صبح یکشنبه ۵ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۱۰:۴۴ به وقت تهران، زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۶ در حوالی عنبران(اردبیل) رخ داد. کانون آن در عمق ۲۲ کیلومتری زمین بود و نزدیکترین شهر به آن، عنبران بود که ۲۲ کیلومتر با کانون فاصله داشت. نمین و رضی هم بهترتیب در ۲۹ و ۳۲ کیلومتری آن بودند.
بزرگی و عمق این زمینلرزه چه میگوید؟
زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۶ در ردهٔ لرزههای سبک است. چنین لرزهای معمولاً در شهرها و روستاهای نزدیک کانون حس میشود و ممکن است پنجرهها و اشیای آویزان را بلرزاند، اما بهندرت آسیب میزند.
عمق ۲۲ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزهای در این عمق کمی پخشتر از لرزههای خیلی کمعمق به سطح میرسد.
انرژیای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۳٫۸ تن TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزهای به بزرگی ۴ حدود ۴ برابر این انرژی دارد.
زمینلرزههای پیشین عنبران(اردبیل)
از خرداد ۱۴۰۳ تا پیش از این زمینلرزه، ۳۲ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هماندازه یا قویتر در این شعاع، زمینلرزهای به بزرگی ۴٫۱ در ۱۳ مهر ۱۴۰۴ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمینشناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۹۴ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قویترینِ آنها به بزرگی ۶٫۴ در ۲۱ مرداد ۱۳۹۱، ۱۴۷ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. شش زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزلههای تاریخی و نامدار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ بزقوش ۱۸۷۹، زلزلهٔ اهر و ورزقان ۱۳۹۱ و زلزلهٔ اردبیل ۱۳۷۵ هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله میگوید.
آیا پسلرزه داشت؟
تا این لحظه یک زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شده است که قویترینشان به بزرگی ۳٫۴ در ۷ مهر، ساعت ۱۵:۲۰ بود.
