زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۰ شب چهارشنبه ۴ شهریور ۱۴۰۵، ساعت ۲۳:۰۸ به وقت تهران، حوالی بهشهر در استان مازندران را لرزاند. کانون آن در عمق ۸ کیلومتری زمین بود و ۱۱ کیلومتر با خود بهشهر فاصله داشت.
زمینلرزهای به این بزرگی یعنی چه؟
زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۰ کوچک به شمار میآید. چنین لرزهای را معمولاً فقط ساکنان نزدیک کانون، بهویژه در طبقههای بالا یا در سکوت شب، حس میکنند و آسیبی نمیزند.
عمق ۸ کیلومتر کمژرفاست. زمینلرزههای کمعمق نزدیک کانون شدیدتر حس میشوند، ولی لرزششان زودتر از آنهایی که ژرفترند فروکش میکند. بیشتر زمینلرزههای ایران، بهویژه در زاگرس، در همین پوستهٔ بالایی رخ میدهند.
انرژیای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۴۸۰ کیلوگرم TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزهای به بزرگی ۴ حدود ۳۲ برابر این انرژی دارد.
این ناحیه پیشتر هم لرزیده است؟
از خرداد ۱۴۰۳ تا پیش از این زمینلرزه، ۵۱ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هماندازه یا قویتر در این شعاع، زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۴ در ۲ شهریور ۱۴۰۵ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمینشناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۹۳ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قویترینِ آنها به بزرگی ۶٫۶ در ۱۱ تیر ۱۳۳۶، ۹۳ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. پنج زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزلههای تاریخی و نامدار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ دامغان (قومس) ۸۵۶، زلزلهٔ سنگچال (البرز مازندران) ۱۹۵۷ (۱۱ تیر ۱۳۳۶) و زلزلهٔ بهشهر و ساری ۱۹۳۵ (۲۲ فروردین ۱۳۱۴) هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله میگوید.
پسلرزهها
در ماهِ پس از این زمینلرزه، لرزهٔ دیگری در ۵۰ کیلومتری آن ثبت نشد.
