رفتن به محتوا
فلک‌بینfalakbin.ir
بزرگی۳٫۰

زمین‌لرزه · استان فارس

زلزلهٔ ۳٫۰ در کنار تخته، فارس

کنار تخته، فارس

یکشنبه ۶ فروردین ۱۴۰۲ · ساعت ۰۰:۳۱:۰۳ به وقت تهران · ۱۲۸۹ روز پیش

2023-03-25 21:01 UTC

عمق کانون
۱۷ کیلومتر
مختصات
۲۹.۶۵° N ۵۱.۴۸° E
انرژی
حدود ۴۸۰ کیلوگرم TNT
در ۱۰۰ کیلومتری‌اش
۱۰۹ زمین‌لرزهٔ پیشین از اسفند ۱۴۰۰

بامداد یکشنبه ۶ فروردین ۱۴۰۲، ساعت ۰۰:۳۱ به وقت تهران، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۰ در کنار تخته، فارس رخ داد. کانون آن در عمق ۱۷ کیلومتری زمین بود.

بزرگی و عمق این زمین‌لرزه چه می‌گوید؟

زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۰ کوچک به شمار می‌آید. چنین لرزه‌ای را معمولاً فقط ساکنان نزدیک کانون، به‌ویژه در طبقه‌های بالا یا در سکوت شب، حس می‌کنند و آسیبی نمی‌زند.

عمق ۱۷ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمین‌لرزه‌های ایران رخ می‌دهند. لرزه‌ای در این عمق کمی پخش‌تر از لرزه‌های خیلی کم‌عمق به سطح می‌رسد.

انرژی‌ای که این زمین‌لرزه آزاد کرد حدود ۴۸۰ کیلوگرم TNT برآورد می‌شود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزه‌ای به بزرگی ۴ حدود ۳۲ برابر این انرژی دارد.

این ناحیه پیش‌تر هم لرزیده است؟

احتمالاً پس‌لرزهٔ زمین‌لرزهٔ ۴٫۱، هفت روز پیش ساعت ۱۵:۲۸. از اسفند ۱۴۰۰ تا پیش از این زمین‌لرزه، ۱۰۹ زمین‌لرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هم‌اندازه یا قوی‌تر در این شعاع، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۲ در ۵ فروردین ۱۴۰۲ بود.

در کاتالوگ جهانی زمین‌لرزه‌های سازمان زمین‌شناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۴۶۹ زمین‌لرزهٔ ۴٫۵ و بزرگ‌تر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قوی‌ترینِ آن‌ها به بزرگی ۶٫۴ در ۲۰ فروردین ۱۳۹۲، ۱۳۷ کیلومتر دورتر از کانون این زمین‌لرزه رخ داد. هفت زمین‌لرزهٔ ۶ و بزرگ‌تر در همین فهرست است.

زلزله‌های تاریخی و نام‌دار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ کاکی (بوشهر) ۱۳۹۲، زلزلهٔ یاسوج ۱۹۳۴ (۱۵ بهمن ۱۳۱۲) و زلزلهٔ ۱۹۹۹ کازرون (فارس) (۱۷ اردیبهشت ۱۳۷۸) هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله می‌گوید.

پس از این زمین‌لرزه چه آمد؟

در ماهِ پس از آن هفت زمین‌لرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتری‌اش ثبت شد که قوی‌ترینشان به بزرگی ۴٫۲ در ۶ فروردین، ساعت ۰۱:۱۳ بود. یعنی لرزهٔ بعدی از خود این زمین‌لرزه قوی‌تر بود؛ در چنین رشته‌هایی، لرزهٔ نخست را «پیش‌لرزه» می‌نامند.

جای زمین‌لرزه در ایران؛ استان فارس پررنگ است
۲٫۵ · ۲ فروردین ۱۴۰۱۲٫۵ · ۱۲ فروردین ۱۴۰۱۲٫۵ · ۳۱ فروردین ۱۴۰۱۲٫۵ · ۳۱ فروردین ۱۴۰۱۲٫۵ · ۱۹ خرداد ۱۴۰۱۲٫۵ · ۵ تیر ۱۴۰۱۲٫۵ · ۱۳ دی ۱۴۰۱۲٫۵ · ۲۳ بهمن ۱۴۰۱۲٫۵ · ۲۴ اسفند ۱۴۰۱۲٫۵ · ۲۸ اسفند ۱۴۰۱۲٫۵ · ۱۱ فروردین ۱۴۰۲۲٫۵ · ۱۹ فروردین ۱۴۰۲۲٫۵ · ۱۵ اردیبهشت ۱۴۰۲۲٫۶ · ۲۱ اسفند ۱۴۰۰۲٫۶ · ۲۸ اسفند ۱۴۰۰۲٫۶ · ۱۰ فروردین ۱۴۰۱۲٫۶ · ۱۰ فروردین ۱۴۰۱۲٫۶ · ۷ خرداد ۱۴۰۱۲٫۶ · ۲۸ خرداد ۱۴۰۱۲٫۶ · ۴ مرداد ۱۴۰۱۲٫۶ · ۳۱ مرداد ۱۴۰۱۲٫۶ · ۱۲ شهریور ۱۴۰۱۲٫۶ · ۴ مهر ۱۴۰۱۲٫۶ · ۲۷ آبان ۱۴۰۱۲٫۶ · ۱ آذر ۱۴۰۱۲٫۶ · ۴ آذر ۱۴۰۱۲٫۶ · ۵ دی ۱۴۰۱۲٫۶ · ۳۰ دی ۱۴۰۱۲٫۶ · ۱۴ اسفند ۱۴۰۱۲٫۶ · ۱۱ فروردین ۱۴۰۲۲٫۶ · ۱۱ فروردین ۱۴۰۲۲٫۶ · ۱۸ فروردین ۱۴۰۲۲٫۶ · ۱۸ اردیبهشت ۱۴۰۲۲٫۷ · ۱ فروردین ۱۴۰۱۲٫۷ · ۱۷ فروردین ۱۴۰۱۲٫۷ · ۱۹ اردیبهشت ۱۴۰۱۲٫۷ · ۷ خرداد ۱۴۰۱۲٫۷ · ۷ خرداد ۱۴۰۱۲٫۷ · ۲۰ تیر ۱۴۰۱۲٫۷ · ۲۱ تیر ۱۴۰۱۲٫۷ · ۳۱ شهریور ۱۴۰۱۲٫۷ · ۵ آبان ۱۴۰۱۲٫۷ · ۶ آبان ۱۴۰۱۲٫۷ · ۳۰ آذر ۱۴۰۱۲٫۷ · ۲۸ دی ۱۴۰۱۲٫۷ · ۱۹ بهمن ۱۴۰۱۲٫۷ · ۱۴ اسفند ۱۴۰۱۲٫۷ · ۲۸ اسفند ۱۴۰۱۲٫۷ · ۱۱ فروردین ۱۴۰۲۲٫۷ · ۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۲۲٫۸ · ۱۵ شهریور ۱۴۰۱۲٫۸ · ۲۷ شهریور ۱۴۰۱۲٫۸ · ۲۷ مهر ۱۴۰۱۲٫۸ · ۵ آبان ۱۴۰۱۲٫۸ · ۱۱ آبان ۱۴۰۱۲٫۸ · ۲۳ آبان ۱۴۰۱۲٫۸ · ۶ دی ۱۴۰۱۲٫۸ · ۱۴ دی ۱۴۰۱۲٫۸ · ۲۹ بهمن ۱۴۰۱۲٫۸ · ۵ اسفند ۱۴۰۱۲٫۸ · ۸ اسفند ۱۴۰۱۲٫۸ · ۱۰ فروردین ۱۴۰۲۲٫۸ · ۱۵ فروردین ۱۴۰۲۲٫۹ · ۱ فروردین ۱۴۰۱۲٫۹ · ۱۴ فروردین ۱۴۰۱۲٫۹ · ۱۵ فروردین ۱۴۰۱۲٫۹ · ۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۱۲٫۹ · ۱۴ خرداد ۱۴۰۱۲٫۹ · ۱۶ خرداد ۱۴۰۱۲٫۹ · ۲۴ خرداد ۱۴۰۱۲٫۹ · ۲۴ خرداد ۱۴۰۱۲٫۹ · ۴ تیر ۱۴۰۱۲٫۹ · ۲۳ تیر ۱۴۰۱۲٫۹ · ۲۸ تیر ۱۴۰۱۲٫۹ · ۷ مرداد ۱۴۰۱۲٫۹ · ۱۰ شهریور ۱۴۰۱۲٫۹ · ۱۴ مهر ۱۴۰۱۲٫۹ · ۲۵ بهمن ۱۴۰۱۲٫۹ · ۲۹ بهمن ۱۴۰۱۲٫۹ · ۱۴ اسفند ۱۴۰۱۲٫۹ · ۲۸ اسفند ۱۴۰۱۲٫۹ · ۵ فروردین ۱۴۰۲۲٫۹ · ۱۴ فروردین ۱۴۰۲۲٫۹ · ۲۳ اردیبهشت ۱۴۰۲۳٫۰ · ۲۱ فروردین ۱۴۰۱۳٫۰ · ۲۷ خرداد ۱۴۰۱۳٫۰ · ۲۸ خرداد ۱۴۰۱۳٫۰ · ۱ آبان ۱۴۰۱۳٫۰ · ۷ آبان ۱۴۰۱۳٫۰ · ۲۲ اسفند ۱۴۰۱۳٫۰ · ۲۳ اسفند ۱۴۰۱۳٫۰ · ۱۰ فروردین ۱۴۰۲۳٫۰ · ۱۳ اردیبهشت ۱۴۰۲۳٫۱ · ۲۳ فروردین ۱۴۰۱۳٫۱ · ۲۰ خرداد ۱۴۰۱۳٫۱ · ۲۰ تیر ۱۴۰۱۳٫۱ · ۲۷ تیر ۱۴۰۱۳٫۱ · ۲ مرداد ۱۴۰۱۳٫۱ · ۲۵ مرداد ۱۴۰۱۳٫۱ · ۱۰ مهر ۱۴۰۱۳٫۱ · ۳ آبان ۱۴۰۱۳٫۲ · ۴ خرداد ۱۴۰۱۳٫۲ · ۴ آذر ۱۴۰۱۳٫۲ · ۳۰ دی ۱۴۰۱۳٫۲ · ۲۶ اسفند ۱۴۰۱۳٫۲ · ۵ فروردین ۱۴۰۲۳٫۳ · ۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۱۳٫۳ · ۹ خرداد ۱۴۰۱۳٫۳ · ۲۰ شهریور ۱۴۰۱۳٫۳ · ۶ آذر ۱۴۰۱۳٫۳ · ۹ فروردین ۱۴۰۲۳٫۴ · ۱۴ اسفند ۱۴۰۰۳٫۴ · ۱۰ مرداد ۱۴۰۱۳٫۴ · ۱۵ مرداد ۱۴۰۱۳٫۴ · ۹ آبان ۱۴۰۱۳٫۴ · ۱۷ اسفند ۱۴۰۱۳٫۴ · ۱۸ اسفند ۱۴۰۱۳٫۴ · ۱۲ فروردین ۱۴۰۲۳٫۴ · ۱۵ فروردین ۱۴۰۲۳٫۵ · ۷ آبان ۱۴۰۱۳٫۵ · ۷ بهمن ۱۴۰۱۳٫۵ · ۲۴ اردیبهشت ۱۴۰۲۳٫۶ · ۲۰ خرداد ۱۴۰۱۳٫۹ · ۴ دی ۱۴۰۱۴٫۱ · ۲۸ اسفند ۱۴۰۱۴٫۱ · ۹ فروردین ۱۴۰۲۴٫۲ · ۶ فروردین ۱۴۰۲۴٫۳ · ۳ اردیبهشت ۱۴۰۱۴٫۳ · ۱ آبان ۱۴۰۱۴٫۴ · ۲۵ مرداد ۱۴۰۱
هر زمین‌لرزهٔ ثبت‌شده در ۱۰۰ کیلومتری؛ هفتهٔ پیش از آن، ماه پس از آن

پیش‌لرزه‌ها و پس‌لرزه‌ها

زمین‌لرزه‌های ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.

۲۳۴۵۶ یک هفته پیش این زمین‌لرزه یک ماه پس ۲٫۹ · ۲۸ اسفند · ۱۴:۳۰۴٫۱ · ۲۸ اسفند · ۱۵:۲۸۲٫۹ · ۵ فروردین · ۰۳:۵۵۳٫۰ · ۶ فروردین · ۰۰:۳۱۴٫۲ · ۶ فروردین · ۰۱:۱۳۳٫۳ · ۹ فروردین · ۲۳:۲۴۲٫۸ · ۱۰ فروردین · ۲۳:۲۱۲٫۷ · ۱۱ فروردین · ۱۲:۱۷۳٫۴ · ۱۲ فروردین · ۰۳:۳۸۲٫۹ · ۱۴ فروردین · ۱۳:۱۰۲٫۵ · ۱۹ فروردین · ۱۵:۲۹
۳ پیش‌لرزه و ۷ پس‌لرزه در ۵۰ کیلومتری.
  1. ۴٫۲خشت، فارس۶ فروردین · ۰۱:۱۳
  2. ۳٫۳خانه زنیان، فارس۹ فروردین · ۲۳:۲۴
  3. ۲٫۸شبانکاره، بوشهر۱۰ فروردین · ۲۳:۲۱
  4. ۲٫۷قائمیه، فارس۱۱ فروردین · ۱۲:۱۷
  5. ۳٫۴کازرون، فارس۱۲ فروردین · ۰۳:۳۸
  6. ۲٫۹خشت، فارس۱۴ فروردین · ۱۳:۱۰
  7. ۲٫۵قائمیه، فارس۱۹ فروردین · ۱۵:۲۹

صد سال زمین‌لرزه در ۱۵۰ کیلومتری

زمین‌لرزه‌های ۴٫۵ و بزرگ‌تر از کاتالوگ جهانی USGS، قوی‌ترین‌ها نخست؛ ۴۶۹ زمین‌لرزه در کل.

بزرگیتاریخفاصله از این زمین‌لرزهعمق
۶٫۴۲۰ فروردین ۱۳۹۲۱۳۷ کیلومتر۱۲ کیلومتر
۶٫۳۱۵ بهمن ۱۳۱۲۱۱۵ کیلومتر۱۵ کیلومتر
۶٫۲۱۷ اردیبهشت ۱۳۷۸۴۲ کیلومتر۳۳ کیلومتر
۶٫۱۱۰ اسفند ۱۳۷۲۱۲۶ کیلومتر۱۳ کیلومتر
۶٫۱۲۰ مرداد ۱۳۶۷۴۰ کیلومتر۳۳ کیلومتر
۶٫۰۶ خرداد ۱۳۶۸۷۹ کیلومتر۳۱ کیلومتر
۶٫۰۲ اردیبهشت ۱۳۵۵۱۲۲ کیلومتر۲۴ کیلومتر
۵٫۹۵ مهر ۱۳۸۹۱۸ کیلومتر۲۰ کیلومتر
۵٫۹۳۰ خرداد ۱۳۷۳۱۳۴ کیلومتر۹ کیلومتر
۵٫۹۱۵ آذر ۱۳۶۷۳۷ کیلومتر۱۰ کیلومتر

زلزله‌های تاریخی این پهنه

زلزلهتاریخبزرگیسرگذشت
زلزلهٔ کاکی (بوشهر) ۱۳۹۲
۱۳۶ کیلومتری
۲۰ فروردین ۱۳۹۲۶٫۴زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۳ تا ۶٫۴ در منطقهٔ کاکی و شنبه (استان بوشهر) که ۳۷ نفر را کشت و حدود ۸۵۰ نفر را مجروح کرد. جان‌باختگان: ۳۷ نفر
زلزلهٔ یاسوج ۱۹۳۴
۱۱۵ کیلومتری
۱۵ بهمن ۱۳۱۲۶٫۳زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۳ در نزدیک یاسوج که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ گزارش معتبری از تلفات یا خسارت مهم آن در دست نیست.
زلزلهٔ ۱۹۹۹ کازرون (فارس)
۴۲ کیلومتری
۱۷ اردیبهشت ۱۳۷۸۶٫۲زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۲ در جنوب استان فارس، شرق‌جنوب‌شرقی کازرون، که بنابر فهرست NOAA دست‌کم ۲۶ نفر را کشت. جان‌باختگان: ۲۶ نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ ۱۹۹۴ فیروزآباد (فارس)
۱۲۶ کیلومتری
۱۰ اسفند ۱۳۷۲۶٫۱زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۱ در ناحیهٔ فیروزآباد در جنوب فارس که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ بنابر فهرست NOAA ۲ نفر در آن کشته شدند و تلفات مهم دیگری گزارش نشده است. جان‌باختگان: ۲ نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ ۱۹۸۸ نورآباد (ممسنی)
۴۰ کیلومتری
۲۰ مرداد ۱۳۶۷۶٫۱زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۱ در ناحیهٔ نورآباد ممسنی (فارس) که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ بنابر فهرست NOAA یک نفر در آن کشته شد و تلفات مهم دیگری گزارش نشده است. جان‌باختگان: یک نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ دوگنبدان (گچساران) ۱۹۸۹
۷۹ کیلومتری
۶ خرداد ۱۳۶۸۶٫۰زمین‌لرزه‌ای به بزرگی حدود ۶٫۰ در ناحیهٔ دوگنبدان (گچساران) که بنابر فهرست NOAA ۱۱۴ نفر را کشت. جان‌باختگان: ۱۱۴ نفر (فهرست NOAA)
زلزلهٔ ۱۹۷۶ فیروزآباد (فارس)
۱۲۲ کیلومتری
۲ اردیبهشت ۱۳۵۵۶٫۰زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۰ در حدود ۴۵ کیلومتری غرب‌جنوب‌غربی فیروزآباد (فارس) که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ گزارش معتبری از تلفات یا خسارت مهم آن در دست نیست.
زلزلهٔ شیراز ۱۸۵۳
۹۹ کیلومتری
۱۸۵۳ میلادی—زمین‌لرزه‌ای در بهار ۱۸۵۳ (۲۲ آوریل یا ۵ مه، بسته به منبع) که شیراز و پیرامونش را سخت ویران کرد و تقریباً همهٔ ساختمان‌ها فرو ریختند؛ دست‌کم ۹ هزار نفر کشته شدند و برخی برآوردها تا ۱۳ هزار نفر می‌رسد. جان‌باختگان: حدود ۹ تا ۱۳ هزار نفر

پرسش‌های رایج

زلزلهٔ کنار تخته، فارس چند ریشتر بود؟

بزرگی این زمین‌لرزه به گزارش مرکز لرزه‌نگاری کشوری ۳٫۰ بود که در رسانه‌ها معمولاً «۳٫۰ ریشتر» گفته می‌شود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاس‌های بزرگی است و امروز به‌جای آن واژهٔ «بزرگی» به کار می‌رود.

زلزلهٔ کنار تخته، فارس کی و کجا آمد؟

این زمین‌لرزه یکشنبه ۶ فروردین ۱۴۰۲، ساعت ۰۰:۳۱ به وقت تهران در کنار تخته، فارس رخ داد. مختصات کانون ۲۹.۶۵ درجهٔ شمالی و ۵۱.۴۸ درجهٔ شرقی است.

عمق زلزلهٔ کنار تخته، فارس چقدر بود؟

کانون این زمین‌لرزه در عمق ۱۷ کیلومتری زمین بود. بیشتر زمین‌لرزه‌های ایران در ۱۰ تا ۳۰ کیلومتری پوسته رخ می‌دهند.

آیا زلزلهٔ کنار تخته، فارس پس‌لرزه داشت؟

هفت زمین‌لرزهٔ دیگر تا یک ماه پس از آن در ۵۰ کیلومتری‌اش ثبت شده است؛ فهرستشان در همین صفحه است.

آیا زلزلهٔ بزرگ‌تری در راه است؟

هیچ‌کس، حتی مراکز علمی، نمی‌تواند زمان، جا و اندازهٔ زمین‌لرزهٔ بعدی را پیش‌بینی کند. پس از هر زمین‌لرزه احتمال پس‌لرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگ‌تر است؛ پس توصیه‌های ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.

منبع: مرکز لرزه‌نگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمین‌لرزهٔ فلک‌بین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیش‌بینی نمی‌کند؛ آخرین به‌روزرسانی با پس‌لرزهٔ ۱۹ فروردین، ۱۵:۲۹.

ایمنی

پیش، هنگام و پس از زمین‌لرزه

پیش از آن

  • کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
  • کیف اضطراری با آب، چراغ‌قوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
  • جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
  • با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.

هنگام لرزش

  • بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایه‌اش را بگیرید.
  • از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
  • از آسانسور و پله‌ها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
  • بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.

پس از آن

  • آمادهٔ پس‌لرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
  • بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
  • از ساختمان آسیب‌دیده دور بمانید.
  • خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.

فلک‌بین گزارش‌های مرکز لرزه‌نگاری کشوری را نشان می‌دهد و هشدار رسمی نیست. هیچ‌کس، از جمله فلک‌بین، نمی‌تواند زمان زمین‌لرزه را پیش‌بینی کند.

هر روز در تلگرام

این را هر روز در تلگرام بگیرید

گزارش فوری زمین‌لرزه @earthquake_arefi_bot: زمین‌لرزه‌های ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیک‌ترین شهرها، از کانال مرکز لرزه‌نگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.