زمینلرزهای به بزرگی ۴٫۱ صبح چهارشنبه ۴ تیر ۱۴۰۴، ساعت ۰۵:۰۳ به وقت تهران، حوالی اندوهجرد در استان کرمان را لرزاند. کانون آن در عمق ۸ کیلومتری زمین بود و ۱۶ کیلومتر با خود اندوهجرد فاصله داشت.
این زمینلرزه چقدر قوی بود؟
زمینلرزهای به بزرگی ۴٫۱ در ردهٔ لرزههای متوسط است. چنین لرزهای معمولاً تا دهها کیلومتر دورتر هم حس میشود، وسایل را میلرزاند و ساکنان را نگران میکند. آسیب جدی در این اندازه کم است، اما ساختمانهای فرسوده و خشتی نزدیک کانون ممکن است ترک بردارند.
عمق ۸ کیلومتر کمژرفاست. زمینلرزههای کمعمق نزدیک کانون شدیدتر حس میشوند، ولی لرزششان زودتر از آنهایی که ژرفترند فروکش میکند. بیشتر زمینلرزههای ایران، بهویژه در زاگرس، در همین پوستهٔ بالایی رخ میدهند.
انرژیای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۲۱ تن TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزهای به بزرگی ۵ حدود ۲۲ برابر این انرژی دارد.
سابقهٔ لرزهخیزی اندوهجرد
آخرین زمینلرزهٔ هماندازه یا بزرگتر در این ناحیه: ۴٫۵، ۶ ماه پیش. از خرداد ۱۴۰۳ تا پیش از این زمینلرزه، ۴۲ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هماندازه یا قویتر در این شعاع، زمینلرزهای به بزرگی ۵٫۰ در ۴ فروردین ۱۴۰۴ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمینشناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۱۳۶ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قویترینِ آنها به بزرگی ۷٫۱ در ۶ مرداد ۱۳۶۰، ۲۳ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. ۱۲ زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزلههای تاریخی و نامدار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ سیرچ ۱۳۶۰، زلزلهٔ گلباف ۱۳۶۰ و زلزلهٔ بم (۵ دی ۱۳۸۲) هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله میگوید.
پسلرزهها
در ماهِ پس از آن یک زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قویترینشان به بزرگی ۳٫۳ در ۲۱ تیر، ساعت ۱۶:۱۷ بود.
