دانشنامهمنظومهٔ شمسیجرم آسمانی
سرس Ceres
سرس بزرگترین جرم کمربند سیارکی و تنها کوتولهسیاره در منظومهٔ شمسی درونی است؛ جهانی یخی-صخرهای با قطر حدود ۹۴۰ کیلومتر که در سال ۱۸۰۱ کشف شد.
نامهای دیگر: Ceres (dwarf planet)

مشخصات
| به دور | خورشید |
|---|---|
| قدر ظاهری | ۶٫۷۹ |
| جرم | ۹٫۳۹۳ × ۱۰ به توان ۲۰ کیلوگرم |
| قطر | ۹۳۹٫۴ کیلومتر |
| چگالی | ۲٫۱۶۲ گرم بر سانتیمترمکعب |
| دورهٔ مداری | ۱٬۶۸۰ روز |
| دورهٔ چرخش | ۹٫۰۷۴ ساعت |
| دورترین فاصله در مدار | ۲٫۹۸۶ واحد نجومی |
| نزدیکترین فاصله در مدار | ۲٫۵۴۶ واحد نجومی |
| خروج از مرکز مدار | ۰٫۰۷۹۵۸ |
| میل مدار | ۱۰٫۵۹ درجه |
| کاشف | جوزپه پیاتسی |
| زمان کشف | ۱ ژانویه ۱۸۰۱ |
از ویکیداده (CC0).
سرس نخستین جرمی بود که در کمربند سیارکی میان مریخ و مشتری شناخته شد. جوزپه پیاتسی، اخترشناس ایتالیایی، آن را در نخستین روز سال ۱۸۰۱ کشف کرد و مدتی آن را سیارهای تازه دانستند. اکنون در شمار کوتولهسیارهها جای دارد.
## سرس چه نوع جرمی است؟
سرس با قطر حدود ۹۴۰ کیلومتر آنقدر بزرگ است که گرانش خودش آن را به شکل تقریباً کروی درآورده است. به همین دلیل از سال ۲۰۰۶ مطابق تعریف اتحادیهٔ بینالمللی نجوم، سیارهٔ کوتوله شناخته میشود. حدود یکسوم جرم کل کمربند سیارکی را در خود دارد. هر دور گردش آن به دور خورشید حدود ۴٫۶ سال طول میکشد و فاصلهٔ متوسطش از خورشید حدود ۲٫۸ واحد نجومی است.
## مأموریت داون و یافتهها
فضاپیمای داون در سال ۲۰۱۵ به سرس رسید و تا پایان مأموریت در ۲۰۱۸ دور آن چرخید. مهمترین یافتهها:
- لکههای روشن در دهانهٔ اوکاتور که بیشتر از نمکهای کربنات سدیم تشکیل شدهاند و به نظر میرسد از آب شورِ زیرسطحی به سطح آمده باشند.
- نشانههایی از یخ آب در زیر سطح و در دهانههای همیشهسایه.
- ترکیباتی با آمونیوم و مواد آلی.
مجموعهٔ این یافتهها سرس را به جهانی جالب برای پژوهش دربارهٔ اخترزیستشناسی تبدیل کرده است.
| ویژگی | مقدار |
|---|---|
| قطر | حدود ۹۴۰ کیلومتر |
| فاصلهٔ متوسط از خورشید | حدود ۲٫۸ واحد نجومی |
| دورهٔ مداری | حدود ۴٫۶ سال زمینی |
| سال کشف | ۱۸۰۱ |
پرسشهای رایج
سرس چیست؟
سرس بزرگترین جرم کمربند سیارکی و یک کوتولهسیاره است. قطر آن حدود ۹۴۰ کیلومتر است.
سرس را چه کسی کشف کرد؟
جوزپه پیاتسی در نخستین روز سال ۱۸۰۱ سرس را کشف کرد. نخست آن را سیارهای تازه میپنداشتند.
آیا در سرس آب وجود دارد؟
بله، در سرس نشانههایی از یخ آب و آب شور زیرسطحی یافت شده است. فضاپیمای داون این شواهد را گردآوری کرد.
سرس را میتوان با چشم دید؟
سرس معمولاً با چشم غیرمسلح دیده نمیشود، اما در بهترین حالت با دوربین دوچشمی قابل رصد است.
منابع
- Ceres — Dawn Science · NASA
آخرین بازبینی:
فکت علمی
دانستنیها
- ۲۴ آبان ۱۴۰۵رد آب شور در لکههای روشنلکههای روشن در دهانهٔ اُکاتورِ سرس عمدتاً رسوب کربنات سدیماند؛ ترکیبی از سدیم، کربن و اکسیژن. فضاپیمای داون از نزدیک این نواحی بازتابنده را بررسی کرد و دادههایش به دانشمندان کمک کرد منشأ روشنایی را در رسوبات نمکی پید…
- ۵ آبان ۱۴۰۳سرس، سیارهٔ کوتولهسرس سیارهٔ کوتولهای در کمربند سیارکهاست، میان مدار مریخ و مشتری، و تنها سیارهٔ کوتولهٔ تأییدشدهٔ این کمربند به شمار میآید.
اخبار نجوم
در خبرها
پرتابها
پرتابها
- ۱۶ آبان ۱۴۰۵پرتاب سرس ۲گلکتیک انرژی چین · رصد زمین، به مدار خورشیدآهنگ
- ۹ آبان ۱۴۰۵پرتاب اساسالوی (SSLV)سازمان پژوهشهای فضایی هند (ISRO) · آزمایش فناوری، به مدار پایین زمین
- ۸ آبان ۱۴۰۵پرتاب جیاسالوی (GSLV) Mk IIسازمان پژوهشهای فضایی هند (ISRO) · ناوبری ماهوارهای، به مدار انتقال به زمینآهنگ
- ۲۹ مهر ۱۴۰۵پرتاب Ceres-1Sگلکتیک انرژی چین · رصد زمین، به مدار پایین زمین
- ۲۹ مهر ۱۴۰۵پرتاب سرس ۱گلکتیک انرژی چین · TBD
- ۱۵ مهر ۱۴۰۵پرتاب نوریمؤسسهٔ پژوهش هوافضای کره (KARI) · رصد زمین، به مدار خورشیدآهنگ
پیوند به اینجا
مدخلهایی که در متنشان از سرس گفتهاند.







