واژه‌نامه · فضا و پرواز فضایی
دفاع سیارهای planetary defense
دفاع سیارهای مجموعهٔ کارهایی است برای یافتن سیارک‌ها و دنباله‌دارهایی که ممکن است به زمین بخورند، پیش‌بینی مسیرشان، و در صورت لزوم منحرف کردنشان پیش از برخورد.
دفاع سیارهای سه گام دارد. اول یافتن: تلسکوپ‌های پیمایشی هر شب آسمان را می‌کاوند تا اجرام نزدیک به زمین را پیدا کنند. دوم حساب: مدار هر جرم تازه ده‌ها سال جلوتر حساب میشود تا روشن شود ممکن است به زمین بخورد یا نه. سوم، اگر لازم شد، منحرف کردن.
گام سوم در ۴ مهر ۱۴۰۱ (۲۶ سپتامبر ۲۰۲۲) آزموده شد: فضاپیمای دارت (DART) ناسا عمداً به سیارک کوچک دیمورفوس (Dimorphos) کوبیده شد که دور سیارک بزرگتر دیدیموس (Didymos) می‌گردد. دورهٔ گردش دیمورفوس حدود ۳۲ دقیقه کوتاه شد؛ نخستین بار بود که انسان مسیر یک جرم آسمانی را عمداً تغییر داد. دیمورفوس هیچ خطری برای زمین نداشت و فقط هدف آزمایش بود.
چرا مهم است؟ سیارکی حدود ۲۰ متری که در ۲۰۱۳ بالای چلیابینسک روسیه در جو منفجر شد، با موج انفجارش شیشه‌های شهر را شکست و حدود ۱۵۰۰ نفر را زخمی کرد.
پرسش‌های رایج
آیا سیارکی در سالهای آینده به زمین برخورد میکند؟
هیچ سیارک شناختهشدهای در صد سال آینده خطر جدی برخورد با زمین ندارد. سیارکهای بزرگتر از یک کیلومتر، که برخوردشان فاجعهای جهانی است، بیشترشان پیدا شدهاند و مدارشان حساب شده است. خطر اصلی از سیارکهای کوچکتری است که هنوز همهشان کشف نشدهاند؛ برای همین برنامههای دفاع سیارهای پیمایش آسمان را ادامه میدهند و فهرست اجرام نزدیک به زمین پیوسته بلندتر میشود.
سیارک را چطور میشود منحرف کرد؟
آزمودهترین روش منحرف کردن سیارک برخورد جنبشی است: کوبیدن یک فضاپیما با سرعت زیاد به سیارک تا سرعتش اندکی عوض شود. فضاپیمای دارت ناسا در ۲۰۲۲ با همین روش دورهٔ گردش سیارک کوچک دیمورفوس را حدود ۳۲ دقیقه کوتاه کرد. اگر سیارک سالها پیش از برخورد پیدا شود، تغییر بسیار کوچکی در سرعتش کافی است تا از کنار زمین بگذرد. روشهای دیگر، مثل کشیدن آرام سیارک با گرانش یک فضاپیما، هنوز آزموده نشدهاند.
نام‌های دیگر و املا
شکل درست نوشتن در فلک‌بین: دفاع سیارهای.
- پرهیز از برخورد سیارک رایجعنوان مقالهٔ ویکی‌پدیا برای asteroid impact avoidance؛ تنگ‌تر
