نیکلاس کوپرنیک Nicolaus Copernicus

کوپرنیک در شهر تورون در لهستان امروزی به دنیا آمد و در کراکوف و ایتالیا پزشکی، حقوق کلیسایی و ریاضیات خواند. بیشتر عمرش را در فرومبورک به‌عنوان عضو هیئت اداری کلیسای جامع (کانُن) گذراند و نجوم را در کنار شغل خود دنبال می‌کرد.

## کوپرنیک چه کرد؟
در نظام بطلمیوسی، زمین مرکز جهان بود و بطلمیوس حرکت سیارات را با چرخ‌وفلک و دایره‌های پیچیده توضیح می‌داد. کوپرنیک پیشنهاد کرد خورشید در مرکز باشد و زمین مانند دیگر سیارات به دور آن بگردد و در عین حال بر محور خود نیز بچرخد. او پدیده‌هایی مانند حرکت بازگشتی ظاهری سیارات را از این طریق ساده‌تر توضیح داد.

## کتاب کوپرنیک
او حدود سال ۱۵۱۰ نخست طرح اولیه‌ای را میان دوستانش پخش کرد و کتاب اصلی‌اش یعنی «در باب گردش‌های کرات آسمانی» در سال ۱۵۴۳، نزدیک زمان مرگش، منتشر شد. این کتاب هنوز مدارهای دایره‌ای و اندکی چرخ‌وفلک داشت و بعدتر یوهانس کپلر آن را با مدارهای بیضوی اصلاح کرد. ایدهٔ زمین متحرک پیش‌تر هم مطرح شده بود، مثلاً از سوی آریستارخوس ساموسی.

## میراث کوپرنیک
دیدگاه او نقطهٔ آغاز «انقلاب کوپرنیکی» و بنیاد نجوم نوین شد. مشاهدات گالیلئو و محاسبات کپلر و نیوتن آن را تقویت کردند. «اصل کوپرنیکی» که می‌گوید زمین جایگاه ویژه‌ای در کیهان ندارد، امروز از اصول کیهان‌شناسی است.

## پرسش‌های رایج
### کوپرنیک چه کسی بود؟
نیکلاس کوپرنیک اخترشناس لهستانی قرن شانزدهم بود که مدل خورشیدمرکزی را در کتابی منظم و ریاضی ارائه کرد.

### نظریهٔ خورشیدمرکزی کوپرنیک چه می‌گوید؟
می‌گوید خورشید در مرکز منظومهٔ شمسی است و زمین و سیارات دیگر دور آن می‌گردند و زمین به دور محور خود نیز می‌چرخد.

### آیا کوپرنیک نخستین کسی بود که زمین را متحرک دانست؟
نه، پیش از او نیز کسانی مانند آریستارخوس ساموسی این ایده را مطرح کرده بودند، اما کوپرنیک آن را با جزئیات ریاضی کامل ارائه کرد.

### کتاب اصلی کوپرنیک چه نام دارد؟
کتاب او «در باب گردش‌های کرات آسمانی» (De revolutionibus orbium coelestium) نام دارد و در سال ۱۵۴۳ منتشر شد.