رفتن به محتوا
فلک‌بینfalakbin.ir
کانال تلگرام

صفحهٔ اصلی فلک‌بین

آسمان

فضا

زمین

دانش

ابزار

حساب و فرمول

تاریخ و زمان

واحد و اندازه

ریاضی

آسمان و فضا

بدن

آزمایشگاه

آسمان

منظومه و فضا

زمین

نور و کیهان

کیهان و اخترفیزیک

فلک‌بین

کانال فلک‌بین در تلگرام

دانشنامهزمینرویداد

زلزله بم 2003 Bam earthquake

زلزله بم زمین‌لرزه‌ای با بزرگی گشتاوری حدود ۶٫۶ است که بامداد ۵ دی ۱۳۸۲ (۲۶ دسامبر ۲۰۰۳) شهر بم در استان کرمان را ویران کرد؛ در برآوردهای گزارش‌شده حدود ۲۶ هزار نفر جان باختند.

نام‌های دیگر: زمین‌لرزه بم

زلزله بم
Marty Bahamonde / Wikimedia Commons · Public domain · منبع تصویر

مشخصات

زمان۲۶ دسامبر ۲۰۰۳
بزرگی گشتاوری (Mw)حدود ۶٫۶
جان‌باختگانحدود ۲۶ هزار نفر (برآورد گزارش‌شده)

بر پایهٔ منابع بازبینی‌شدهٔ این مدخل.

زلزلهٔ بم در ساعت ۵:۲۶ بامداد جمعه، ۵ دی ۱۳۸۲، شهر تاریخی بم و روستاهای اطراف آن را در جنوب‌شرق استان کرمان لرزاند. بزرگی آن حدود ۶٫۶ بود و گسیختگی آن کم‌عمق و نزدیک و زیر بخش‌هایی از شهر بود. در برآوردهای گزارش‌شده حدود ۲۶ هزار نفر کشته شدند و ده‌ها هزار نفر بی‌خانمان شدند.

چرا این زلزله این‌قدر کشنده بود؟

بزرگی ۶٫۶ زلزله‌ای متوسط تا قوی است، ولی چند عامل آن را فاجعه کرد. گسیختگی کم‌عمق در نزدیکی و زیر بخش‌هایی از شهر رخ داد. بیشتر خانه‌ها خشت و گل بودند و سقف‌های سنگین داشتند و با لرزش فروریختند. زلزله در بامداد و هنگام خواب رخ داد. پژوهش‌های راداری نشان دادند بخش اصلی گسیختگی روی گسلی پنهان و پیش‌تر ناشناخته زیر بم رخ داد و حرکت فرعی نیز روی امتداد گسل شناخته‌شدهٔ بم دیده شد. گسل‌های ایران پیش از آن هم در دیگر مناطق چنین رخدادهایی داشتند.

ارگ بم

ارگ بم، بزرگ‌ترین بنای خشتی جهان، بیشتر فرو ریخت. این مجموعهٔ تاریخی که سابقهٔ آن به بیش از ۲ هزار سال می‌رسد، در سال ۲۰۰۴ در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شد و تا سال ۲۰۱۳ در فهرست میراث در خطر ماند. پس از زلزله، برنامهٔ بازسازی و مرمت ارگ اجرا شد.

درس‌های بم

بم نشان داد زلزلهٔ متوسط هم برای ساختمان‌های ناایمن کشنده است. پس از آن، توجه به آیین‌نامهٔ ساختمانی و مقاوم‌سازی بیشتر شد. بزرگی زلزله امروز با مقیاس گشتاوری و در گذشته با ریشتر سنجیده می‌شود، اما تلفات به کیفیت ساخت وابسته است. زلزله را نمی‌توان پیش‌بینی کرد، ولی می‌توان خسارت را کم کرد.

پرسش‌های رایج

  1. زلزلهٔ بم چه زمانی رخ داد؟

    زلزلهٔ بم در بامداد ۵ دی ۱۳۸۲ برابر ۲۶ دسامبر ۲۰۰۳، حدود ساعت ۵:۲۶ به وقت محلی رخ داد.

  2. زلزلهٔ بم چند ریشتر بود؟

    بزرگی گشتاوری آن حدود ۶٫۶ گزارش شده است؛ گسیختگی کم‌عمق نزدیک و زیر بخش‌هایی از شهر به خسارت شدید کمک کرد.

  3. چند نفر در زلزلهٔ بم جان باختند؟

    در برآوردهای گزارش‌شده حدود ۲۶ هزار نفر جان باختند؛ شمار تلفات در گزارش‌های مختلف یکسان نیست.

  4. ارگ بم بعد از زلزله چه شد؟

    بیشتر بخش‌های ارگ فروریخت و پس از آن بازسازی و مرمت شد. بم و منظر فرهنگی آن در ۲۰۰۴ در فهرست میراث جهانی ثبت شد و در ۲۰۱۳ از فهرست میراث در خطر بیرون آمد.

منابع

  1. Surface displacements and source parameters of the 2003 Bam earthquake · AGU / Journal of Geophysical Research
  2. Bam and its Cultural Landscape · UNESCO World Heritage Centre

آخرین بازبینی:

پیوند به اینجا

مدخل‌هایی که در متنشان از زلزله بم گفته‌اند.

دانش

امروز در بخش دانش

فلک‌بین

در گوشه‌های دیگر فلک‌بین