جمعه ۲۴ اسفند ۱۴۰۳ · ساعت ۰۲:۳۵:۱۲ به وقت تهران · ۵۷۰ روز پیش
2025-03-13 23:05 UTC
عمق کانون
۸ کیلومتر
مختصات
۳۵.۱۲° N ۵۱.۵۹° E
انرژی
حدود ۱٫۳ تن TNT
در ۱۰۰ کیلومتریاش
۴ زمینلرزهٔ پیشین از خرداد ۱۴۰۳
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۳ بامداد جمعه ۲۴ اسفند ۱۴۰۳، ساعت ۰۲:۳۵ به وقت تهران، حوالی جواد آباد در استان تهران را لرزاند. کانون آن در عمق ۸ کیلومتری زمین بود و ۱۲ کیلومتر با خود جواد آباد فاصله داشت.
زمین‌لرزه‌ای به این بزرگی یعنی چه؟
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۳ کوچک به شمار می‌آید. لرزه‌ای در این اندازه معمولاً فقط نزدیک کانون و آن هم بیشتر در سکوت شب یا طبقه‌های بالا احساس میشود و خسارتی به بار نمی‌آورد.
عمق ۸ کیلومتر کم‌ژرفاست. زمین‌لرزه‌های کمعمق نزدیک کانون شدیدتر حس میشوند، ولی لرزششان زودتر از آن‌هایی که ژرف‌ترند فروکش می‌کند. بیشتر زمین‌لرزه‌های ایران، به‌ویژه در زاگرس، در همین پوستهٔ بالایی رخ می‌دهند.
انرژی‌ای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۱٫۳ تن TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزه‌ای به بزرگی ۴ حدود ۱۱ برابر این انرژی دارد.
این ناحیه پیش‌تر هم لرزیده است؟
از خرداد ۱۴۰۳ تا پیش از این زمینلرزه، ۴ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هم‌اندازه یا قوی‌تر در این شعاع، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۴ در ۱۱ آذر ۱۴۰۳ بود.
در کاتالوگ جهانی زمین‌لرزه‌های سازمان زمین‌شناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۵۷ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قوی‌ترینِ آن‌ها به بزرگی ۷٫۳ در سال ۱۹۰۹ میلادی، ۱۴۲ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. سه زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزله‌های تاریخی و نام‌دار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ شمیرانات و دماوند (تهران) ۱۸۳۰، زلزلهٔ بلده (کجور) ۱۳۸۳ و زلزلهٔ کاشان ۱۷۷۸ هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله می‌گوید.
پس‌لرزه‌ها
در ماهِ پس از آن یک زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قوی‌ترینشان به بزرگی ۳٫۰ در ۲۴ اسفند، ساعت ۰۳:۲۴ بود.
جای زمینلرزه در ایران؛ استان تهران پررنگ استهر زمینلرزهٔ ثبت‌شده در ۱۰۰ کیلومتری؛ هفتهٔ پیش از آن، ماه پس از آن
شهرهای نزدیک
همان که مرکز لرزهنگاری فهرست کرده است.
۱۲ کیلومتری جواد آباد (تهران)
۲۳ کیلومتری ورامین (تهران)
۲۴ کیلومتری پیشوا (تهران)
۶۷ کیلومتری تهران
۹۷ کیلومتری کرج
پیش‌لرزه‌ها و پس‌لرزه‌ها
زمین‌لرزه‌های ۵۰ کیلومتری، از یک هفته پیش تا یک ماه پس از آن.
زمین‌لرزه‌های ۴٫۵ و بزرگتر از کاتالوگ جهانی USGS، قوی‌ترین‌ها نخست؛ ۵۷ زمینلرزه در کل.
بزرگی
تاریخ
فاصله از این زمینلرزه
عمق
۷٫۳
۱۹۰۹ میلادی
۱۴۲ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۶٫۳
۸ خرداد ۱۳۸۳
۱۳۰ کیلومتر
۱۷ کیلومتر
۶٫۰
۳۰ دی ۱۳۶۸
۱۴۷ کیلومتر
۲۵ کیلومتر
۵٫۸
۲۸ آذر ۱۳۵۹
۱۰۴ کیلومتر
۳۳ کیلومتر
۵٫۷
۱۸ فروردین ۱۳۱۶
۸۵ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۷
۱۰ مهر ۱۳۰۹
۹۹ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
۵٫۶
۲۱ مهر ۱۳۴۱
۱۵۰ کیلومتر
۲۰ کیلومتر
۵٫۵
۲۸ خرداد ۱۳۸۶
۱۰۳ کیلومتر
۵ کیلومتر
۵٫۵
۱ دی ۱۳۵۹
۱۱۴ کیلومتر
۴۱ کیلومتر
۵٫۵
۶ اردیبهشت ۱۳۴۷
۱۳۱ کیلومتر
۱۵ کیلومتر
زلزله‌های تاریخی این پهنه
زلزله
تاریخ
بزرگی
سرگذشت
زلزلهٔ شمیرانات و دماوند (تهران) ۱۸۳۰ ۷۶ کیلومتری
۱۸۳۰ میلادی
۷٫۱
زمین‌لرزه‌ای در بامداد ۲۷ مارس ۱۸۳۰ (۲ شوال ۱۲۴۵) در شمیرانات و دماوند، شمال‌شرق تهران، که حدود ۷۰ روستا را ویران کرد؛ در دماوند بیش از ۵۰۰ نفر کشته شدند و در تهران، که آن زمان شهری کوچک بود، خانه‌های قدیمی فرو ریخت، حدود ۳۰ نفر جان باختند و به ارگ و بازار آسیب رسید. بزرگی آن حدود ۷٫۱ برآورد میشود. جان‌باختگان: بیش از ۵۰۰ نفر در دماوند و حدود ۳۰ نفر در تهران
زلزلهٔ بلده (کجور) ۱۳۸۳ ۱۳۰ کیلومتری
۸ خرداد ۱۳۸۳
۶٫۳
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۳ در منطقهٔ بلده و کجور (مازندران) که زمین‌لغزش‌های متعدد ایجاد کرد و به هشت استان خسارت زد (بیشترین در مازندران و قزوین)؛ دست‌کم ۳۵ نفر کشته شدند. جان‌باختگان: ۳۵ تا ۵۴ نفر (بخشی بر اثر زمین‌لغزش و سقوط بالگرد امدادی)
زلزلهٔ کاشان ۱۷۷۸ ۱۳۳ کیلومتری
۱۷۷۸ میلادی
۶٫۲
زمین‌لرزه‌ای در بامداد ۱۵ دسامبر ۱۷۷۸ که کاشان و پیرامونش را ویران کرد و بیشتر ساختمان‌ها فرو ریختند؛ بیش از ۸٬۰۰۰ نفر کشته شدند. جان‌باختگان: بیش از ۸ هزار نفر
زلزلهٔ ۱۹۹۰ فیروزکوه ۱۴۶ کیلومتری
۳۰ دی ۱۳۶۸
۶٫۰
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶٫۰ در حدود ۳۶ کیلومتری شرق صلب‌بن، در ناحیهٔ فیروزکوه (استان تهران) که در فهرست‌های لرزه‌ای (ISC-GEM و USGS) ثبت شده است؛ تنها آسیب جزئی در فیروزکوه گزارش شده است.
زلزلهٔ ری ۸۵۵ ۵۴ کیلومتری
۸۵۵ میلادی
—
زمین‌لرزه‌ای سخت در ری، شهر باستانی در جنوب تهران امروزی، که بنابر گزارش‌های تاریخی خانه‌های بسیاری را ویران کرد و تلفات زیادی داشت؛ پس‌لرزه‌ها بیش از یک ماه ادامه یافتند و لرزه در قم و کاشان هم احساس شد. جان‌باختگان: شمار دقیق قربانیان در منابع نیامده؛ «تلفات بسیار» گزارش شده
زلزلهٔ ری و طالقان ۹۵۸ ۱۰۷ کیلومتری
۹۵۸ میلادی
—
زمین‌لرزه‌ای فاجعه‌بار در شمال ایران مرکزی که بنابر گزارش‌های تاریخی بیشتر روستاهای ری و طالقان را ویران کرد: در حوزهٔ ری حدود ۱۵۰ روستا از میان رفت و در طالقان تنها حدود ۳۰ نفر زنده ماندند. پس‌لرزه‌ها حدود چهل روز ادامه یافتند و آسیب تا دیلم، قم و کاشان گسترش داشت؛ برخی منابع آن را به سال ۹۵۷ نسبت می‌دهند. جان‌باختگان: شمار دقیق قربانیان نامعلوم؛ «تلفات سنگین» گزارش شده
پرسش‌های رایج
زلزلهٔ جواد آباد چند ریشتر بود؟
بزرگی این زمینلرزه به گزارش مرکز لرزهنگاری کشوری ۳٫۳ بود که در رسانهها معمولاً «۳٫۳ ریشتر» گفته میشود. «ریشتر» نام یکی از نخستین مقیاسهای بزرگی است و امروز بهجای آن واژهٔ «بزرگی» به کار میرود.
زلزلهٔ جواد آباد کی و کجا آمد؟
این زمینلرزه جمعه ۲۴ اسفند ۱۴۰۳، ساعت ۰۲:۳۵ به وقت تهران در مرز استانهای تهران و قم - حوالی جواد آباد رخ داد؛ ۱۲ کیلومتری جواد آباد. مختصات کانون ۳۵.۱۲ درجهٔ شمالی و ۵۱.۵۹ درجهٔ شرقی است.
عمق زلزلهٔ جواد آباد چقدر بود؟
کانون این زمینلرزه در عمق ۸ کیلومتری زمین بود. لرزههای کمعمق نزدیک کانون شدیدتر حس میشوند.
آیا زلزلهٔ جواد آباد پسلرزه داشت؟
یک زمینلرزهٔ دیگر تا یک ماه پس از آن در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شده است؛ فهرستشان در همین صفحه است.
آیا زلزلهٔ بزرگتری در راه است؟
هیچکس، حتی مراکز علمی، نمیتواند زمان، جا و اندازهٔ زمینلرزهٔ بعدی را پیشبینی کند. پس از هر زمینلرزه احتمال پسلرزه بیشتر است و گاهی لرزهٔ بعدی بزرگتر است؛ پس توصیههای ایمنی را جدی بگیرید و خبرها را از منابع رسمی دنبال کنید.
منبع: مرکز لرزهنگاری کشوری (مؤسسهٔ ژئوفیزیک دانشگاه تهران)، از راه بات زمینلرزهٔ فلک‌بین؛ سابقهٔ صدساله از کاتالوگ USGS. این صفحه هشدار رسمی نیست و چیزی را پیشبینی نمی‌کند؛ آخرین به‌روزرسانی با پس‌لرزهٔ ۲۴ اسفند، ۰۳:۲۴.
ایمنی
پیش، هنگام و پس از زمینلرزه
پیش از آن
کمد، قفسه و آبگرمکن را به دیوار محکم کنید.
کیف اضطراری با آب، چراغ‌قوه، رادیو، دارو و مدارک آماده داشته باشید.
جای امن هر اتاق را بشناسید: زیر میز محکم، کنار دیوار داخلی.
با خانواده جایی بیرون از خانه برای دیدار قرار بگذارید.
هنگام لرزش
بنشین، پناه بگیر، نگه دار: زیر میز محکم بروید و پایه‌اش را بگیرید.
از پنجره، شیشه و چیزهای آویزان دور شوید.
از آسانسور و پله‌ها استفاده نکنید و تا لرزش تمام نشده بیرون ندوید.
بیرون از ساختمان، از دیوار، تیر برق و درخت فاصله بگیرید.
پس از آن
آمادهٔ پسلرزه باشید؛ ممکن است تا چند روز ادامه داشته باشد.
بوی گاز را بسنجید و اگر شک دارید شیر اصلی را ببندید.
از ساختمان آسیب‌دیده دور بمانید.
خبر را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و شایعه پخش نکنید.
فلک‌بین گزارش‌های مرکز لرزهنگاری کشوری را نشان می‌دهد و هشدار رسمی نیست. هیچکس، از جمله فلک‌بین، نمیتواند زمان زمینلرزه را پیشبینی کند.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
گزارش فوری زمینلرزه @earthquake_arefi_bot: زمین‌لرزه‌های ایران چند دقیقه پس از وقوع، با نقشه، بزرگی، عمق و نزدیک‌ترین شهرها، از کانال مرکز لرزهنگاری کشوری. رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.
