دانشنامهجرم آسمانی
خوشه دوگانه برساوش Double Cluster
خوشهٔ دوگانهٔ برساوش (NGC 869 و NGC 884) دو خوشهٔ ستارهای باز و جوان در کنار هم در صورت فلکی برساوش است که حدود ۷۵۰۰ سال نوری فاصله دارند و با چشم غیرمسلح لکهای مبهماند.
نامهای دیگر: خوشه دوتایی برساوش
خوشهٔ دوگانه، که با نام h و χ برساوش هم شناخته میشود، از معدود اجرام ژرفآسمانی است که حتی بدون ابزار هم دیده میشود و از دوران باستان نظر ناظران را جلب کرده است. دو خوشهٔ ستارهای NGC 869 و NGC 884 در کنار هم قرار دارند و هر دو پر از ستارههای داغ و آبیرنگاند.
این دو خوشه در صورت فلکی برساوش و میان آن و ذاتالکرسی جای دارند. هیپارخوس حدود سدهٔ دوم پیش از میلاد از آنها یاد کرده است.
## خوشهٔ دوگانه چه ویژگیهایی دارد؟
هر دو خوشه خوشهٔ باز و بسیار جواناند؛ سنشان حدود ۱۲ تا ۱۴ میلیون سال تخمین زده میشود که برای ستارهها زمانی کوتاه است. شاید هر دو همزمان از یک منطقهٔ ستارهزایی بزرگ پدید آمده باشند. چند ابرغول سرخ دارند که نشان میدهد ستارههای پرجرمشان آغاز تکامل خود را دیدهاند. فاصلهٔ دو خوشه از هم در برابر فاصلهشان تا ما ناچیز است، و هرکدام صدها ستارهٔ پرنور دارند.
## چگونه خوشهٔ دوگانه را ببینیم؟
در آسمان تاریک پاییز و زمستان بین ذاتالکرسی و برساوش بهصورت لکهای روشن دیده میشود. با دوربین دوچشمی هر دو خوشه و دهها ستارهٔ منفرد دیده میشود و دورتر از هر ابزار دیگر زیباست. در شهرهای پرنور هم گاهی با دوربین دوچشمی جستوجو میشود.
## پرسشهای رایج
### خوشهٔ دوگانه چقدر از ما دور است؟
خوشهٔ دوگانهٔ برساوش حدود ۷۵۰۰ سال نوری از زمین فاصله دارد.
### خوشهٔ دوگانه با چشم دیده میشود؟
بله، در آسمان تاریک لکهای کمنور در امتداد کمربند راه شیری و میان ذاتالکرسی و برساوش است.
### خوشهٔ دوگانه چند ساله است؟
خوشهٔ دوگانه جوان است و حدود ۱۲ تا ۱۴ میلیون سال سن دارد.
### نام دیگر خوشهٔ دوگانه چیست؟
خوشهٔ دوگانه با نامهای NGC 869 و NGC 884 و گاهی h و χ برساوش هم شناخته میشود.