رفتن به محتوا
فلک‌بینfalakbin.ir

دانشنامهجرم آسمانی

دریاهای ماه Lunar mare

دریاهای ماه دشت‌های وسیع و تیره‌رنگی از بازالت‌اند که سطح قابل‌توجهی از روی ماه را می‌پوشانند و بیشتر در سمت دیدنی آن قرار دارند.

نام‌های دیگر: دریاوار

دریاهای ماه (Lunar maria) لکه‌های تیره‌ای‌اند که با چشم غیرمسلح روی ماه دیده می‌شوند و «صورت» ماه را شکل می‌دهند. ستاره‌شناسان قدیمی گمان می‌کردند آن‌ها دریا هستند و نام لاتین‌شان («ماریا»، یعنی دریاها) از همین باور مانده است، اما هیچ آب مایعی در آن‌ها نیست. در واقع این دشت‌ها از گدازهٔ سردشده ساخته شده‌اند.

دریاهای ماه از چه ساخته شده‌اند؟

دریاها از بازالت‌اند؛ سنگ آتشفشانی غنی از آهن و منیزیم که از سنگ‌های روشن‌تر و کوهستانی ماه تیره‌تر است. این گدازه‌ها از حدود ۳٫۹ تا ۳٫۱ میلیارد سال پیش و در برخی جاها بسیار دیرتر در حوضه‌های برخوردی بزرگ جاری شدند و آن‌ها را پر کردند. حوضه‌ها پیشتر بر اثر برخورد سیارک‌ها ایجاد شده بودند.

چرا بیشتر دریاها در سمت دیدنی هستند؟

دریاها حدود ۱۶ درصد سطح ماه را می‌پوشانند، اما حدود ۳۰ درصد سمت دیدنی را. سمت پنهان ماه تقریباً از دریا خالی است. دلیل دقیق آن هنوز بحث‌برانگیز است؛ پوستهٔ نازک‌تر در سمت دیدنی و گرمای بیشتر درون آن از توضیح‌های اصلی‌اند.

دریاهای مشهور

از نام‌آورترین‌ها «دریای آرامش» است که آپولو ۱۱ در سال ۱۹۶۹ در آن فرود آمد، و «دریای بارش‌ها» و «دریای صفا». بزرگ‌ترین آن‌ها «اقیانوس طوفان‌ها» است. چانگ‌ای ۴ نیز در دهانه‌ای در سمت پنهان فرود آمد که کفش را بازالت پوشانده بود.

پرسش‌های رایج

### دریاهای ماه چیست؟
دریاهای ماه دشت‌های تیره از بازالت منجمد هستند که گدازه آن‌ها را در حوضه‌های برخوردی پدید آورده است.

### آیا در دریاهای ماه آب هست؟
نه. دریاهای ماه آب مایع ندارند و نام آن‌ها فقط یادگار تصور قدیمی ستاره‌شناسان است.

### چرا دریاهای ماه تیره‌اند؟
بازالت دریاها آهن و منیزیم بیشتری از سنگ‌های کوهستانی دارد و نور کمتری بازمی‌تاباند.

### چرا سمت پنهان ماه دریای کمی دارد؟
دلیل قطعی روشن نیست، اما پوستهٔ ضخیم‌تر و گرمای کمتر در سمت پنهان احتمالاً جلوی بالا آمدن گدازه را گرفته است.