زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۸ صبح شنبه ۱۴ مهر ۱۴۰۳، ساعت ۰۹:۲۰ به وقت تهران، حوالی بهاباد در استان یزد را لرزاند. کانون آن در عمق ۱۶ کیلومتری زمین بود و ۵۲ کیلومتر با خود بهاباد فاصله داشت.
زمین‌لرزه‌ای به این بزرگی یعنی چه؟
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۸ در ردهٔ لرزه‌های سبک است. چنین لرزه‌ای معمولاً در شهرها و روستاهای نزدیک کانون حس میشود و ممکن است پنجره‌ها و اشیای آویزان را بلرزاند، اما به‌ندرت آسیب می‌زند.
عمق ۱۶ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزه‌ای در این عمق کمی پخش‌تر از لرزه‌های خیلی کم‌عمق به سطح می‌رسد.
انرژی‌ای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۷٫۶ تن TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزه‌ای به بزرگی ۴ حدود ۲ برابر این انرژی دارد.
زمینلرزههای پیشین بهاباد
احتمالاً پس‌لرزهٔ زمینلرزهٔ ۴٫۵، امروز ساعت ۰۶:۵۹. از خرداد ۱۴۰۳ تا پیش از این زمینلرزه، ۱۲ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هم‌اندازه یا قوی‌تر در این شعاع، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۴٫۵ در ۱۴ مهر ۱۴۰۳ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمین‌شناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۵۹ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قوی‌ترینِ آن‌ها به بزرگی ۶٫۲ در ۷ آذر ۱۳۱۲، ۵۶ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. سه زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزله‌های تاریخی و نام‌دار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ بهاباد ۱۹۳۳ (۷ آذر ۱۳۱۲) و زلزلهٔ گیسک (کرمان) ۱۳۵۶ هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله می‌گوید.
آیا پسلرزه داشت؟
در ماهِ پس از آن یک زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قوی‌ترینشان به بزرگی ۴٫۰ در ۱۴ مهر، ساعت ۱۱:۱۳ بود. یعنی لرزهٔ بعدی از خود این زمینلرزه قوی‌تر بود؛ در چنین رشته‌هایی، لرزهٔ نخست را «پیش‌لرزه» می‌نامند.
