رفتن به محتوا
فلک‌بینfalakbin.ir
کانال تلگرام

صفحهٔ اصلی فلک‌بین

آسمان

فضا

زمین

دانش

ابزار

حساب و فرمول

تاریخ و زمان

واحد و اندازه

ریاضی

آسمان و فضا

بدن

آزمایشگاه

آسمان

منظومه و فضا

زمین

نور و کیهان

کیهان و اخترفیزیک

فلک‌بین

کانال فلک‌بین در تلگرام

دانشنامهستاره‌ها و سحابی‌هاجرم آسمانی

آلتایر Altair

آلتایر (نسر طائر) درخشان‌ترین ستارهٔ صورت فلکی عقاب، یکی از نزدیک‌ترین ستاره‌های درخشان در حدود ۱۷ سال نوری و از سریع‌ترین ستاره‌های چرخان شناخته‌شده است.

نام‌های دیگر: نسر طائر، ستاره آلتایر

آلتایر
Cjkuhl at Dutch Wikipedia / Wikimedia Commons · CC BY-SA 3.0 · منبع تصویر

مشخصات

صورت فلکیعقاب
ردهٔ طیفیA7Vn
قدر ظاهریحدود ۰٫۸ در نور مرئی
جرم۱٫۷ جرم خورشید
شعاع۱٫۷ شعاع خورشید
قطر۲٬۵۳۰٬۰۰۰ کیلومتر
فاصله از زمین۱۷ سال نوری
درخشندگی۱۰٫۷ درخشندگی خورشید

بر پایهٔ منابع بازبینی‌شدهٔ این مدخل.

آلتایر (Altair) یا آلفا عقاب، با قدر ظاهری حدود ۰٫۸ درخشان‌ترین ستارهٔ صورت فلکی عقاب و یکی از سه رأس «مثلث تابستانی» است. نام عربی آن «نسر طائر»، یعنی عقاب پرنده، است. فاصلهٔ آن حدود ۱۷ سال نوری است و از همین رو یکی از نزدیک‌ترین ستاره‌های درخشان آسمان به شمار می‌رود.

چرا آلتایر استثنایی است؟

آلتایر ستاره‌ای سفید از رستهٔ A با جرم حدود ۱٫۸ و درخشندگی حدود ده برابر خورشید است. ویژگی شگفت‌انگیزش چرخش است: هر دور چرخش به دور خود را در کمتر از ۹ ساعت کامل می‌کند، در حالی که خورشید حدود ۲۵ روز زمان لازم دارد. سرعت چرخش استوایی آن بیش از ۲۰۰ کیلومتر بر ثانیه است. چنین چرخشی ستاره را پهن کرده است؛ شعاع استوایی‌اش حدود ۲۰ درصد بیشتر از قطبی است. تصویر‌برداری تداخل‌سنجی در دههٔ ۲۰۰۰ شکل بیضوی و تیره‌تر بودن استوا (تیرگی گرانشی) را آشکار کرد.

آلتایر و مثلث تابستانی

وگا در شلیاق، دنب در ماکیان و آلتایر در عقاب «مثلث تابستانی» را می‌سازند که در شب‌های تیر و مرداد بالای سر دیده می‌شود. راه شیری از میان این مثلث می‌گذرد. در افسانهٔ چینی «چی‌شی»، آلتایر چوپان و وگا بافنده است که راه شیری آن دو را از هم جدا می‌کند و فقط یک شب در سال می‌توانند یکدیگر را ببینند. در ژاپن نیز تاناباتا با همین داستان برگزار می‌شود.

ویژگیمقدار
قدر ظاهریحدود ۰٫۸
فاصلهحدود ۱۷ سال نوری
زمان چرخشکمتر از ۹ ساعت
صورت فلکیعقاب

پرسش‌های رایج

  1. آلتایر چقدر از ما دور است؟

    آلتایر حدود ۱۷ سال نوری از ما فاصله دارد و جزو نزدیک‌ترین ستاره‌های پرنور آسمان است.

  2. آلتایر چرا بیضوی است؟

    آلتایر آن‌قدر سریع می‌چرخد که نیروی گریز از مرکز آن را در استوا برآمده کرده است. نتیجه، ستاره‌ای پهن و بیضوی‌شکل است که قطب‌هایش داغ‌تر و روشن‌تر از استوایش دیده می‌شود.

  3. آلتایر در کدام فصل دیده می‌شود؟

    آلتایر در تابستان و اوایل پاییز در آسمان شب ایران دیده می‌شود و بهترین زمان آن مرداد و شهریور است که در بالای آسمان قرار دارد.

  4. مثلث تابستانی از چه ستاره‌هایی ساخته شده؟

    مثلث تابستانی را وگا، دنب و آلتایر می‌سازند که هر یک درخشان‌ترین ستارهٔ صورت‌های فلکی شلیاق، ماکیان و عقاب‌اند و در شب‌های تابستان به‌آسانی پیدا می‌شوند.

منابع

  1. Star Camera Aspect System Suitable for Spaceborne Applications · NASA Technical Reports Server

آخرین بازبینی:

تصویر روز ناسا

در تصویرهای روز

همه

پیوند به اینجا

مدخل‌هایی که در متنشان از آلتایر گفته‌اند.

دانش

امروز در بخش دانش

فلک‌بین

در گوشه‌های دیگر فلک‌بین