پنجشنبه ۳۰ تیر ۱۴۰۱ · ساعت ۲۰:۵۰:۳۳ به وقت تهران · ۱۵۳۶ روز پیش
2022-07-21 17:20 UTC
عمق کانون
۱۰ کیلومتر
مختصات
۳۰.۴۸° N ۵۶.۱۷° E
انرژی
حدود ۱۲۰ کیلوگرم TNT
در ۱۰۰ کیلومتریاش
۲۲ زمینلرزهٔ پیشین از اسفند ۱۴۰۰
شب پنجشنبه ۳۰ تیر ۱۴۰۱، ساعت ۲۰:۵۰ به وقت تهران، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۲٫۶ در رفسنجان، کرمان رخ داد. کانون آن در عمق ۱۰ کیلومتری زمین بود.
بزرگی و عمق این زمینلرزه چه می‌گوید؟
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۲٫۶ کوچک به شمار می‌آید. لرزه‌ای در این اندازه معمولاً فقط نزدیک کانون و آن هم بیشتر در سکوت شب یا طبقه‌های بالا احساس میشود و خسارتی به بار نمی‌آورد.
عمق ۱۰ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزه‌ای در این عمق کمی پخش‌تر از لرزه‌های خیلی کم‌عمق به سطح می‌رسد.
انرژی‌ای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۱۲۰ کیلوگرم TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزه‌ای به بزرگی ۳ حدود ۴ برابر این انرژی دارد.
زمینلرزههای پیشین رفسنجان، کرمان
از اسفند ۱۴۰۰ تا پیش از این زمینلرزه، ۲۲ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هم‌اندازه یا قوی‌تر در این شعاع، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۴٫۱ در ۲۲ خرداد ۱۴۰۱ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمین‌شناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۱۱۸ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قوی‌ترینِ آن‌ها به بزرگی ۶٫۶ در ۲۳ اسفند ۱۳۷۶، ۱۴۲ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. هفت زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزله‌های تاریخی و نام‌دار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ فندوقا (گلباف) ۱۳۷۶، زلزلهٔ راور ۱۹۱۱ (۲۸ فروردین ۱۲۹۰) و زلزلهٔ زرند (دهوئیه) ۱۳۸۳ هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله می‌گوید.
آیا پسلرزه داشت؟
در ماهِ پس از آن یک زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قوی‌ترینشان به بزرگی ۲٫۶ در ۱۵ مرداد، ساعت ۱۱:۲۱ بود.
جای زمینلرزه در ایران؛ استان کرمان پررنگ استهر زمینلرزهٔ ثبت‌شده در ۱۰۰ کیلومتری؛ هفتهٔ پیش از آن، ماه پس از آن
پیش‌لرزه‌ها و پس‌لرزه‌ها
زمینلرزههای ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.
زمینلرزههای ۴٫۵ و بزرگتر از کاتالوگ جهانی USGS، قوی‌ترین‌ها نخست؛ ۱۱۸ زمینلرزه در کل.
بزرگی
تاریخ
فاصله از این زمینلرزه
عمق
۶٫۶
۲۳ اسفند ۱۳۷۶
۱۴۲ کیلومتر
۹ کیلومتر
۶٫۵
۱۹۱۱ میلادی
۹۵ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۶٫۴
۴ اسفند ۱۳۸۳
۶۹ کیلومتر
۱۴ کیلومتر
۶٫۱
۱۰ آذر ۱۳۹۶
۱۱۳ کیلومتر
۹ کیلومتر
۶٫۰
۲۲ آذر ۱۳۹۶
۱۱۴ کیلومتر
۸ کیلومتر
۶٫۰
۲۱ آذر ۱۳۹۶
۱۱۰ کیلومتر
۱۲ کیلومتر
۶٫۰
۴ خرداد ۱۳۰۲
۹۲ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۹
۲۸ آذر ۱۳۶۱
۱۳۰ کیلومتر
۴۰ کیلومتر
۵٫۹
۲۷ دی ۱۳۰۲
۱۱۹ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۹
۱۹۱۱ میلادی
۷۰ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
زلزله‌های تاریخی این پهنه
زلزله
تاریخ
بزرگی
سرگذشت
زلزلهٔ فندوقا (گلباف) ۱۳۷۶ ۱۴۲ کیلومتری
۲۳ اسفند ۱۳۷۶
۶٫۶
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۶ در ناحیهٔ گلباف (کرمان) که بنابر فهرست NOAA ۵ نفر را کشت؛ در همان ناحیه‌ای رخ داد که در ۱۹۸۱ زلزله‌های گلباف و سیرچ روی داده بود. جان‌باختگان: ۵ نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ راور ۱۹۱۱ ۹۶ کیلومتری
۲۸ فروردین ۱۲۹۰
۶٫۵
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۵ در ناحیهٔ راور (استان کرمان) که بنابر فهرست NOAA حدود ۷۰۰ نفر قربانی داشت. جان‌باختگان: حدود ۷۰۰ نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ زرند (دهوئیه) ۱۳۸۳ ۶۹ کیلومتری
۴ اسفند ۱۳۸۳
۶٫۴
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۴ در بامداد ۴ اسفند ۱۳۸۳ در شهرستان زرند (کرمان) که دست‌کم ۶۱۲ نفر را کشت و هزاران خانه را ویران یا آسیب‌دیده کرد؛ بیشتر قربانیان در روستاهای نزدیک رومرکز بودند. جان‌باختگان: دست‌کم ۶۱۲ نفر
زلزلهٔ هجدک (کرمان)، ۱۰ آذر ۱۳۹۶ ۱۱۳ کیلومتری
۱۰ آذر ۱۳۹۶
۶٫۱
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۱ در شمال کرمان (ناحیهٔ هجدک) که حدود ۵۰ نفر را مجروح کرد؛ ۱۱ روز بعد دو زمینلرزهٔ ۶٫۰ در همان ناحیه رخ داد.
زلزلهٔ هجدک (کرمان)، ۲۱ آذر ۱۳۹۶ ۱۱۰ کیلومتری
۲۱ آذر ۱۳۹۶
۶٫۰
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۰ در شمال کرمان (ناحیهٔ هجدک)، ۱۱ روز پس از زلزلهٔ ۶٫۱ آذر ۱۳۹۶ در همان ناحیه؛ حدود ۱۳ ساعت بعد زمین‌لرزه‌ای دیگر با همین بزرگی رخ داد.
زلزلهٔ گیسک (کرمان) ۱۳۵۶ ۶۲ کیلومتری
۲۹ آذر ۱۳۵۶
۵٫۹
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۵٫۹ در بامداد ۲۹ آذر ۱۳۵۶ در ناحیهٔ گیسک و بُب‌تنگل (کرمان) که ۵۸۴ تا ۶۶۵ نفر را کشت و صدها نفر را مجروح کرد. جان‌باختگان: ۵۸۴ تا ۶۶۵ نفر
پرسش‌های رایج
زلزلهٔ رفسنجان، کرمان چند ریشتر بود؟
بزرگی این زمینلرزه به گزارش مرکز لرزهنگاری کشوری ۲٫۶ بود که در رسانهها معمولاً «۲٫۶ ریشتر» گفته میشود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاسهای بزرگی است و امروز بهجای آن واژهٔ «بزرگی» به کار میرود.
زلزلهٔ رفسنجان، کرمان کی و کجا آمد؟
این زمینلرزه پنجشنبه ۳۰ تیر ۱۴۰۱، ساعت ۲۰:۵۰ به وقت تهران در رفسنجان، کرمان رخ داد. مختصات کانون ۳۰.۴۸ درجهٔ شمالی و ۵۶.۱۷ درجهٔ شرقی است.
عمق زلزلهٔ رفسنجان، کرمان چقدر بود؟
کانون این زمینلرزه در عمق ۱۰ کیلومتری زمین بود. بیشتر زمینلرزههای ایران در ۱۰ تا ۳۰ کیلومتری پوسته رخ میدهند.
آیا زلزلهٔ رفسنجان، کرمان پسلرزه داشت؟
یک زمینلرزهٔ دیگر تا یک ماه پس از آن در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شده است؛ فهرستشان در همین صفحه است.
آیا زلزلهٔ بزرگتری در راه است؟
هیچکس، حتی مراکز علمی، نمیتواند زمان، جا و اندازهٔ زمینلرزهٔ بعدی را پیشبینی کند. پس از هر زمینلرزه احتمال پسلرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگتر است؛ پس توصیههای ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.
منبع: مرکز لرزهنگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمینلرزهٔ فلک‌بین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیشبینی نمی‌کند؛ آخرین به‌روزرسانی با پس‌لرزهٔ ۱۵ مرداد، ۱۱:۲۱.
ایمنی
پیش، هنگام و پس از زمینلرزه
پیش از آن
کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
کیف اضطراری با آب، چراغ‌قوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.
هنگام لرزش
بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایه‌اش را بگیرید.
از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
از آسانسور و پله‌ها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.
پس از آن
آمادهٔ پسلرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
از ساختمان آسیب‌دیده دور بمانید.
خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.
فلک‌بین گزارش‌های مرکز لرزهنگاری کشوری را نشان می‌دهد و هشدار رسمی نیست. هیچکس، از جمله فلک‌بین، نمیتواند زمان زمینلرزه را پیشبینی کند.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
گزارش فوری زمینلرزه @earthquake_arefi_bot: زمینلرزههای ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیک‌ترین شهرها، از کانال مرکز لرزهنگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.
