زمینلرزهای به بزرگی ۵٫۶ صبح پنجشنبه ۱۵ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۰۷:۳۲ به وقت تهران، حوالی هفتگل در استان خوزستان را لرزاند. کانون آن در عمق ۱۰ کیلومتری زمین بود و ۲۷ کیلومتر با خود هفتگل فاصله داشت.
بزرگی و عمق این زمینلرزه چه میگوید؟
زمینلرزهای به بزرگی ۵٫۶ زمینلرزهای نسبتاً قوی است. چنین لرزهای معمولاً در بخش بزرگی از استان حس میشود و میتواند به ساختمانهای ضعیف، بهویژه بناهای خشتی و فرسودهٔ نزدیک کانون، آسیب برساند.
عمق ۱۰ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزهای در این عمق کمی پخشتر از لرزههای خیلی کمعمق به سطح میرسد.
انرژیای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۳٫۸ کیلوتن TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزهای به بزرگی ۶ حدود ۴ برابر این انرژی دارد.
این ناحیه پیشتر هم لرزیده است؟
از خرداد ۱۴۰۳ تا پیش از این زمینلرزه، ۱۶ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. این قویترین زمینلرزهٔ ثبتشده در این شعاع از خرداد ۱۴۰۳ تاکنون است.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمینشناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۳۲۹ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قویترینِ آنها به بزرگی ۶٫۲ در ۲۳ آذر ۱۳۵۷، ۵۲ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. سه زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزلههای تاریخی و نامدار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ مسجدسلیمان ۱۳۵۷، زلزلهٔ مسجدسلیمان ۱۹۲۹ (۲۴ تیر ۱۳۰۸) و زلزلهٔ ناغان ۱۳۵۶ هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله میگوید.
آیا پسلرزه داشت؟
در ماهِ پس از آن ۱۱ زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قویترینشان به بزرگی ۵٫۲ در ۱۵ آذر، ساعت ۰۹:۰۸ بود.
