زمینلرزهای به این بزرگی یعنی چه؟
زمینلرزهای به بزرگی ۲٫۷ کوچک به شمار میآید. لرزهای در این اندازه معمولاً فقط نزدیک کانون و آن هم بیشتر در سکوت شب یا طبقههای بالا احساس میشود و خسارتی به بار نمیآورد.
عمق ۹ کیلومتر کمژرفاست. زمینلرزههای کمعمق نزدیک کانون شدیدتر حس میشوند، ولی لرزششان زودتر از آنهایی که ژرفترند فروکش میکند. بیشتر زمینلرزههای ایران، بهویژه در زاگرس، در همین پوستهٔ بالایی رخ میدهند.
انرژیای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۱۷۰ کیلوگرم TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزهای به بزرگی ۳ حدود ۳ برابر این انرژی دارد.
سابقهٔ لرزهخیزی انبار الوم، گلستان
از اسفند ۱۴۰۰ تا پیش از این زمینلرزه، ۵۹ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هماندازه یا قویتر در این شعاع، زمینلرزهای به بزرگی ۲٫۸ در ۱۲ دی ۱۴۰۱ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمینشناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۸۷ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قویترینِ آنها به بزرگی ۶٫۴ در ۸ مرداد ۱۳۴۹، ۱۲۴ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. سه زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزلههای تاریخی و نامدار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ دامغان (قومس) ۸۵۶، زلزلهٔ بهشهر و ساری ۱۹۳۵ (۲۲ فروردین ۱۳۱۴) و زلزلهٔ مراوهتپه ۱۹۷۰ (۸ مرداد ۱۳۴۹) هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله میگوید.
آیا پسلرزه داشت؟
در ماهِ پس از آن چهار زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قویترینشان به بزرگی ۲٫۹ در ۷ بهمن، ساعت ۱۵:۴۳ بود. یعنی لرزهٔ بعدی از خود این زمینلرزه قویتر بود؛ در چنین رشتههایی، لرزهٔ نخست را «پیشلرزه» مینامند.







