رفتن به محتوا
فلک‌بینfalakbin.ir
کانال تلگرام

صفحهٔ اصلی فلک‌بین

آسمان

فضا

زمین

دانش

ابزار

حساب و فرمول

تاریخ و زمان

واحد و اندازه

ریاضی

آسمان و فضا

بدن

آزمایشگاه

آسمان

منظومه و فضا

زمین

نور و کیهان

کیهان و اخترفیزیک

فلک‌بین

کانال فلک‌بین در تلگرام

صورت‌های فلکیTriangulum

صورت فلکی مثلث

مثلث صورتی کوچک و ساده در آسمان پاییز است که از سه ستارهٔ کم‌نور شکل مثلثی کشیده می‌سازد. بزرگ‌ترین شهرتش به خاطر کهکشانی است که نامش را از آن گرفته: کهکشان مثلث یا ام‌۳۳، یکی از چند کهکشان بزرگ همسایهٔ راه شیری. این کهکشان در آسمان بسیار تاریک با چشم غیرمسلح هم دیده می‌شود و یکی از دورترین چیزهایی است که بدون وسیله می‌توان دید. خود مثلث از ایران همه‌جا دیده می‌شود.

  • در صورالکواکب صوفی: المثلث
  • نام‌های دیگر: مثلث شمالی
آسمان همان‌طور که دیده می‌شود: شمال بالا، شرق چپ. خط‌چین مرز رسمی صورت فلکی است و ستاره‌های بیرون از آن کم‌رنگ‌اند.
بهترین زمان دیدن
شب‌های آذر، حدود ساعت ۹ شب در بالاترین جای خود
از ایران
از همهٔ ایران کامل دیده می‌شود
اندازه
۱۳۲ درجهٔ مربع؛ از نظر اندازه رتبهٔ ۷۹ از ۸۸
ستاره‌های پیدا با چشم
۱۸ ستاره تا قدر ۶ در آسمان تاریک
میل (عرض در آسمان)
از ۲۶° شمالی تا ۳۷° شمالی

در اطلس آسمان ببینید آسمان امشب شهر شما

ستاره‌ها

پرنورترین ستاره‌های مثلث

قدر کمتر یعنی پرنورتر؛ چشم در آسمان تاریک تا قدر حدود ۶ را می‌بیند.

نامنشانقدر
Mizanβ Trianguli۳٫۰۰
Mothallahα Trianguli۳٫۴۲
—γ Trianguli۴٫۰۳
—δ Trianguli۴٫۸۴
—6 Trianguli۴٫۹۴

اعماق آسمان

اجرام مسیه در مثلث

بیشترشان با دوربین دوچشمی یا تلسکوپ کوچک، در آسمان دور از شهر.

  • M33کهکشان مثلث کهکشانقدر ۵٫۷

داستان نام

مثلث از صورت‌های کهن است و در فهرست بطلمیوس آمده است. یونانیان آن را به شکل حرف دلتا، یعنی مثلث، می‌دیدند و گاه به دلتای رود نیل یا جزیرهٔ سیسیل که شکل مثلثی دارد نسبت می‌دادند. صوفی در «صورالکواکب» آن را «المثلث» نامیده است. این صورت داستان اسطوره‌ای مفصلی ندارد و بیشتر شکلی هندسی است که در دورهٔ باستان دیده و نام‌گذاری شد. دو ستارهٔ پرنور آن در فهرست‌های عربی با نام‌های میزان و مثلثه آمده‌اند.

چطور پیدایش کنیم

بهترین زمانش آذر است، بالا در آسمان. نخست زن به زنجیر بسته و حمل را بیابید؛ مثلث میان آن دو است، کمی بالاتر از حمل. سه ستارهٔ کم‌نور آن شکل گوهٔ باریکی می‌سازند و در آسمان شهری شاید فقط یکی دو ستاره‌اش دیده شود. برای دیدن کهکشان مثلث به آسمان بسیار تاریک و دوربین دوچشمی نیاز دارید، و بهتر است از کهکشان زن به زنجیر بسته، ام‌۳۱، شروع کنید.

پرسش‌های رایج

  1. کهکشان مثلث کجاست؟

    کهکشان مثلث، ام‌۳۳، در صورت فلکی مثلث و در آسمان پاییز است. قدر آن ۵٫۷ است، اما نورش در سطحی وسیع پخش شده و به همین دلیل دیدنش دشوار است. در آسمان بسیار تاریک شاید با چشم غیرمسلح دیده شود و با دوربین دوچشمی بهتر پیدا می‌شود.

  2. مثلث شمالی با مثلث تابستانی یکی است؟

    نه. مثلث، صورتی فلکی در آسمان پاییز است و مثلث تابستانی نام یک الگوی ستاره‌ای است که از سه ستارهٔ پرنور سه صورت مختلف، شلیاق، ماکیان و عقاب، ساخته می‌شود و در تابستان دیده می‌شود. این دو در زمان‌ها و جاهای متفاوتی از آسمان‌اند.

  3. مثلث از ایران دیده می‌شود؟

    بله، از سراسر ایران دیده می‌شود. ستاره‌هایش کم‌نورند و بهترین زمان رصد آذرماه است که شب‌ها در آسمان بالا می‌آید. در آسمان شهری فقط ستاره‌های روشن‌ترش را می‌توان دید، پس آسمان تاریک و شب بی‌ماه بهتر است. هر دو بخش مثلث بالای افق جنوبی ایران جا دارند.

هم‌فصل

در همین شب‌ها در آسمان

همهٔ ۸۸ صورت فلکی

آسمان

امروز در بخش آسمان

آزمایشگاه

خودتان بیازمایید: آسمان

همه

فلک‌بین

در گوشه‌های دیگر فلک‌بین