دانشنامهفضاپیما و تلسکوپ
سنجاقک (دراگون‌فلای) Dragonfly
سنجاقک (دراگون‌فلای) مأموریت ناسا برای فرستادن یک پهپاد چرخ‌بال هستهای به تیتان، قمر زحل است؛ هدف آن بررسی شیمی آلی و شرایط زیستپذیری در این جهان یخی است.
نام‌های دیگر: Dragonfly (Titan space probe)، دراگون فلای (فضاپیما)
سنجاقک (Dragonfly) فضاپیمایی از ناساست که یک فرودگر چرخ‌بال، با اندازه‌ای نزدیک به یک خودروی کوچک، را به تیتان، بزرگ‌ترین قمر زحل، می‌برد. این مأموریت در سال ۲۰۱۹ به‌عنوان چهارمین مأموریت برنامهٔ «مرزهای نو» برگزیده شد و آزمایشگاه فیزیک کاربردی دانشگاه جانز هاپکینز آن را رهبری میکند.
## چرا تیتان؟
تیتان تنها قمر منظومهٔ شمسی با جوی ضخیم است. جو آن بیشتر از نیتروژن است و سطحش دریاچه‌ها و دریاهایی از متان و اتان مایع دارد. مولکول‌های آلی پیچیده در جو و سطح آن ساخته می‌شوند و زیر پوستهٔ یخی احتمالاً اقیانوسی از آب مایع قرار دارد. بنابراین تیتان آزمایشگاهی طبیعی برای فهم چگونگی پیدایش شیمی پیش‌زیستی است. پیش از آن وویجر ۱ در ۱۹۸۰ از کنار تیتان گذشته بود و فضاپیمای کاسینی–هویگنس با مدارگردی و فرودگر هویگنس در ۲۰۰۵ دقیق‌ترین نگاه تا امروز را فراهم کرد.
## اهداف و دستاوردهای مأموریت
سنجاقک با هشت روتور پرواز میکند و برخلاف کاوشگرهای چرخ‌دار می‌تواند در یک مأموریت ده‌ها کیلومتر را در محل‌های گوناگون بپیماید. چگالی بالای جو و گرانش اندک تیتان پرواز را آسان میکند. اهداف آن:
- اندازه‌گیری ترکیب شیمیایی سطح و مواد آلی.
- بررسی نشانه‌های شیمی پیش‌زیستی.
- مطالعهٔ جو، هواشناسی و لرزه‌های تیتان.
- جست‌وجوی محل‌هایی که ممکن است زمانی آب مایع داشته‌اند.
انرژی فرودگر را یک مولد گرمایی هستهای (MMRTG) مانند نمونه‌های به‌کاررفته در مریخ‌نورد کنجکاوی تأمین میکند؛ چون نور خورشید در آن‌جا بسیار ضعیف است. فرود نخست در منطقهٔ دشت‌های تلماسه‌ای «شانگری‌لا» و سپس پرواز به‌سوی دهانهٔ سِلک پیش‌بینی شده است.
## زمان‌بندی
بر اساس برنامهٔ ناسا، پرتاب با موشک فالکون هوی در ژوئیهٔ ۲۰۲۸ و رسیدن به تیتان در سال ۲۰۳۴ است؛ تا سال ۲۰۲۶ مأموریت در همین مسیر پیش می‌رفت. زمان‌بندی مأموریت‌ها ممکن است تغییر کند. پس از هلی‌کوپتر نبوغ در مریخ (که تا ۲۰۲۴ پرواز کرد)، سنجاقک همان ایده را در مقیاسی بسیار بزرگ‌تر و در جهانی دورتر دنبال میکند.
## پرسش‌های رایج
### سنجاقک چه مأموریتی است؟
سنجاقک مأموریتی از ناسا برای فرستادن پهپاد چرخبالی هستهای به تیتان، قمر زحل است. هدف آن مطالعهٔ شیمی آلی و زیستپذیری است.
### سنجاقک چه زمانی به تیتان می‌رسد؟
برنامهٔ سنجاقک رسیدن به تیتان در سال ۲۰۳۴ است. پرتاب آن برای ژوئیهٔ ۲۰۲۸ برنامه‌ریزی شده است.
### چرا در تیتان پرواز ممکن است؟
چون جو تیتان ضخیمتر از جو زمین است و گرانش آن کم است. همین شرایط پرواز با روتور را در آن آسانتر از زمین میکند.
### آیا سنجاقک زندگی در تیتان را جست‌وجو میکند؟
سنجاقک مستقیماً دنبال حیات نیست؛ شیمی آلی و شرایطی را بررسی میکند که ممکن است برای پیدایش حیات مناسب باشد.