دانشنامهرویداد
کاوش مریخ Mars exploration
کاوش مریخ همهٔ مأموریت‌های فضایی برای بررسی سیارهٔ سرخ است، از عبور کاوشگرها در دههٔ ۱۹۶۰ تا مریخ‌نوردهای امروز. مریخ هدف اصلی احتمالی نخستین سفر انسان به سیاره‌ای دیگر است.
نام‌های دیگر: اعزام انسان به مریخ، ماموریت‌های مریخ
مریخ پس از ماه یکی از پرمأموریت‌ترین اهداف فضایی بوده است. این سیاره به زمین شبیه‌تر از دیگر سیارات است: فصل‌ها، قطب‌های یخی و نشانه‌هایی از آب در گذشته دارد. پرسش بزرگ اینجاست که آیا زمانی در آن زندگی بوده است.
نخستین مأموریت‌ها
نخستین عبور موفق از کنار مریخ را ماریز ۴ در ۱۹۶۵ انجام داد. لندر شوروی مارس ۳ در ۱۹۷۱ فرود آمد ولی تنها چند ثانیه کار کرد. برنامهٔ وایکینگ آمریکا در ۱۹۷۶ دو فرودگر و دو مدارگرد داشت و نخستین عکس‌های ماندگار سطح مریخ را فرستاد. پس از آن مأموریت‌ها هر ۲۶ ماه، هنگام نزدیک شدن مدار زمین و مریخ، پرتاب می‌شوند.
مریخنوردها
مریخنوردها جان تازه‌ای به این کاوش دادند. «سوجورنر» در ۱۹۹۷، دو مریخ‌نورد «اسپیریت» و اپورچونیتی در ۲۰۰۴ و کنجکاوی در ۲۰۱۲ روی سطح گشتند. پرسویرنس در فوریهٔ ۲۰۲۱ در دهانهٔ ژزرو فرود آمد و نمونه‌هایی برای بازگشت به زمین جمع می‌کند. هلی‌کوپتر کوچک اینجنیوتی نخستین پرواز موتوری در سیاره‌ای دیگر را انجام داد و تا ژانویهٔ ۲۰۲۴ فعال بود. چین هم با تیانون-۱ و مریخ‌نورد ژورونگ در ۲۰۲۱ به مریخ رسید و امارات و هند نیز مدارگرد فرستاده‌اند.
یافته‌ها
همهٔ این مأموریت‌ها نشان دادند مریخ روزگاری رودخانه و دریاچه داشته است و پس از آن خشک و سرد شد. دربارهٔ آن در آب در مریخ بخوانید. هنوز نشانهٔ قطعی از حیات پیدا نشده است. جست‌وجوی زیست‌نشانه‌ها ادامه دارد.
سفر انسان به مریخ
مأموریت سرنشین‌دار هنوز چالش‌های بزرگی دارد: سفر شش تا نه ماهه، تابش فضایی، فرود محموله‌های سنگین در جو رقیق و تأمین غذا و اکسیژن. شرکت‌هایی مانند اسپیس‌ایکس با استارشیپ به آن چشم دوخته‌اند و ناسا هم نقشه‌هایی دارد، اما زمان دقیقی ثابت نیست. بحث‌هایی دربارهٔ زمین‌سازی مریخ نیز مطرح است. دربارهٔ خود سیاره به مریخ مراجعه کنید.
پرسش‌های رایج
### چند مأموریت به مریخ فرستاده شده است؟
دهها مأموریت، که تقریباً نیمی از آنها شکست خوردهاند. مریخ جایی دشوار برای فرود است و آمار دقیق با هر پرتاب تازه بهروز میشود.
### مریخنوردها چه کار میکنند؟
روی سطح میگردند، سنگ و خاک را تحلیل میکنند و عکس میگیرند. هدفشان یافتن نشانههای آب و شرایط مناسب برای زندگی در گذشته است.
### انسان کی به مریخ میرود؟
زمان دقیقی معلوم نیست. برنامهها معمولاً سالهای ۲۰۳۰ تا ۲۰۴۰ را هدف گرفتهاند، ولی مشکلات فنی و مالی ممکن است آن را عقب بیندازد.
### سفر به مریخ چقدر طول می‌کشد؟
با فناوری امروز حدود شش تا نه ماه در مسیر مدار انتقال، و پرتاب فقط هر ۲۶ ماه ممکن است.