱٫۳ تن TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزه‌ای به بزرگی ۴ حدود ۱۱ برابر این انرژی دارد.
این ناحیه پیش‌تر هم لرزیده است؟
از خرداد ۱۴۰۳ تا پیش از این زمینلرزه، ۱ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هم‌اندازه یا قوی‌تر در این شعاع، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۴٫۲ در ۲۲ خرداد ۱۴۰۳ بود.
در کاتالوگ جهانی زمین‌لرزه‌های سازمان زمین‌شناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۱۲۷ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قوی‌ترینِ آن‌ها به بزرگی ۶٫۷ در ۳۱ شهریور ۱۳۰۲، ۱۴۱ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. هشت زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزله‌های تاریخی و نام‌دار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ ۱۹۲۳ جنوب کرمان (سیرجان) (۳۰ شهریور ۱۳۰۲)، زلزلهٔ فندوقا (گلباف) ۱۳۷۶ و زلزلهٔ راور ۱۹۱۱ (۲۸ فروردین ۱۲۹۰) هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله می‌گوید.
پس‌لرزه‌ها
در ماهِ پس از آن یک زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قوی‌ترینشان به بزرگی ۳٫۱ در ۳۱ خرداد، ساعت ۰۸:۴۱ بود.
جای زمینلرزه در ایران؛ استان کرمان پررنگ استهر زمینلرزهٔ ثبت‌شده در ۱۰۰ کیلومتری؛ هفتهٔ پیش از آن، ماه پس از آن
شهرهای نزدیک
همان که مرکز لرزهنگاری فهرست کرده است.
۲۴ کیلومتری رفسنجان (کرمان)
۵۵ کیلومتری یزدانشهر (کرمان)
۵۷ کیلومتری زرند (کرمان)
۷۹ کیلومتری کرمان
۲۴۶ کیلومتری یزد
پیش‌لرزه‌ها و پس‌لرزه‌ها
زمین‌لرزه‌های ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.
زمین‌لرزه‌های ۴٫۵ و بزرگتر از کاتالوگ جهانی USGS، قوی‌ترین‌ها نخست؛ ۱۲۷ زمینلرزه در کل.
بزرگی
تاریخ
فاصله از این زمینلرزه
عمق
۶٫۷
۳۱ شهریور ۱۳۰۲
۱۴۱ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۶٫۶
۲۳ اسفند ۱۳۷۶
۱۳۳ کیلومتر
۹ کیلومتر
۶٫۵
۱۹۱۱ میلادی
۹۷ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۶٫۴
۴ اسفند ۱۳۸۳
۶۸ کیلومتر
۱۴ کیلومتر
۶٫۱
۱۰ آذر ۱۳۹۶
۱۰۹ کیلومتر
۹ کیلومتر
۶٫۰
۲۲ آذر ۱۳۹۶
۱۱۲ کیلومتر
۸ کیلومتر
۶٫۰
۲۱ آذر ۱۳۹۶
۱۰۶ کیلومتر
۱۲ کیلومتر
۶٫۰
۴ خرداد ۱۳۰۲
۱۰۴ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۹
۲۸ آذر ۱۳۶۱
۱۲۴ کیلومتر
۴۰ کیلومتر
۵٫۹
۲۷ دی ۱۳۰۲
۱۰۶ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
زلزله‌های تاریخی این پهنه
زلزله
تاریخ
بزرگی
سرگذشت
زلزلهٔ ۱۹۲۳ جنوب کرمان (سیرجان) ۱۴۱ کیلومتری
۳۰ شهریور ۱۳۰۲
۶٫۷
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۷ در جنوب استان کرمان که فهرست NOAA آن را با نام سیرجان و با ۲۹۰ کشته ثبت کرده است؛ رومرکز بازبرآورد‌شدهٔ ISC-GEM حدود ۱۱۰ کیلومتر شرق سیرجان قرار دارد. جان‌باختگان: حدود ۲۹۰ نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ فندوقا (گلباف) ۱۳۷۶ ۱۳۲ کیلومتری
۲۳ اسفند ۱۳۷۶
۶٫۶
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۶ در ناحیهٔ گلباف (کرمان) که بنابر فهرست NOAA ۵ نفر را کشت؛ در همان ناحیه‌ای رخ داد که در ۱۹۸۱ زلزله‌های گلباف و سیرچ روی داده بود. جان‌باختگان: ۵ نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ راور ۱۹۱۱ ۹۸ کیلومتری
۲۸ فروردین ۱۲۹۰
۶٫۵
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۵ در ناحیهٔ راور (استان کرمان) که بنابر فهرست NOAA حدود ۷۰۰ نفر قربانی داشت. جان‌باختگان: حدود ۷۰۰ نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ زرند (دهوئیه) ۱۳۸۳ ۶۸ کیلومتری
۴ اسفند ۱۳۸۳
۶٫۴
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۴ در بامداد ۴ اسفند ۱۳۸۳ در شهرستان زرند (کرمان) که دست‌کم ۶۱۲ نفر را کشت و هزاران خانه را ویران یا آسیب‌دیده کرد؛ بیشتر قربانیان در روستاهای نزدیک رومرکز بودند. جان‌باختگان: دست‌کم ۶۱۲ نفر
زلزلهٔ هجدک (کرمان)، ۱۰ آذر ۱۳۹۶ ۱۱۰ کیلومتری
۱۰ آذر ۱۳۹۶
۶٫۱
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۱ در شمال کرمان (ناحیهٔ هجدک) که حدود ۵۰ نفر را مجروح کرد؛ ۱۱ روز بعد دو زمینلرزهٔ ۶٫۰ در همان ناحیه رخ داد.
زلزلهٔ هجدک (کرمان)، ۲۱ آذر ۱۳۹۶ ۱۰۶ کیلومتری
۲۱ آذر ۱۳۹۶
۶٫۰
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۰ در شمال کرمان (ناحیهٔ هجدک)، ۱۱ روز پس از زلزلهٔ ۶٫۱ آذر ۱۳۹۶ در همان ناحیه؛ حدود ۱۳ ساعت بعد زمین‌لرزه‌ای دیگر با همین بزرگی رخ داد.
زلزلهٔ گیسک (کرمان) ۱۳۵۶ ۶۸ کیلومتری
۲۹ آذر ۱۳۵۶
۵٫۹
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۵٫۹ در بامداد ۲۹ آذر ۱۳۵۶ در ناحیهٔ گیسک و بُب‌تنگل (کرمان) که ۵۸۴ تا ۶۶۵ نفر را کشت و صدها نفر را مجروح کرد. جان‌باختگان: ۵۸۴ تا ۶۶۵ نفر
پرسش‌های رایج
زلزلهٔ رفسنجان چند ریشتر بود؟
بزرگی این زمینلرزه به گزارش مرکز لرزهنگاری کشوری ۳٫۳ بود که در رسانهها معمولاً «۳٫۳ ریشتر» گفته میشود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاسهای بزرگی است و امروز بهجای آن واژهٔ «بزرگی» به کار میرود.
زلزلهٔ رفسنجان کی و کجا آمد؟
این زمینلرزه شنبه ۲۶ خرداد ۱۴۰۳، ساعت ۰۹:۵۶ به وقت تهران در استان کرمان - حوالی رفسنجان رخ داد؛ ۲۴ کیلومتری رفسنجان. مختصات کانون ۳۰.۳۸ درجهٔ شمالی و ۵۶.۲۵ درجهٔ شرقی است.
عمق زلزلهٔ رفسنجان چقدر بود؟
کانون این زمینلرزه در عمق ۷ کیلومتری زمین بود. لرزههای کمعمق نزدیک کانون شدیدتر حس میشوند.
آیا زلزلهٔ رفسنجان پسلرزه داشت؟
یک زمینلرزهٔ دیگر تا یک ماه پس از آن در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شده است؛ فهرستشان در همین صفحه است.
آیا زلزلهٔ بزرگتری در راه است؟
هیچکس، حتی مراکز علمی، نمیتواند زمان، جا و اندازهٔ زمینلرزهٔ بعدی را پیشبینی کند. پس از هر زمینلرزه احتمال پسلرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگتر است؛ پس توصیههای ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.
منبع: مرکز لرزهنگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمینلرزهٔ فلک‌بین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیشبینی نمی‌کند؛ آخرین به‌روزرسانی با پس‌لرزهٔ ۳۱ خرداد، ۰۸:۴۱.
ایمنی
پیش، هنگام و پس از زمینلرزه
پیش از آن
کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
کیف اضطراری با آب، چراغ‌قوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.
هنگام لرزش
بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایه‌اش را بگیرید.
از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
از آسانسور و پله‌ها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.
پس از آن
آمادهٔ پسلرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
از ساختمان آسیب‌دیده دور بمانید.
خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.
فلک‌بین گزارش‌های مرکز لرزهنگاری کشوری را نشان می‌دهد و هشدار رسمی نیست. هیچکس، از جمله فلک‌بین، نمیتواند زمان زمینلرزه را پیشبینی کند.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
گزارش فوری زمینلرزه @earthquake_arefi_bot: زمین‌لرزه‌های ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیک‌ترین شهرها، از کانال مرکز لرزهنگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.
