مریخ Mars

مریخ سیاره‌ای سنگی با قطری حدود نیمی از قطر زمین است. جو آن بسیار رقیق و بیشتر از دی‌اکسید کربن است و فشار هوای سطحش کمتر از ۱ درصد فشار هوای زمین است. رنگ سرخ آن از اکسید آهن (زنگ) روی سطحش می‌آید. چون هم نزدیک است و هم سطحی دارد که می‌توان بر آن فرود آمد، مریخ بیش از هر سیارهٔ دیگری هدف کاوشگرها بوده است.

ویژگی‌های فیزیکی

مریخ انحراف محوری نزدیک به زمین دارد (حدود ۲۵ درجه)، پس فصل‌هایی دارد، ولی هر فصل تقریباً دو برابر طولانی‌تر است. دمای سطح از حدود ۱۴۰ درجهٔ زیر صفر تا حدود ۲۰ درجهٔ بالای صفر سانتی‌گراد تغییر می‌کند.

سطح مریخ

مریخ بزرگ‌ترین کوه آتشفشانی منظومه، کوه المپوس، و یکی از بزرگ‌ترین دره‌های منظومه، دره‌های مارینر، را با طولی حدود ۴۰۰۰ کیلومتر دارد. نیمکرهٔ شمالی آن دشت‌های پست‌تر و نیمکرهٔ جنوبی ارتفاعات پرچاله است. در قطب‌ها کلاهک‌های یخی از آب و یخ خشک دیده می‌شود.

آیا در مریخ آب و حیات بوده است؟

شواهدی از دره‌های رودخانه‌ای، رسوب‌های دریاچه‌ای و کانی‌های رسی نشان می‌دهد که مریخ در گذشتهٔ دور، حدود ۳ تا ۴ میلیارد سال پیش، آب روان داشته است. بر این اساس آب در مریخ و امکان زندگی در گذشته از پرسش‌های اصلی علم سیاره‌ای است. تاکنون هیچ نشانهٔ قطعی از حیات یافت نشده است. مریخ‌نوردها مانند کنجکاوی و استقامت هنوز به همین مسئله می‌پردازند.

چگونه مریخ را در آسمان ببینیم؟

مریخ با چشم غیرمسلح به‌صورت ستاره‌ای نارنجی‌سرخ و بدون سوسو دیده می‌شود. هر حدود ۲ سال و ۲ ماه، زمین از آن سبقت می‌گیرد و مریخ مقابل خورشید قرار می‌گیرد؛ آن موقع نزدیک‌ترین و درخشان‌ترین حالت را دارد و با تلسکوپ می‌توان کلاهک قطبی را دید.

پرسش‌های رایج

### چرا مریخ سرخ است؟
خاک و سنگ‌های سطح مریخ پر از اکسید آهن (زنگ) است و همین رنگ سرخ‌گون را به سیاره می‌دهد.

### آیا می‌توان روی مریخ زندگی کرد؟
فعلاً نه. جو مریخ بسیار رقیق و سرد است، اکسیژن کافی ندارد و سطح آن در برابر پرتوها محافظت ندارد. انسان برای ماندن در مریخ به سرپناه و تجهیزات ویژه نیاز دارد.

### مریخ چند قمر دارد؟
مریخ دو قمر کوچک و نامنظم دارد، فوبوس و دیموس.

### سفر به مریخ چقدر طول می‌کشد؟
فضاپیماها با مسیر کم‌مصرف معمولاً حدود ۷ تا ۹ ماه در راه‌اند.