مرکز لرزهنگاری کشوری زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۵ را در حوالی هفتگل در استان خوزستان ثبت کرد؛ صبح پنجشنبه ۱۵ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۰۸:۲۲ به وقت تهران. کانون آن در عمق ۸ کیلومتری زمین بود و ۳۰ کیلومتر با خود هفتگل فاصله داشت.
این زمینلرزه چقدر قوی بود؟
زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۵ در ردهٔ لرزههای سبک است. چنین لرزهای معمولاً در شهرها و روستاهای نزدیک کانون حس میشود و ممکن است پنجرهها و اشیای آویزان را بلرزاند، اما بهندرت آسیب میزند.
عمق ۸ کیلومتر کمژرفاست. زمینلرزههای کمعمق نزدیک کانون شدیدتر حس میشوند، ولی لرزششان زودتر از آنهایی که ژرفترند فروکش میکند. بیشتر زمینلرزههای ایران، بهویژه در زاگرس، در همین پوستهٔ بالایی رخ میدهند.
انرژیای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۲٫۷ تن TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزهای به بزرگی ۴ حدود ۶ برابر این انرژی دارد.
سابقهٔ لرزهخیزی هفتگل
احتمالاً پسلرزهٔ زمینلرزهٔ ۵٫۶، امروز ساعت ۰۷:۳۲. از خرداد ۱۴۰۳ تا پیش از این زمینلرزه، ۲۲ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هماندازه یا قویتر در این شعاع، زمینلرزهای به بزرگی ۴٫۸ در ۱۵ آذر ۱۴۰۳ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمینشناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۳۲۸ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قویترینِ آنها به بزرگی ۶٫۲ در ۲۳ آذر ۱۳۵۷، ۴۸ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. سه زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزلههای تاریخی و نامدار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ مسجدسلیمان ۱۳۵۷، زلزلهٔ مسجدسلیمان ۱۹۲۹ (۲۴ تیر ۱۳۰۸) و زلزلهٔ ناغان ۱۳۵۶ هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله میگوید.
پسلرزهها
در ماهِ پس از آن پنج زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قویترینشان به بزرگی ۵٫۲ در ۱۵ آذر، ساعت ۰۹:۰۸ بود. یعنی لرزهٔ بعدی از خود این زمینلرزه قویتر بود؛ در چنین رشتههایی، لرزهٔ نخست را «پیشلرزه» مینامند.
