دانشنامهمفهوم
قدر ظاهری Apparent magnitude
قدر ظاهری عددی است که روشنایی یک جرم آسمانی را آن‌گونه که از زمین دیده می‌شود نشان می‌دهد؛ هر چه این عدد کوچک‌تر یا منفی‌تر باشد، جرم درخشان‌تر است.
قدر ظاهری مقیاس سنجش درخشندگی ستاره‌ها و سیاره‌ها در آسمان است. این عدد فقط می‌گوید جرم از زمین چقدر روشن به چشم می‌آید و به فاصله هم بستگی دارد، پس با درخشندگی واقعی ستاره فرق دارد.
قدر ظاهری از کجا آمده است؟
ابرخس در سدهٔ دوم پیش از میلاد ستاره‌ها را به شش دسته تقسیم کرد: روشن‌ترین‌ها قدر یک و کم‌نورترین‌هایی که با چشم دیده می‌شوند قدر شش. در سال ۱۸۵۶ نورمن پوگسون این مقیاس را دقیق کرد: هر پنج قدر اختلاف یعنی ۱۰۰ برابر تفاوت در روشنایی. پس هر یک قدر حدود ۲٫۵ برابر روشنایی را عوض می‌کند.
قدر ظاهری چند جرم آشنا
| جرم | قدر ظاهری تقریبی |
|---|---|
| خورشید | −۲۶٫۷ |
| ماه کامل | −۱۲٫۷ |
| زهره در بیشترین درخشش | −۴٫۶ |
| شباهنگ | −۱٫۵ |
| کرکس نشسته | حدود ۰ |
| کم‌نورترین ستارهٔ دیدنی با چشم در آسمان تاریک | حدود ۶ |
با چشم، دوربین و تلسکوپ چقدر می‌بینیم؟
چشم غیرمسلح در آسمان تاریک تا قدر حدود ۶ را می‌بیند. دوربین دوچشمی تا حدود قدر ۹ یا ۱۰ می‌رود. تلسکوپ فضایی هابل جرم‌هایی تا قدر حدود ۳۱ را ثبت کرده است. آلودگی نوری حد دیدن را در شهرها به چند قدر کمتر می‌رساند.
قدر ظاهری با قدر مطلق چه فرقی دارد؟
قدر مطلق روشنایی همان جرم را در فاصلهٔ ثابت ۱۰ پارسک نشان می‌دهد، پس درخشندگی واقعی را مقایسه می‌کند. قدر ظاهری فقط می‌گوید ما از زمین چه می‌بینیم.
پرسش‌های رایج
### قدر ظاهری یعنی چه؟
قدر ظاهری معیار روشنایی یک جرم آسمانی از دید ناظر زمینی است و عدد کوچک‌تر یعنی نور بیشتر.
### چرا قدر ظاهری روشنترین اجرام منفی است؟
مقیاس قدر از ستارگان قدر یک شروع شد، اما بعدها جرمهای روشنتر از آنها شناخته شدند. برای آنها ناچار عددهای صفر و منفی بهکار رفت، مانند −۲۶٫۷ برای خورشید.
### قدر ظاهری چند را میتوانیم با چشم ببینیم؟
قدر ظاهری ۶ تقریباً حد چشم انسان در آسمان بسیار تاریک و بیماه است.
### تفاوت یک قدر در روشنایی چقدر است؟
هر یک قدر تفاوت در قدر ظاهری حدود ۲٫۵ برابر تفاوت روشنایی است و پنج قدر دقیقاً ۱۰۰ برابر.