مرکز لرزهنگاری کشوری زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۹ را در خوی، آذربایجان غربی ثبت کرد؛ شب دوشنبه ۱۸ مهر ۱۴۰۱، ساعت ۲۳:۵۰ به وقت تهران. کانون آن در عمق ۹ کیلومتری زمین بود.
بزرگی و عمق این زمینلرزه چه میگوید؟
زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۹ در ردهٔ لرزههای سبک است. این اندازه معمولاً در آبادیهای نزدیک کانون احساس میشود؛ شاید ظرفها و پنجرهها بلرزند، ولی آسیب در آن کمیاب است.
عمق ۹ کیلومتر کمژرفاست. زمینلرزههای کمعمق نزدیک کانون شدیدتر حس میشوند، ولی لرزششان زودتر از آنهایی که ژرفترند فروکش میکند. بیشتر زمینلرزههای ایران، بهویژه در زاگرس، در همین پوستهٔ بالایی رخ میدهند.
انرژیای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۱۱ تن TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزهای به بزرگی ۴ حدود ۱ برابر این انرژی دارد.
زمینلرزههای پیشین خوی، آذربایجان غربی
احتمالاً پسلرزهٔ زمینلرزهٔ ۵٫۴، پنج روز پیش ساعت ۰۷:۲۱. از اسفند ۱۴۰۰ تا پیش از این زمینلرزه، ۱۲۳ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هماندازه یا قویتر در این شعاع، زمینلرزهای به بزرگی ۴٫۳ در ۱۸ مهر ۱۴۰۱ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمینشناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۱۷۰ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قویترینِ آنها به بزرگی ۷٫۳ در ۳ آذر ۱۳۵۵، ۱۱۱ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. شش زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزلههای تاریخی و نامدار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ تبریز ۱۷۲۱، زلزلهٔ تبریز ۱۷۸۰ و زلزلهٔ سلماس ۱۹۳۰ (۱۷ اردیبهشت ۱۳۰۹) هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله میگوید.
پسلرزهها
در ماهِ پس از آن ۱۴ زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قویترینشان به بزرگی ۳٫۵ در ۲۷ مهر، ساعت ۰۳:۱۴ بود.
