رفتن به محتوا
فلک‌بینfalakbin.ir
کانال تلگرام

صفحهٔ اصلی فلک‌بین

آسمان

فضا

زمین

دانش

ابزار

حساب و فرمول

تاریخ و زمان

واحد و اندازه

ریاضی

آسمان و فضا

بدن

آزمایشگاه

آسمان

منظومه و فضا

زمین

نور و کیهان

کیهان و اخترفیزیک

فلک‌بین

کانال فلک‌بین در تلگرام

صورت‌های فلکیPhoenix

صورت فلکی ققنوس

ققنوس صورتی در آسمان جنوبی است که نزدیک آکرنار قرار دارد. ستارهٔ اصلی آن درخشان است و بقیهٔ ستاره‌هایش کم‌نورند. از ایران فقط بخش شمالی ققنوس، و آن هم پایین روی افق جنوبی در شب‌های آذر، دیده می‌شود. نام آن از پرندهٔ افسانه‌ای می‌آید که در آتش می‌سوزد و از خاکسترش دوباره زاده می‌شود. و بیشتر در آسمان نیمکرهٔ جنوبی جلوه می‌کند.

آسمان همان‌طور که دیده می‌شود: شمال بالا، شرق چپ. خط‌چین مرز رسمی صورت فلکی است و ستاره‌های بیرون از آن کم‌رنگ‌اند.
بهترین زمان دیدن
شب‌های آذر، حدود ساعت ۹ شب در بالاترین جای خود
از ایران
از ایران فقط بخشی از آن بالای افق می‌آید
اندازه
۴۷۰ درجهٔ مربع؛ از نظر اندازه رتبهٔ ۳۷ از ۸۸
ستاره‌های پیدا با چشم
۳۹ ستاره تا قدر ۶ در آسمان تاریک
میل (عرض در آسمان)
از ۵۸° جنوبی تا ۳۹° جنوبی

در اطلس آسمان ببینید آسمان امشب شهر شما

ستاره‌ها

پرنورترین ستاره‌های ققنوس

قدر کمتر یعنی پرنورتر؛ چشم در آسمان تاریک تا قدر حدود ۶ را می‌بیند.

نامنشانقدر
Ankaaα Phoenicis۲٫۴۰
—β Phoenicis۳٫۳۲
—γ Phoenicis۳٫۴۱
—ε Phoenicis۳٫۸۸
—κ Phoenicis۳٫۹۳

داستان نام

ققنوس صورتی باستانی نیست. پیتر پلانسیوس آن را در پایان سدهٔ شانزدهم میلادی بر پایهٔ رصدهای دو دریانورد هلندی، پیتر کیزر و فردریک دو هوتمن، روی کرهٔ آسمانی خود گذاشت. ققنوس در افسانه‌های یونانی و مصری پرنده‌ای است که پس از پانصد سال در آتش می‌سوزد و از خاکسترش دوباره زاده می‌شود. این نام تنها یک نماد است، نه روایتی از آسمان. در ادبیات فارسی هم ققنوس پرنده‌ای نمادین است.

چطور پیدایش کنیم

ققنوس از ایران فقط از جنوب کشور، مثلاً چابهار و بندرعباس، و فقط پایین روی افق جنوبی، حدود آذر، دیده می‌شود. ستارهٔ درخشان فم‌الحوت در حوت جنوبی را بیابید و کمی به سمت جنوب شرقی بروید: ققنوس آنجاست. از نیمکرهٔ جنوبی به‌خوبی دیده می‌شود. از شمال و مرکز ایران نمی‌توان آن را دید.

پرسش‌های رایج

  1. صورت فلکی ققنوس کجاست؟

    ققنوس در آسمان جنوبی، زیر ستارهٔ فم‌الحوت و نزدیک آکرنار قرار دارد. حدود آذر دیده می‌شود. از ایران فقط بخش شمالی‌اش و از جنوب کشور و پایین روی افق قابل رؤیت است. از نیمکرهٔ جنوبی، مثلاً استرالیا یا آفریقای جنوبی، ققنوس بالای افق و به‌خوبی دیده می‌شود.

  2. آیا ققنوس از ایران دیده می‌شود؟

    فقط بخشی از آن و فقط از جنوب ایران، پایین روی افق جنوبی. برای دیدن همهٔ ققنوس باید به نیمکرهٔ جنوبی بروید. در آسمان، ستارهٔ آکرنار و فم‌الحوت راهنمای پیدا کردن ققنوس‌اند، چون در همان ناحیه می‌درخشند. دلیلش این است که ققنوس در جنوب افق می‌ماند و از شمال و مرکز کشور بالا نمی‌آید.

  3. ققنوس را چه کسی ساخت؟

    پیتر پلانسیوس، نقشه‌نگار هلندی، در پایان سدهٔ شانزدهم میلادی بر پایهٔ رصدهای دو دریانورد هلندی. نامش از پرندهٔ افسانه‌ای ققنوس است. این نام را هلندی‌ها گذاشتند و پرندهٔ ققنوس در فرهنگ‌های بسیاری نماد زایش دوباره است. نام ققنوس را از پرندهٔ افسانه‌ای برگزیدند و این نام در فارسی هم آشناست.

هم‌فصل

در همین شب‌ها در آسمان

همهٔ ۸۸ صورت فلکی

آسمان

امروز در بخش آسمان

آزمایشگاه

خودتان بیازمایید: آسمان

همه

فلک‌بین

در گوشه‌های دیگر فلک‌بین