تلسکوپ فضایی اسپیتزر رصدخانه‌ای فروسرخ از ناسا بود که در ۲۵ اوت ۲۰۰۳ پرتاب شد. نامش را از لیمن اسپیتزر، پیشگام تلسکوپ‌های فضایی، گرفت. آخرین عضو برنامهٔ «رصدخانه‌های بزرگ» ناسا بود و آینه‌ای به قطر ۸۵ سانتی‌متر داشت. مدارش دور خورشید بود و آرام‌آرام از زمین دور می‌شد، تا از گرمای زمین دور بماند.
چرا فروسرخ؟
نور فروسرخ از ابرهای غبار می‌گذرد و حرارت اجسام سرد را نشان می‌دهد. بنابراین اسپیتزر می‌توانست پیش‌ستاره‌ها، دیسک‌های اطراف ستاره‌ها، سحابی‌ها و کهکشان‌های بسیار دور را ببیند. برای این کار، آشکارسازهایش با هلیوم مایع تا دمای بسیار پایین سرد می‌شدند. هلیوم در ۲۰۰۹ تمام شد و تلسکوپ در «مأموریت گرم» با دو کانال کوتاه‌تر ادامه داد. در ۳۰ ژانویهٔ ۲۰۲۰ مأموریت پایان یافت.
دستاوردهای اسپیتزر
- سیارههای فراخورشیدی: نخستین بار نور مستقیم یک سیارهٔ فراخورشیدی را شناسایی کرد و دمای جو آن‌ها را سنجید. در اسفند ۱۳۹۵ (فوریهٔ ۲۰۱۷) به کشف هفت سیارهٔ تراپیست-۱ کمک کرد.
- دیسک‌های اطراف ستاره‌ها: دیسک‌های غبار و سیاره‌زایی را بررسی کرد.
- کهکشان‌های دور: کهکشان‌هایی از دوران آغازین کیهان را یافت که نور مرئی‌شان به‌علت انتقال به سرخ در فروسرخ می‌آید.
- ساختار راه شیری: نقشه‌ای از ساختار راه شیری و نیز حلقه‌ای بزرگ در پیرامون زحل را کشف کرد.
اسپیتزر با آنچه آموخت، راه را برای تلسکوپ فضایی جیمز وب هموار کرد.
پرسش‌های رایج
### اسپیتزر در چه طولموجی رصد میکرد؟
اسپیتزر در نور فروسرخ رصد میکرد.
### مأموریت اسپیتزر کی تمام شد؟
اسپیتزر در ۳۰ ژانویهٔ ۲۰۲۰ بازنشسته شد.
### اسپیتزر چه ارتباطی با تراپیست-۱ دارد؟
اسپیتزر با پایش گذر سیارهها از مقابل ستاره به تأیید سیارههای تراپیست-۱ کمک کرد.
فکت علمی