عصر پنجشنبه ۲۶ شهریور ۱۴۰۵، ساعت ۱۵:۳۳ به وقت تهران، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۲ در حوالی بیله سوار(اردبیل) رخ داد. کانون آن در عمق ۱۶ کیلومتری زمین بود و نزدیک‌ترین شهر به آن، بیله سوار بود که ۵۵ کیلومتر با کانون فاصله داشت. گرمی و عنبران هم به‌ترتیب در ۶۲ و ۶۶ کیلومتری آن بودند.
این زمینلرزه چقدر قوی بود؟
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۲ کوچک به شمار می‌آید. چنین لرزه‌ای را معمولاً فقط ساکنان نزدیک کانون، به‌ویژه در طبقه‌های بالا یا در سکوت شب، حس می‌کنند و آسیبی نمی‌زند.
عمق ۱۶ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزه‌ای در این عمق کمی پخش‌تر از لرزه‌های خیلی کم‌عمق به سطح می‌رسد.
انرژی‌ای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۹۵۰ کیلوگرم TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزه‌ای به بزرگی ۴ حدود ۱۶ برابر این انرژی دارد.
این ناحیه پیش‌تر هم لرزیده است؟
از خرداد ۱۴۰۳ تا پیش از این زمینلرزه، ۳۲ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هم‌اندازه یا قوی‌تر در این شعاع، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۴ در ۱۹ مرداد ۱۴۰۵ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمین‌شناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۷۲ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قوی‌ترینِ آن‌ها به بزرگی ۶٫۲ در ۱۴ اردیبهشت ۱۳۵۹، ۱۰۹ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. پنج زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزله‌های تاریخی و نام‌دار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ اردبیل ۱۳۷۵ است؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله می‌گوید.
پس از این زمینلرزه چه آمد؟
تا این لحظه دو زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شده است که قوی‌ترینشان به بزرگی ۳٫۶ در ۵ مهر، ساعت ۱۰:۴۴ بود. یعنی لرزهٔ بعدی از خود این زمینلرزه قوی‌تر بود؛ در چنین رشته‌هایی، لرزهٔ نخست را «پیش‌لرزه» می‌نامند.
